Działania niepożądane
Lacosamide Teva 200 mg

Działania niepożądane lakozamidu – analiza bezpieczeństwa stosowania

Lakozamid (Lacosamide Teva) jest lekiem przeciwpadaczkowym, którego profil bezpieczeństwa został dobrze udokumentowany w licznych badaniach klinicznych obejmujących zarówno dorosłych, jak i dzieci z padaczką. Poniższa analiza przedstawia szczegółowy przegląd potencjalnych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem tego leku, ich częstość występowania oraz charakterystykę kliniczną.¹

Ogólny profil bezpieczeństwa

Badania kliniczne wykazały, że ponad 60% pacjentów leczonych lakozamidem doświadcza przynajmniej jednego działania niepożądanego, w porównaniu do około 35% pacjentów otrzymujących placebo. Najczęściej raportowane działania niepożądane (≥10%) to zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, bóle głowy, nudności i podwójne widzenie. Co istotne, większość z tych objawów ma nasilenie łagodne do umiarkowanego, a część z nich wykazuje zależność od dawki i może być złagodzona poprzez jej redukcję.²

Z danych klinicznych wynika również, że częstość występowania i stopień ciężkości działań niepożądanych dotyczących ośrodkowego układu nerwowego (OUN) oraz przewodu pokarmowego zazwyczaj zmniejszają się wraz z upływem czasu terapii. Istotny jest fakt, że częstość przerywania leczenia z powodu działań niepożądanych wynosi około 12,2% u pacjentów otrzymujących lakozamid, w porównaniu do zaledwie 1,6% u osób otrzymujących placebo. Głównym powodem przerywania terapii lakozamidem są zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego.³

Badania porównawcze monoterapii lakozamidem z karbamazepiną o kontrolowanym uwalnianiu (CR) wykazały, że najczęstszymi działaniami niepożądanymi (≥10%) lakozamidu były również ból głowy i zawroty głowy, natomiast częstość przerywania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniosła 10,6% u pacjentów otrzymujących lakozamid, co było niższe niż w przypadku karbamazepiny CR (15,6%).⁴

Szczegółowa charakterystyka działań niepożądanych

Profil bezpieczeństwa lakozamidu obejmuje działania niepożądane z różnych układów i narządów, z różną częstością występowania. Poniżej przedstawiono najważniejsze z nich wraz z ich charakterystyką kliniczną:⁵

Układ sercowo-naczyniowy

Stosowanie lakozamidu wiąże się z zależnym od dawki wydłużeniem odstępu PR w zapisie EKG, co może prowadzić do bloku przedsionkowo-komorowego, omdleń czy bradykardii. W badaniach klinicznych leczenia wspomagającego, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia występował niezbyt często (0,7% dla dawki 200 mg, 0% dla 400 mg, 0,5% dla 600 mg, w porównaniu do 0% w grupie placebo). W praktyce klinicznej po dopuszczeniu leku do obrotu zgłaszano również przypadki bloku P-K drugiego i trzeciego stopnia.⁶

W obserwacjach po wprowadzeniu leku na rynek odnotowano także przypadki migotania przedsionków, trzepotania przedsionków oraz tachyarytmii komorowej, mimo że w krótkoterminowych badaniach klinicznych nie zgłaszano takich przypadków.⁷

Układ nerwowy

Zaburzenia ze strony OUN stanowią znaczną część profilu działań niepożądanych lakozamidu. Oprócz najczęściej występujących zawrotów głowy i bólów głowy, obserwuje się również:⁸

• Ataksję – zaburzenie koordynacji ruchów
• Zaburzenia równowagi i koordynacji ruchowej
• Zaburzenia pamięci i funkcji poznawczych
• Senność
• Drżenie
• Oczopląs – mimowolne ruchy gałek ocznych
• Parestezje – nieprawidłowe odczucia czuciowe
• Napady miokloniczne – zwłaszcza u pacjentów z uogólnioną padaczką idiopatyczną

Warto zauważyć, że występowanie działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego może być częstsze po podaniu dawki nasycającej lakozamidu.⁹

Zaburzenia psychiczne

Lakozamid może powodować różnorodne zaburzenia psychiczne, w tym:¹⁰

• Depresję
• Stany splątania
• Bezsenność
• Agresję i pobudzenie
• Nastrój euforyczny
• Zaburzenia psychotyczne
• Myśli i próby samobójcze
• Omamy

Myśli samobójcze były jednym z najczęstszych powodów przerwania leczenia lakozamidem w badaniach dotyczących napadów toniczno-klonicznych pierwotnie uogólnionych.¹¹

Układ pokarmowy

Do częstych działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego należą:¹²

• Nudności – występujące bardzo często
• Wymioty
• Zaparcia
• Wzdęcia
• Niestrawność
• Suchość w jamie ustnej
• Biegunka

Objawy ze strony przewodu pokarmowego mają tendencję do zmniejszania się z czasem trwania terapii.¹³

