Dawkowanie i sposób podawania
Dasatinib Stada 50 mg

Leczenie dazatynibem w ostrym białaczce limfoblastycznej z chromosomem Filadelfia (ALL Ph+) powinno być prowadzone przez doświadczonych hematologów, z uwzględnieniem precyzyjnego dawkowania. U dorosłych zalecana dawka początkowa wynosi 140 mg raz na dobę, z możliwością modyfikacji do 180 mg w przypadku braku odpowiedzi. U dzieci i młodzieży dawkowanie jest uzależnione od masy ciała, np. 40 mg dla pacjentów 10–<20 kg, 60 mg dla 20–<30 kg, 70 mg dla 30–<45 kg oraz 100 mg dla ≥45 kg, podawane raz dziennie. Dla dzieci <10 kg stosuje się proszek do sporządzania zawiesiny doustnej, gdyż tabletki powlekane nie są biorównoważne. Terapia u dorosłych trwa do progresji lub nietolerancji, natomiast u dzieci jest prowadzona maksymalnie przez 2 lata, z możliwością kontynuacji po przeszczepie komórek macierzystych przez kolejny rok. Tabletki dostępne są w dawkach 20–140 mg, co pozwala na elastyczne dostosowanie terapii.

Dawkowanie i sposób podawania leku Dasatinib Stada

Leczenie dazatynibem powinno być inicjowane wyłącznie przez lekarza posiadającego odpowiednie doświadczenie w rozpoznawaniu i leczeniu białaczki. Prawidłowe dawkowanie leku ma kluczowe znaczenie dla skuteczności terapii oraz minimalizacji działań niepożądanych.1

Dawkowanie u pacjentów dorosłych

W przypadku dorosłych pacjentów z ostrą białaczką limfoblastyczną z chromosomem Filadelfia (ALL Ph+) zalecana dawka początkowa leku Dasatinib Stada wynosi 140 mg przyjmowana raz na dobę. Dawkę można modyfikować w zależności od odpowiedzi klinicznej oraz tolerancji leczenia.2

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

U dzieci i młodzieży z ALL Ph+ dawkowanie Dasatinib Stada ustala się na podstawie masy ciała pacjenta. Lek podawany jest doustnie raz na dobę. Istotne jest regularne monitorowanie zmian masy ciała – zaleca się przeliczanie dawki co 3 miesiące lub częściej, jeśli wymaga tego stan pacjenta.3

Dla pacjentów o masie ciała poniżej 10 kg zaleca się stosowanie dazatynibu w postaci proszku do sporządzania zawiesiny doustnej. Należy pamiętać, że tabletki powlekane oraz proszek do sporządzania zawiesiny doustnej nie są biorównoważne.4

Masa ciała (kg) Dawka dobowa (mg)
10 do mniej niż 20 kg 40 mg
20 do mniej niż 30 kg 60 mg
30 do mniej niż 45 kg 70 mg
co najmniej 45 kg 100 mg
Tabela 1: Dawkowanie Dasatinib Stada w postaci tabletek powlekanych u dzieci i młodzieży z ALL Ph+

Uwaga: Tabletki nie są zalecane dla pacjentów o masie ciała poniżej 10 kg – należy stosować postać proszku do sporządzania zawiesiny doustnej.5

Czas trwania leczenia

W badaniach klinicznych u dorosłych pacjentów z ALL Ph+ leczenie dazatynibem kontynuowano do momentu progresji choroby lub wystąpienia nietolerancji leczenia. Wpływ zaprzestania terapii po osiągnięciu odpowiedzi cytogenetycznej lub molekularnej na długoterminowe wyniki leczenia nie został dokładnie zbadany.6

U dzieci i młodzieży z ALL Ph+ dazatynib stosowano w sposób ciągły, jako uzupełnienie kolejnych bloków chemioterapii podstawowej, przez okres maksymalnie dwóch lat. U pacjentów, którzy następnie poddawani są przeszczepowi komórek macierzystych, leczenie dazatynibem może być kontynuowane przez dodatkowy rok po transplantacji.7

Modyfikacja dawki

Dasatinib Stada dostępny jest w postaci tabletek powlekanych o mocy 20 mg, 50 mg, 70 mg, 80 mg, 100 mg i 140 mg, co umożliwia elastyczne dostosowanie dawkowania do indywidualnych potrzeb pacjenta. Zwiększenie lub zmniejszenie dawki może być konieczne w zależności od odpowiedzi na leczenie oraz tolerancji terapii.8

