Działania niepożądane
Pneumovax 23 po 25 mcg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)

Szczepionka PNEUMOVAX 23 zawiera 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae i może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości występowania. Do bardzo często obserwowanych należą miejscowe reakcje w miejscu wstrzyknięcia, takie jak ból, bolesność, rumień, podwyższenie temperatury skóry, obrzęk i stwardnienie oraz gorączka do 38,8°C, które ustępują samoistnie w ciągu kilku dni. Rzadko może pojawić się znaczny obrzęk kończyny przypominający zapalenie tkanki łącznej. Powtórne szczepienie po co najmniej 3 latach jest dobrze tolerowane, choć może zwiększać częstość samoograniczających się reakcji miejscowych. Wśród działań niepożądanych o nieznanej częstości występowania odnotowano m.in. zaburzenia neurologiczne (zespół Guillain-Barré, radikuloneuropatia, parestezje), reakcje immunologiczne (reakcje anafilaktoidalne, obrzęk naczynioruchowy, choroba posurowicza) oraz hematologiczne (anemia hemolityczna, trombocytopenia u pacjentów z chorobą Werlhofa, leukocytoza, zapalenie i powiększenie węzłów chłonnych).

Działania niepożądane szczepionki Pneumovax 23

Szczepionka przeciw pneumokokom PNEUMOVAX 23 zawierająca po 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae może powodować szereg działań niepożądanych, które zostały zidentyfikowane zarówno w badaniach klinicznych, jak i w okresie monitorowania po wprowadzeniu produktu do obrotu. Znajomość potencjalnych działań niepożądanych jest kluczowa dla właściwego nadzoru nad pacjentem i odpowiedniego zarządzania ryzykiem.1

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

Częstość występowania działań niepożądanych określono według następującego schematu:

  • Bardzo często: występujące u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥1/10)
  • Często: występujące u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów (≥1/100 do <1/10)
  • Niezbyt często: występujące u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów (≥1/1000 do <1/100)
  • Rzadko: występujące u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów (≥1/10 000 do <1/1000)
  • Bardzo rzadko: występujące u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów (<1/10 000)
  • Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

2

Najczęstsze działania niepożądane

Do bardzo często obserwowanych działań niepożądanych szczepionki PNEUMOVAX 23 należą odczyny miejscowe w miejscu wstrzyknięcia, takie jak: ból, bolesność, zaczerwienienie (rumień), podwyższenie ciepłoty skóry, obrzęk i stwardnienie. Ponadto, może wystąpić gorączka nieprzekraczająca 38,8°C. Te objawy zazwyczaj ustępują samoistnie w ciągu kilku dni po szczepieniu.3

Rzadko może wystąpić znaczny obrzęk kończyny, w którą podano szczepionkę, pojawiający się krótko po podaniu. Objaw ten może przypominać zapalenie tkanki łącznej i obejmuje takie stany, jak: znaczny obrzęk kończyny, zapalenie tkanki łącznej w miejscu wstrzyknięcia oraz zapalenie tkanki łącznej.4

Inne działania niepożądane o nieznanej częstości występowania

Oprócz wyżej wymienionych, zarówno w badaniach klinicznych, jak i po wprowadzeniu szczepionki do obrotu, obserwowano szereg innych działań niepożądanych, których dokładna częstość występowania jest nieznana. Obejmują one zaburzenia dotyczące różnych układów i narządów.5

Działania niepożądane przy powtórnym szczepieniu

Warto zwrócić uwagę, że powtórne szczepienie przy zachowaniu odstępu wynoszącego 3 lata lub więcej pomiędzy dawkami jest zazwyczaj dobrze tolerowane. Jednakże w porównaniu ze szczepieniem pierwotnym, obserwowano niewielki wzrost częstości występowania samoograniczających się reakcji miejscowych.6

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Odczyny miejscowe: ból, bolesność, zaczerwienienie (rumień), podwyższenie ciepłoty skóry, obrzęk i stwardnienie w miejscu wstrzyknięcia; gorączka (≤38,8°C) Bardzo często
Znaczny obrzęk kończyny, w którą podano szczepionkę, występujący krótko po podaniu Rzadko
Zaburzenia diagnostyczne Zwiększenie aktywności białka C-reaktywnego Nieznana
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Anemia hemolityczna u pacjentów z innymi chorobami układu hematologicznego Nieznana
Zapalenie węzłów chłonnych Nieznana
Uogólnione powiększenie węzłów chłonnych Nieznana
Trombocytopenia u pacjentów z ustabilizowaną chorobą Werlhofa (samoistna plamica małopłytkowa) Nieznana
Zaburzenia morfologii krwi Leukocytoza Nieznana
Zaburzenia układu nerwowego Zespół Guillain-Barré Nieznana
Ból głowy Nieznana
Parestezje Nieznana
Zaburzenia neurologiczne Radikuloneuropatia (choroba korzeni i nerwów) Nieznana
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności Nieznana
Wymioty Nieznana
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Wysypka Nieznana
Pokrzywka Nieznana
Rumień wielopostaciowy Nieznana
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Ból stawów Nieznana
Zapalenie stawów Nieznana
Ból mięśni Nieznana
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Osłabienie Nieznana
Gorączka Nieznana
Złe samopoczucie Nieznana
Zmniejszona ruchliwość kończyn i obrzęk obwodowy kończyny, w którą wykonano wstrzyknięcie Nieznana
Dreszcze Nieznana
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje anafilaktoidalne Nieznana
Obrzęk naczynioruchowy Nieznana
Choroba posurowicza Nieznana

Monitorowanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Fachowy personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.7

Istotne zaburzenia immunologiczne

Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość wystąpienia poważnych reakcji immunologicznych, takich jak reakcje anafilaktoidalne, obrzęk naczynioruchowy i choroba posurowicza. Mimo, że częstość ich występowania jest nieznana, mogą one stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia pacjenta i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.8

Zaburzenia neurologiczne

Wśród działań niepożądanych o nieznanej częstości występowania, należy wymienić zaburzenia neurologiczne, takie jak zespół Guillain-Barré, parestezje, bóle głowy oraz radikuloneuropatia. Są to potencjalnie poważne powikłania, które wymagają dokładnej diagnostyki i odpowiedniego postępowania terapeutycznego.9

Zaburzenia hematologiczne

U pacjentów z chorobami układu hematologicznego mogą wystąpić specyficzne działania niepożądane, takie jak anemia hemolityczna czy trombocytopenia u pacjentów z ustabilizowaną chorobą Werlhofa (samoistna plamica małopłytkowa). Ponadto, obserwowano zapalenie węzłów chłonnych, uogólnione powiększenie węzłów chłonnych oraz leukocytozę.10

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl