Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Treonina

Treonina, aminokwas egzogenny, jest istotnym składnikiem mieszanin aminokwasów stosowanych w żywieniu pozajelitowym, np. w produktach Aminoven Infant 10% (4,40 g/1000 ml) oraz Nephrotect (8,20 g/1000 ml). Dane przedkliniczne wskazują na brak specyficznej toksyczności treoniny podawanej w ramach zrównoważonych mieszanin aminokwasów, co potwierdzają badania farmakologiczne i toksykologiczne dotyczące całych mieszanin. Nie stwierdzono istotnego ryzyka genotoksyczności, rakotwórczości ani toksycznego wpływu na rozród i rozwój potomstwa, choć brak jest dedykowanych badań dla treoniny jako pojedynczego składnika. Toksyczność pojedynczych aminokwasów jest związana z zaburzeniem równowagi aminokwasowej, co rzadko występuje w dobrze skomponowanych mieszaninach. Badania tolerancji miejscowej, np. dla Nephrotect, również nie wykazały zagrożeń.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania treoniny

Treonina jest aminokwasem egzogennym, który stanowi istotny składnik produktów leczniczych do żywienia pozajelitowego. Dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania tej substancji są jednak ograniczone, gdyż większość badań koncentruje się na ocenie bezpieczeństwa całych mieszanin aminokwasów, a nie pojedynczych składników.1

Ogólne dane dotyczące bezpieczeństwa treoniny

Treonina, jako naturalnie występujący aminokwas, jest składnikiem fizjologicznym ludzkiego organizmu. W badaniach przedklinicznych nie wykazano szczególnych obaw dotyczących jej toksyczności, gdy podawana jest jako część zrównoważonej mieszaniny aminokwasów.2

Przy ocenie bezpieczeństwa treoniny w kontekście żywienia pozajelitowego należy podkreślić, że aminokwasy zawarte w produktach leczniczych takich jak Aminoven Infant 10% (zawierający 4,40 g treoniny na 1000 ml) czy Nephrotect (zawierający 8,20 g treoniny na 1000 ml) są substancjami naturalnie występującymi w organizmie. Z tego względu nie oczekuje się wystąpienia jakichkolwiek reakcji toksycznych pod warunkiem właściwego przestrzegania wskazań, przeciwwskazań i zaleceń dotyczących dawkowania.3

Badania toksyczności treoniny

Kompleksowe badania toksykologiczne dotyczące treoniny jako pojedynczego aminokwasu są ograniczone. Większość dostępnych danych pochodzi z badań całych mieszanin aminokwasów stosowanych w żywieniu pozajelitowym. Dane niekliniczne dla poszczególnych składników produktów leczniczych zawierających treoninę, w zwykle stosowanych dawkach, wynikające z konwencjonalnych badań farmakologicznych, nie ujawniają szczególnego zagrożenia dla człowieka.4

Warto zauważyć, że danych dotyczących dawek LD50, toksyczności ostrej lub podostrej, które są dostępne w odniesieniu do pojedynczych aminokwasów, nie można przenosić na mieszaniny aminokwasów. Toksyczność pojedynczych aminokwasów zależy głównie od zaburzeń równowagi względem innych aminokwasów, dlatego działania toksyczne rzadko występują w przypadku mieszanin zawierających wszystkie niezbędne fizjologiczne aminokwasy.5

Badania toksyczności przewlekłej

Badania przedkliniczne z wykorzystaniem roztworów aminokwasów i roztworów glukozy zawierających treoninę o różnych składach jakościowych i stężeniach nie wykazały żadnej specyficznej toksyczności.6

Dla produktów leczniczych zawierających treoninę, takich jak Multimel N4-550E, badania przedkliniczne wykonane z użyciem roztworu aminokwasów i roztworu glukozy, przy różnych składach jakościowych i stężeniach, również nie wykazywały specyficznej toksyczności.7

