regulacja kwasowości

Regulacja kwasowości (homeostaza kwasowo-zasadowa) to złożony proces fizjologiczny, którego celem jest utrzymanie odpowiedniego pH krwi i płynów ustrojowych. Prawidłowy zakres pH krwi tętniczej wynosi 7,35-7,45, a odchylenia od tej normy mogą prowadzić do kwasicy (pH < 7,35) lub zasadowicy (pH > 7,45).

W procesie regulacji kwasowości uczestniczą trzy główne mechanizmy: buforowy, oddechowy i nerkowy. System buforowy, obejmujący m.in. układ wodorowęglanowy (HCO3-/H2CO3), działa natychmiastowo. Regulacja oddechowa, polegająca na zmianach wentylacji płuc i wydalaniu CO2, uruchamia się w ciągu kilku minut. Mechanizm nerkowy, najwolniejszy ale najskuteczniejszy, polega na wydalaniu lub zatrzymywaniu jonów H+ i HCO3- i działa w ciągu godzin do dni.

Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej klasyfikuje się jako metaboliczne lub oddechowe, z możliwością kompensacji przez przeciwstawny układ. Diagnostyka obejmuje oznaczenie gazometrii krwi tętniczej z oceną pH, pCO2, HCO3- oraz luki anionowej. Leczenie jest ukierunkowane na przyczynę zaburzenia, a w ciężkich przypadkach może wymagać interwencji farmakologicznej, w tym podania wodorowęglanów w kwasicy metabolicznej czy wentylacji mechanicznej w kwasicy oddechowej.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl