Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Pneumovax 23 po 25 mcg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)

Szczepionka PNEUMOVAX 23 zawiera 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae w dawce 0,5 ml i jest szczepionką polisacharydową z nieżywymi antygenami, co teoretycznie zmniejsza ryzyko dla płodu w porównaniu do szczepionek z żywymi drobnoustrojami. Brak jest jednoznacznych danych dotyczących wpływu szczepionki na płodność oraz bezpieczeństwa stosowania u kobiet ciężarnych i karmiących piersią. Decyzja o szczepieniu kobiet w ciąży powinna być podejmowana indywidualnie, po ocenie stosunku korzyści do ryzyka, uwzględniając m.in. ryzyko powikłań zakażenia pneumokokowego, choroby współistniejące, ekspozycję na patogen oraz trymestr ciąży. Szczepionkę można podać ciężarnej wyłącznie, gdy jest to medycznie uzasadnione.

Wpływ szczepionki PNEUMOVAX 23 na płodność, ciążę i laktację

Ocena bezpieczeństwa stosowania szczepionki przeciw pneumokokom (PNEUMOVAX 23) u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią stanowi istotny element procesu decyzyjnego podczas kwalifikacji do szczepienia. Szczepionka PNEUMOVAX 23 zawiera po 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae w jednej dawce (0,5 ml)1.

Wpływ na płodność

Obecnie brak jest jednoznacznych danych dotyczących ewentualnego wpływu szczepionki PNEUMOVAX 23 na zdolności reprodukcyjne. Dokumentacja produktu nie zawiera informacji o potencjalnym negatywnym wpływie na płodność zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn2.

Stosowanie w okresie ciąży

Podczas rozmowy kwalifikacyjnej do szczepienia kobiety ciężarnej, lekarz powinien poinformować pacjentkę, że nie przeprowadzono wystarczających badań pozwalających jednoznacznie określić, czy szczepionka PNEUMOVAX 23 może powodować uszkodzenie płodu po podaniu jej kobiecie w ciąży3. W związku z tym decyzja o podaniu szczepionki powinna opierać się na indywidualnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka.

Szczepionkę PNEUMOVAX 23 można podać kobiecie ciężarnej wyłącznie w sytuacjach, gdy jest to zdecydowanie konieczne z medycznego punktu widzenia. Lekarz musi dokonać starannej oceny, czy potencjalne korzyści wynikające z zaszczepienia kobiety w ciąży uzasadniają ewentualne ryzyko dla płodu4. Czynniki, które należy uwzględnić w tej ocenie, to między innymi:

Stosowanie w okresie karmienia piersią

Lekarz powinien poinformować kobietę karmiącą piersią, że obecnie nie ma wystarczających danych pozwalających stwierdzić, czy szczepionka PNEUMOVAX 23 jest wydzielana do mleka matki5. W związku z tym, podając szczepionkę kobiecie karmiącej piersią, należy zachować szczególną ostrożność6.

Podczas konsultacji z pacjentką karmiącą piersią lekarz powinien rozważyć:

  • Potencjalne korzyści z zaszczepienia dla matki
  • Znaczenie karmienia piersią dla rozwoju dziecka
  • Możliwość przełożenia szczepienia na okres po zakończeniu karmienia piersią, jeśli nie jest ono pilnie wskazane

Zalecenia praktyczne dla lekarza

Podczas kwalifikacji do szczepienia kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych lub karmiących piersią, lekarz powinien:

  1. Przeprowadzić dokładny wywiad dotyczący stanu zdrowia, chorób współistniejących oraz aktualnego stanu ciąży lub karmienia piersią
  2. Omówić z pacjentką stosunek potencjalnych korzyści do ryzyka związanego ze szczepieniem
  3. Poinformować o ograniczonych danych dotyczących bezpieczeństwa szczepionki w okresie ciąży i karmienia piersią
  4. Rozważyć indywidualnie każdy przypadek, biorąc pod uwagę ryzyko narażenia na zakażenie pneumokokowe
  5. Udokumentować w dokumentacji medycznej pacjentki przeprowadzoną rozmowę oraz uzyskaną świadomą zgodę

Należy podkreślić, że PNEUMOVAX 23 jest szczepionką polisacharydową, która zawiera nieżywe antygeny bakteryjne, co teoretycznie zmniejsza potencjalne ryzyko dla płodu w porównaniu do szczepionek zawierających żywe, atenuowane drobnoustroje. Niemniej jednak, ze względu na ograniczone dane, zaleca się zachowanie ostrożności i rozważenie indywidualnego stosunku korzyści do ryzyka u każdej pacjentki7.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl