makropinocytoza
Makropinocytoza to komórkowy proces endocytozy, podczas którego komórka pochłania znaczne ilości płynu zewnątrzkomórkowego wraz z rozpuszczonymi w nim substancjami. Proces ten prowadzi do tworzenia dużych pęcherzyków wewnątrzkomórkowych zwanych makropinosomami, których średnica może wynosić od 0,2 do 5 μm.
W przeciwieństwie do fagocytozy czy endocytozy zależnej od receptorów, makropinocytoza jest procesem niespecyficznym, który może być stymulowany przez czynniki wzrostu, mitogeny oraz niektóre patogeny. Mechanizm ten odgrywa istotną rolę w funkcjonowaniu komórek prezentujących antygen, takich jak komórki dendrytyczne i makrofagi, umożliwiając im efektywne pobieranie antygenów z otoczenia.
Makropinocytoza ma również znaczenie patologiczne – jest wykorzystywana przez niektóre wirusy (np. wirus Ebola) i bakterie jako droga wnikania do komórek gospodarza. W onkologii zaobserwowano, że komórki nowotworowe często wykazują zwiększoną aktywność makropinocytarną, co może przyczyniać się do ich wzmożonego metabolizmu i oporności na leki.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Choroba wirusowa ebola – Patofizjologia i mechanizm
Choroba wirusowa Ebola (EVD) jest wywoływana przez wirusy z rodzaju Ebolavirus (Filoviridae) i charakteryzuje się ostrą gorączką krwotoczną z wysoką śmiertelnością sięgającą do 90%. Wirus posiada jednoniciowy RNA o ujemnej polarności, kodujący 7 genów, w tym glikoproteinę (GP) kluczową dla wnikania do komórek gospodarza poprzez receptory takie jak NPC1, TIM1 czy integryny β1. Po endocytozie i proteolitycznym przetworzeniu GP przez katepsyny B i L następuje fuzja błon i rozpoczęcie replikacji wirusa w monocytach, makrofagach, komórkach dendrytycznych oraz innych tkankach, co prowadzi do masywnej wiremii i stanu zapalnego. Wirus skutecznie hamuje odpowiedź interferonową typu I poprzez białka VP35, VP24 i VP30, co sprzyja rozprzestrzenianiu się zakażenia i indukcji burzy cytokinowej. Uszkodzenie komórek śródbłonka i makrofagów, indukowane m.in. przez GP, prowadzi do zaburzeń krzepnięcia, rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego (DIC) oraz objawów krwotocznych, a także niewydolności wielonarządowej i wstrząsu hipowolemicznego.
aktywacja NF-κB, analiza omiczna, biomarker, choroba Niemanna-Picka, choroba wirusowa ebola, ciała inkluzyjne, cząstki wirusopodobne, czynnik tkankowy, Ebolavirus, fawipirawir, gorączka krwotoczna, inmazeb, interferon typu I, jednoniciowy RNA, katepsyny, komórki dendrytyczne, komórki śródbłonka, makropinocytoza, nukleokapsyd, przeciwciała monoklonalne, replikacja wirusa, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, sepsa, tratwy lipidowe, wstrząs hipowolemiczny