Wpływ leku Eupirin Cardio na płodność, ciążę i laktację

Lek Eupirin Cardio zawierający kwas acetylosalicylowy w dawce 75 mg w postaci tabletek dojelitowych wymaga szczególnej uwagi przy stosowaniu u kobiet w okresie ciąży i podczas karmienia piersią. Lekarz powinien przekazać pacjentce szczegółowe informacje dotyczące bezpieczeństwa stosowania tego produktu leczniczego w zależności od okresu ciąży oraz w trakcie laktacji.¹

Stosowanie leku w dawkach do 100 mg na dobę w okresie ciąży

Badania kliniczne wskazują, że dawki kwasu acetylosalicylowego nieprzekraczające 100 mg na dobę (w tym dawka 75 mg zawarta w leku Eupirin Cardio) mogą być stosowane w położnictwie w ograniczonym zakresie i wyłącznie pod specjalistycznym nadzorem medycznym. W tym zakresie dawkowania lek wydaje się być bezpieczny dla kobiet ciężarnych.²

Stosowanie leku w dawkach od 100 do 500 mg na dobę w okresie ciąży

W przypadku stosowania kwasu acetylosalicylowego w dawkach powyżej 100 mg do 500 mg na dobę brak jest wystarczających danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo. Dlatego zalecenia dotyczące stosowania dawek 500 mg i większych odnoszą się również do tego zakresu dawkowania.³

Stosowanie leku w dawkach 500 mg na dobę i większych w okresie ciąży

Mechanizm działania kwasu acetylosalicylowego polega na hamowaniu syntezy prostaglandyn, co może niekorzystnie wpływać na ciążę oraz rozwój zarodka i płodu. Badania epidemiologiczne wskazują, że stosowanie inhibitorów syntezy prostaglandyn we wczesnym okresie ciąży zwiększa ryzyko:⁴

• poronienia
• występowania wad wrodzonych serca
• wytrzewień wrodzonych

Całkowite ryzyko występowania wrodzonych wad sercowo-naczyniowych wzrasta z mniej niż 1% do około 1,5%. Przyjmuje się, że ryzyko to zwiększa się wraz ze wzrostem dawki i wydłużeniem czasu leczenia.⁵

Badania na modelach zwierzęcych wykazały, że podawanie inhibitorów syntezy prostaglandyn zwiększa ryzyko:⁶

• obumarcia zapłodnionego jaja w okresie przed zagnieżdżeniem
• obumarcia zapłodnionego jaja po zagnieżdżeniu się w macicy
• obumarcia zarodka lub płodu

Dodatkowo, po podaniu inhibitorów syntezy prostaglandyn w okresie organogenezy u zwierząt zaobserwowano zwiększoną liczbę przypadków różnych wad wrodzonych, w szczególności wad układu sercowo-naczyniowego.⁷

Zalecenia dotyczące pierwszego i drugiego trymestru ciąży

Kwasu acetylosalicylowego nie należy stosować u kobiet w pierwszym i drugim trymestrze ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne ze względów medycznych. Jeśli kwas acetylosalicylowy jest stosowany przez kobiety planujące ciążę lub będące w pierwszym lub drugim trymestrze ciąży, należy stosować jak najmniejszą dawkę przez możliwie najkrótszy czas.⁸

Zalecenia dotyczące trzeciego trymestru ciąży

W trzecim trymestrze ciąży wszystkie inhibitory syntezy prostaglandyn, w tym kwas acetylosalicylowy, mogą powodować narażenie płodu na:⁹

• działanie toksyczne na układ krążenia i oddechowy (włącznie z przedwczesnym zamknięciem przewodu tętniczego i nadciśnieniem płucnym)
• zaburzenia czynności nerek mogące prowadzić do niewydolności nerek z małowodziem

Ponadto, w końcowym okresie ciąży inhibitory syntezy prostaglandyn mogą spowodować narażenie matki i noworodka na:¹⁰

• możliwość wydłużenia czasu krwawienia oraz działanie antyagregacyjne, które może ujawnić się nawet po zastosowaniu bardzo małych dawek
• zahamowanie czynności skurczowej macicy prowadzące do opóźnienia porodu lub przedłużenia akcji porodowej

W związku z powyższymi zagrożeniami, kwas acetylosalicylowy w dawkach 100 mg na dobę lub większych jest przeciwwskazany w ostatnim trymestrze ciąży.¹¹

Stosowanie leku w okresie karmienia piersią

Kwas acetylosalicylowy i jego metabolity przenikają w niewielkich ilościach do mleka kobiet karmiących piersią. Dotychczasowe doświadczenia kliniczne nie wykazały występowania działań niepożądanych u niemowląt karmionych piersią przez matki krótkotrwale stosujące salicylany, dlatego zazwyczaj przerywanie karmienia piersią nie jest konieczne.¹²

Należy jednak pamiętać, że w przypadku regularnego przyjmowania dużych dawek kwasu acetylosalicylowego karmienie piersią należy wcześniej przerwać.¹³

Zalecenia dla lekarzy dotyczące informowania pacjentek

Lekarz przepisujący lek Eupirin Cardio (kwas acetylosalicylowy 75 mg) kobiecie w wieku rozrodczym, ciężarnej lub karmiącej piersią powinien:

1. Poinformować o kategorii bezpieczeństwa leku w zależności od dawki i okresu ciąży
2. Wyjaśnić potencjalne zagrożenia związane ze stosowaniem leku w poszczególnych trymestrach ciąży
3. Podkreślić bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania leku w dawce 100 mg i większej w trzecim trymestrze ciąży
4. Udzielić informacji na temat bezpieczeństwa stosowania leku podczas karmienia piersią
5. Rozważyć korzyści i ryzyko związane z terapią kwasem acetylosalicylowym u kobiet w ciąży i karmiących piersią
6. Zalecić stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez najkrótszy możliwy czas, jeśli zastosowanie leku jest bezwzględnie konieczne