Genotoksyczność i rakotwórczość

Dla większości produktów zawierających treoninę nie przeprowadzono badań potencjału rakotwórczego, genotoksyczności czy toksycznego wpływu na rozród i rozwój potomstwa.8 Dotyczy to m.in. produktów Aminomel Nephro, Finomel i Finomel Peri.9

W przypadku produktu Nephrotect, zawierającego 8,20 g treoniny na 1000 ml, dane niekliniczne uzyskane z konwencjonalnych badań farmakologicznych dotyczących toksyczności po podaniu jednorazowym i wielokrotnym oraz badań z zastosowaniem zbliżonych roztworów aminokwasów, dotyczących bezpieczeństwa stosowania, genotoksyczności i potencjalnego działania rakotwórczego, nie ujawniają żadnego szczególnego zagrożenia dla człowieka.10

Wpływ na rozród i rozwój

Nie przeprowadzono specyficznych badań nieklinicznych dotyczących toksycznego wpływu treoniny na rozród i rozwój potomstwa. W związku z tym, że treonina jest naturalnym składnikiem organizmu, nie przewiduje się szczególnego ryzyka w tym zakresie, pod warunkiem stosowania zgodnie z zaleceniami.11

W przypadku produktów zawierających treoninę razem z innymi składnikami, jak np. w produktach Lipoflex peri i Lipoflex special, które zawierają olej sojowy, należy zwrócić uwagę na potencjalne ryzyko związane z fitoestogenami. Różne oleje roślinne, a w szczególności olej sojowy, mogą zawierać fitoestrogeny, takie jak β-sitosterol. Potwierdzono występowanie zaburzeń płodności po podaniu podskórnym i dopochwowym β-sitosterolu szczurom i królikom. Jednak w oparciu o obecny stan wiedzy wydaje się, że działania obserwowane u zwierząt nie mają znaczenia w praktyce klinicznej.12

Badania bezpieczeństwa mieszanin zawierających treoninę

W przypadku większości produktów leczniczych do żywienia pozajelitowego zawierających treoninę, nie przeprowadzono kompleksowych badań przedklinicznych gotowych mieszanin. Jednakże badania przedkliniczne bezpieczeństwa stosowania poszczególnych składników lub podobnych mieszanin potwierdzają dobrą tolerancję.13

W przypadku produktów takich jak Numeta G13%E Preterm i Numeta G16%E, które zawierają treoninę, przedkliniczne badania składników zawartych w trójkomorowym worku wykazały brak dodatkowego ryzyka niż opisane w innych punktach Charakterystyki Produktu Leczniczego.14 15

Tolerancja miejscowa

Dane niekliniczne dotyczące tolerancji miejscowej treoniny są ograniczone. Jednak dla produktu Nephrotect, dane uzyskane z badań tolerancji miejscowej nie ujawniają żadnego szczególnego zagrożenia dla człowieka.16

Wnioski dotyczące bezpieczeństwa stosowania treoniny

Na podstawie dostępnych danych przedklinicznych można stwierdzić, że treonina, będąca naturalnie występującym aminokwasem w organizmie człowieka, nie wykazuje istotnego potencjału toksycznego, gdy jest stosowana zgodnie z zaleceniami jako składnik zrównoważonych mieszanin aminokwasów do żywienia pozajelitowego.17

Nie stwierdzono szczególnych obaw dotyczących genotoksyczności, rakotwórczości czy toksycznego wpływu na rozród i rozwój potomstwa. Należy jednak pamiętać, że większość badań przedklinicznych dotyczy mieszanin aminokwasów, a nie treoniny jako pojedynczego składnika.18

Najważniejszym wnioskiem z dostępnych danych przedklinicznych jest to, że bezpieczeństwo stosowania treoniny w mieszaninach aminokwasów do żywienia pozajelitowego wydaje się być dobrze udokumentowane, pod warunkiem przestrzegania zalecanych wskazań, przeciwwskazań i dawkowania.19

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl