białko HER2
Białko HER2 (Human Epidermal Growth Factor Receptor 2) to receptor błonowy z rodziny receptorów naskórkowego czynnika wzrostu (EGFR), będący produktem protoonkogenu ERBB2. Jest to glikoproteina o masie 185 kDa, która odgrywa kluczową rolę w regulacji wzrostu, różnicowania i przeżycia komórek.
Nadekspresja białka HER2 występuje w około 15-20% przypadków raka piersi i jest związana z bardziej agresywnym przebiegiem choroby, zwiększonym ryzykiem przerzutów oraz gorszym rokowaniem. Nadmierna ekspresja tego białka występuje również w innych nowotworach, w tym raku żołądka, jajnika, endometrium, pęcherza moczowego, płuc oraz głowy i szyi.
Diagnostyka statusu HER2 jest standardem postępowania w raku piersi i żołądka, wykorzystuje się w tym celu metody immunohistochemiczne (IHC) oraz hybrydyzację fluorescencyjną in situ (FISH). Pacjenci z nowotworami HER2-dodatnimi mogą odnieść korzyść z terapii celowanych, takich jak trastuzumab, pertuzumab, T-DM1 czy lapatynib, które blokują aktywność tego receptora.
W ostatnich latach opracowano również nowe terapie anty-HER2, w tym koniugaty przeciwciało-lek (ADC) jak trastuzumab derukstekan i trastuzumab emtanzyna, które wykazują skuteczność nawet w przypadkach z niższą ekspresją HER2. Oznaczanie statusu HER2 jest obecnie kluczowym elementem medycyny precyzyjnej w onkologii.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Rak piersi – Diagnostyka i diagnoza
Rak piersi jest jednym z najczęściej diagnozowanych nowotworów złośliwych u kobiet, a wczesne wykrycie znacząco poprawia rokowanie – 99% pacjentek z wczesnym stadium przeżywa 5 lat po diagnozie. Diagnostyka obejmuje badania przesiewowe, takie jak samobadanie piersi, badanie kliniczne oraz mammografię wykonywaną co 2 lata u kobiet w wieku 40-74 lat, zgodnie z zaleceniami USPSTF z 2023 roku. W diagnostyce obrazowej stosuje się mammografię (przesiewową i diagnostyczną), ultrasonografię (USG), rezonans magnetyczny (MRI) z kontrastem oraz zaawansowane techniki jak tomosynteza 3D, PET-CT, scyntygrafię piersi i elastografię MRI. Biopsja (cienkoigłowa, gruboigłowa, chirurgiczna) pozostaje złotym standardem potwierdzenia rozpoznania. System TNM AJCC służy do oceny zaawansowania choroby, a badania receptorów hormonalnych (ER, PR) i HER2 oraz testy molekularne (np. Oncotype DX) umożliwiają personalizację terapii.
antygen karcinoembrionalny, badanie immunohistochemiczne, badanie kliniczne piersi, badanie obrazowe, badanie PET-CT, badanie przesiewowe, badanie skriningowe, białko HER2, biopsja chirurgiczna, biopsja cienkoigłowa, biopsja gruboigłowa, biopsja piersi, biopsja węzła wartowniczego, chemioterapia, gęsta tkanka piersiowa, hybrydyzacja in situ, immunoterapia, inwazyjny rak zrazikowy, lumpektomia, mammografia, mammografia 3D, mammografia diagnostyczna, mammografia przesiewowa, marker nowotworowy, mastektomia, mikrozwapnienie, morfologia krwi, mutacja genu BRCA, nowotwór złośliwy, obrazowanie dyfuzyjne, pozytonowa tomografia emisyjna, przerzut nowotworowy, radioterapia, rak in situ, rak piersi, receptor estrogenowy, receptor hormonalny, receptor progesteronowy, rezonans magnetyczny piersi, samobadanie piersi, system TNM, sztuczna inteligencja w diagnostyce, terapia celowana, terapia hormonalna, test Oncotype DX, tomosynteza cyfrowa, ultrasonografia piersi, węzły chłonne pachowe