Reakcje nadwrażliwości i skórne

Lakozamid, podobnie jak inne leki przeciwpadaczkowe, może wywoływać reakcje nadwrażliwości, w tym poważne, zagrażające życiu reakcje skórne:¹⁴

• Wysypka polekowa z eozynofilią i objawami narządowymi (zespół DRESS) – ciężka, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości
• Świąd i wysypka
• Obrzęk naczynioruchowy
• Pokrzywka
• Zespół Stevensa-Johnsona – ciężka, zagrażająca życiu reakcja skórna
• Martwica toksyczno-rozpływna naskórka – najcięższa postać reakcji skórnej o wysokiej śmiertelności

W przypadku podejrzenia wielonarządowej reakcji nadwrażliwości należy natychmiast przerwać leczenie lakozamidem. Reakcje te, choć rzadkie, mogą objawiać się gorączką, wysypką i zajęciem różnych układów narządowych.¹⁵

Zaburzenia czynności wątroby

U pacjentów leczonych lakozamidem odnotowano nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby oraz zwiększoną aktywność enzymów wątrobowych. Zwiększenie stężenia ALT do ≥3x górnej granicy normy (ULN) wystąpiło u 0,7% pacjentów przyjmujących lakozamid, podczas gdy nie obserwowano takich wartości u pacjentów otrzymujących placebo.¹⁶

Działania niepożądane w populacjach szczególnych

Dzieci i młodzież

Profil bezpieczeństwa lakozamidu u dzieci jest podobny do tego obserwowanego u dorosłych, choć raportowano dodatkowe działania niepożądane charakterystyczne dla populacji pediatrycznej:<sup data-drug="Lacosamide Teva" data-section="Działania niepożądane" title="Profil bezpieczeństwa stosowania lakozamidu w badaniach klinicznych z grupą kontrolną otrzymującą placebo (255 pacjentów w wieku od 1 miesiąca do mniej niż 4 lat oraz 343 pacjentów w wieku od 4 lat do mniej niż 17 lat) i badaniach otwartych (847 pacjentów w wieku od 1 miesiąca do maksymalnie 18 lat) w terapii wspomagającej u pacjentów pediatrycznych z napadami częściowymi był zgodny z profilem bezpieczeństwa ustalonym u dorosłych pacjentów. […] U dzieci i młodzieży zaobserwowano następujące dodatkowe działania niepożądane: gorączka, zapalenie nosogardła, zapalenie gardła, osłabienie apetytu, nietypowe zachowanie i letarg. U dzieci i młodzieży zgłaszano występowanie senności częściej (≥1/10) niż u dorosłych (≥1/100 do 17

• Gorączka
• Zapalenie nosogardła
• Zapalenie gardła
• Osłabienie apetytu
• Nietypowe zachowanie
• Letarg

Warto podkreślić, że senność występuje u dzieci i młodzieży częściej (≥1/10) niż u dorosłych (≥1/100 do <1/10). Stosowanie lakozamidu u dzieci poniżej 2 lat nie jest wskazane ze względu na ograniczoną liczbę dostępnych danych dotyczących bezpieczeństwa.¹⁸

Pacjenci w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku (≥65 lat) profil działań niepożądanych jest generalnie podobny do młodszych osób dorosłych, jednak niektóre działania niepożądane występują znacznie częściej:¹⁹

• Upadki – zwiększone ryzyko w porównaniu z młodszymi pacjentami
• Biegunka – występuje częściej (różnica ≥5%)
• Drżenia – występują częściej (różnica ≥5%)

W zakresie działań niepożądanych dotyczących układu sercowo-naczyniowego, u osób starszych częściej występuje blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia (4,8% pacjentów w podeszłym wieku vs 1,6% młodszych osób dorosłych). Ponadto, odsetek przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych jest znacznie wyższy u osób starszych (21,0%) w porównaniu z młodszymi pacjentami (9,2%).²⁰

Tabela działań niepożądanych związanych ze stosowaniem lakozamidu

Monitorowanie bezpieczeństwa leku

Ze względu na potencjalne poważne działania niepożądane lakozamidu, istotne jest staranne monitorowanie pacjentów, zwłaszcza w początkowym okresie leczenia oraz po zwiększeniu dawki. Szczególną uwagę należy zwrócić na:²¹

1. Objawy kardiologiczne – ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu PR, bloku przedsionkowo-komorowego i zaburzeń rytmu serca
2. Objawy skórne – wczesne wykrycie potencjalnie zagrażających życiu reakcji skórnych
3. Objawy psychiczne – monitorowanie pod kątem depresji i myśli samobójczych, zwłaszcza u pacjentów z wywiadem zaburzeń psychicznych
4. Funkcje wątroby – regularne kontrole laboratoryjne parametrów wątrobowych, szczególnie u pacjentów z chorobami wątroby

Wszelkie podejrzewane działania niepożądane po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu powinny być zgłaszane odpowiednim władzom. Aktywne zgłaszanie działań niepożądanych umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania lakozamidu.²²