Zwiększanie dawki

W badaniach klinicznych z udziałem dorosłych pacjentów z ALL Ph+ dopuszczalne było zwiększenie dawki do 180 mg raz na dobę w przypadku braku odpowiedzi hematologicznej lub cytogenetycznej przy zalecanej dawce początkowej.9

U dzieci i młodzieży z ALL Ph+ nie zaleca się zwiększania dawki, ponieważ w tej grupie pacjentów dazatynib stosowany jest w połączeniu z chemioterapią.10

Modyfikacja dawkowania ze względu na działania niepożądane

Zahamowanie czynności szpiku kostnego

W przypadku wystąpienia zahamowania czynności szpiku kostnego podczas badań klinicznych stosowano różne strategie postępowania, takie jak przerwy w dawkowaniu, zmniejszenie dawki lub zakończenie terapii. W zależności od sytuacji klinicznej, u pacjentów stosowano przetoczenia płytek krwi i koncentratu krwinek czerwonych. W przypadkach przedłużającego się zahamowania czynności szpiku kostnego stosowano hematopoetyczny czynnik wzrostu.11

Parametr Postępowanie
ALL Ph+ (dawka początkowa 140 mg raz na dobę):
ANC < 0,5 x 10⁹/l i (lub)
liczba płytek krwi < 10 x 10⁹/l
  1. Sprawdzić, czy cytopenia nie jest związana z białaczką (aspiracja szpiku kostnego lub biopsja).
  2. Jeśli cytopenia nie jest związana z białaczką:
    • Wstrzymać leczenie do czasu, gdy wartość ANC wzrośnie do ≥ 1,0 x 10⁹/l i liczba płytek krwi wzrośnie do ≥ 20 x 10⁹/l
    • Ponownie rozpocząć leczenie w pierwotnej dawce początkowej
  3. W przypadku nawrotu cytopenii:
    • Powtórzyć punkt 1
    • Ponownie rozpocząć leczenie w mniejszej dawce, 100 mg raz na dobę (drugi epizod) lub 80 mg raz na dobę (trzeci epizod)
  4. Jeśli cytopenia związana jest z białaczką, rozważyć zwiększenie dawki do 180 mg raz na dobę
Tabela 2: Modyfikacja dawki w przypadku neutropenii i trombocytopenii

ANC: (ang. absolute neutrophil count) = bezwzględna liczba neutrofili12

U dzieci i młodzieży z ALL Ph+ w przypadku wystąpienia toksyczności hematologicznej stopnia 1 do 4 nie zaleca się modyfikacji dawki. W sytuacji gdy kolejny blok leczenia opóźni się o ponad 14 dni z powodu neutropenii i/lub małopłytkowości, leczenie dazatynibem należy przerwać i wznowić w tej samej dawce po rozpoczęciu kolejnego bloku leczenia.13

Jeśli neutropenia i/lub małopłytkowość będą się utrzymywać i nastąpi opóźnienie kolejnego bloku leczenia o następne 7 dni, należy ocenić komórkowość i odsetek blastów w szpiku kostnym. Dalsze postępowanie zależy od wyników badania szpiku:14

  • W przypadku komórkowości szpiku kostnego <10%, leczenie dazatynibem należy przerwać do czasu, gdy ANC >500/μl (0,5 x 10⁹/l), kiedy to można będzie wznowić leczenie pełną dawką.
  • W przypadku komórkowości szpiku kostnego >10%, można rozważyć wznowienie leczenia dazatynibem.

15

Niehematologiczne działania niepożądane

W przypadku wystąpienia umiarkowanych niehematologicznych działań niepożądanych (stopnia 2) po podaniu dazatynibu, należy przerwać leczenie do czasu ustąpienia objawów lub powrotu do stanu wyjściowego. Przy pierwszym wystąpieniu takich objawów, leczenie można wznowić tą samą dawką, natomiast przy kolejnych epizodach zaleca się obniżenie dawki.16

W przypadku ciężkich niehematologicznych działań niepożądanych stopnia 3. lub 4., leczenie dazatynibem należy przerwać do czasu ustąpienia objawów. Następnie, jeśli jest to wskazane, można wznowić terapię stosując obniżoną dawkę, adekwatną do początkowej ciężkości działania niepożądanego.17

U pacjentów z ALL Ph+, którzy otrzymywali 140 mg raz na dobę zaleca się obniżenie dawki do 100 mg raz na dobę, z kolejnym obniżeniem dawki ze 100 mg raz na dobę do 50 mg raz na dobę, jeśli będzie to konieczne.18

U dzieci i młodzieży z ALL Ph+, u których wystąpią niehematologiczne działania niepożądane, należy przestrzegać opisanych powyżej zaleceń dotyczących zmniejszenia dawki, które stosuje się w przypadku wystąpienia hematologicznych działań niepożądanych.19

Wysięk w opłucnej

W przypadku rozpoznania wysięku w jamie opłucnej należy przerwać leczenie dazatynibem do czasu ustąpienia objawów lub powrotu pacjenta do stanu wyjściowego. Jeśli nie nastąpi poprawa w okresie około tygodnia, należy rozważyć podanie leków moczopędnych, glikokortykosteroidów lub obu tych grup leków jednocześnie.20

Po wyleczeniu pierwszego epizodu można wznowić podawanie dazatynibu w tej samej dawce. Po wyleczeniu kolejnego epizodu należy wznowić leczenie dawką obniżoną o jeden poziom. Po wyleczeniu ciężkiego epizodu (stopnia 3. lub 4.) leczenie można wznowić stosując odpowiednio obniżoną dawkę, w zależności od początkowej ciężkości działania niepożądanego.21

Zmniejszenie dawki przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A4

Należy unikać jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów CYP3A4 oraz soku grejpfrutowego z dazatynibem. Jeśli to możliwe, zaleca się wybór innego leku do jednoczesnego stosowania, który nie hamuje enzymów lub hamuje je w minimalnym stopniu.22

Jeśli konieczne jest jednoczesne podawanie dazatynibu z silnym inhibitorem CYP3A4, należy rozważyć następujące zmniejszenie dawki:23

  • 40 mg na dobę dla pacjentów przyjmujących dazatynib w dawce 140 mg na dobę
  • 20 mg na dobę dla pacjentów przyjmujących dazatynib w dawce 100 mg na dobę
  • 20 mg na dobę dla pacjentów przyjmujących dazatynib w dawce 70 mg na dobę

24

W przypadku pacjentów przyjmujących dazatynib w dawce 60 mg lub 40 mg na dobę należy rozważyć przerwanie podawania leku do czasu odstawienia inhibitora CYP3A4, bądź też zamianę na mniejszą dawkę w postaci proszku do sporządzania zawiesiny doustnej.25

Po odstawieniu inhibitora wymagany jest okres eliminacji leku trwający około 1 tygodnia, po którym można wznowić stosowanie dazatynibu. Zmniejszone dawki dazatynibu powinny sprawić, że pole pod krzywą (AUC) znajdzie się w zakresie obserwowanym bez inhibitorów CYP3A4.26

Jeżeli leczenie dazatynibem nie będzie tolerowane po zmniejszeniu dawki, należy odstawić silny inhibitor CYP3A4 lub przerwać leczenie dazatynibem do momentu odstawienia inhibitora.27

Dawkowanie w szczególnych populacjach pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku nie obserwowano istotnych klinicznie różnic farmakokinetycznych związanych z wiekiem. Nie ma konieczności specjalnego dostosowania dawkowania u osób w podeszłym wieku.28

Zaburzenia czynności wątroby

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby w stopniu łagodnym, umiarkowanym lub ciężkim mogą otrzymywać zalecaną dawkę początkową dazatynibu. Należy jednak zachować ostrożność podczas stosowania leku u tych pacjentów.29

Zaburzenia czynności nerek

Nie przeprowadzono badań klinicznych z zastosowaniem dazatynibu u pacjentów z niewydolnością nerek. Klirens nerkowy dazatynibu i jego metabolitów wynosi < 4%, co oznacza, że u pacjentów z niewydolnością nerek nie należy spodziewać się zmniejszenia całkowitego klirensu ogólnoustrojowego.30

Sposób podawania

Dasatinib Stada należy podawać doustnie. Tabletki powlekane muszą być połykane w całości – nie wolno ich rozkruszać, dzielić ani żuć, aby zachować zgodność dawkowania i zminimalizować ryzyko narażenia skóry na kontakt z lekiem.31

Tabletek powlekanych nie należy rozdrabniać, ponieważ ekspozycja na lek u pacjentów przyjmujących tabletkę w postaci rozdrobnionej jest mniejsza niż u tych, którzy połykają ją w całości. Dla pacjentów mających problem z przełykaniem tabletek dostępny jest dazatynib w formie proszku do sporządzania zawiesiny doustnej.32

Dasatinib Stada może być przyjmowany niezależnie od posiłków, jednak zaleca się przyjmowanie leku zawsze o tej samej porze dnia (rano lub wieczorem). Produktu leczniczego nie należy stosować z grejpfrutem lub sokiem grejpfrutowym.33

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl