Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Leuzek

Podczas terapii z zastosowaniem imatynibu (substancji czynnej leku Leuzek) należy uwzględnić szereg specjalnych ostrzeżeń i zachować odpowiednie środki ostrożności, aby zapewnić skuteczne i bezpieczne leczenie. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat potencjalnych zagrożeń oraz zalecanych działań monitorujących i zapobiegawczych dla personelu medycznego.¹

Interakcje lekowe – ryzyko i zagrożenia

Stosowanie imatynibu równocześnie z innymi produktami leczniczymi może prowadzić do występowania istotnych klinicznie interakcji. Szczególną ostrożność należy zachować podczas jednoczesnego podawania imatynibu z:²

• Inhibitorami proteaz – stosowanymi głównie w leczeniu HIV
• Azolami o działaniu przeciwgrzybiczym – np. ketokonazol, itrakonazol
• Niektórymi makrolidami – grupa antybiotyków
• Substratami CYP3A4 o wąskim oknie terapeutycznym – w tym:
  • Cyklosporyna – lek immunosupresyjny
  • Pimozyd – lek przeciwpsychotyczny
  • Takrolimus, syrolimus – leki immunosupresyjne
  • Ergotamina, diergotamina – stosowane w migrenie
  • Fentanyl, alfentanyl – silne opioidowe leki przeciwbólowe
  • Terfenadyna – lek przeciwhistaminowy
  • Bortezomib – lek przeciwnowotworowy
  • Docetaksel – lek przeciwnowotworowy
  • Chinidyna – lek przeciwarytmiczny
• Warfaryną i innymi pochodnymi kumaryny – leki przeciwzakrzepowe

Szczególnie istotne jest unikanie równoczesnego stosowania silnych induktorów CYP3A4 z imatynibem, ponieważ może to prowadzić do istotnego zmniejszenia ekspozycji na lek Leuzek, potencjalnie zwiększając ryzyko niepowodzenia terapeutycznego. Do takich leków należą:³

• Deksametazon – glikokortykosteroid
• Fenytoina – lek przeciwpadaczkowy
• Karbamazepina – lek przeciwpadaczkowy
• Ryfampicyna – antybiotyk stosowany w leczeniu gruźlicy
• Fenobarbital – lek przeciwpadaczkowy
• Ziele dziurawca (Hypericum perforatum) – preparat ziołowy

Monitorowanie funkcji tarczycy

U pacjentów po tyreoidektomii (usunięciu gruczołu tarczowego), którzy przyjmują substytucję hormonalną (lewotyroksynę), podczas leczenia imatynibem odnotowano przypadki niedoczynności tarczycy. W tej grupie pacjentów należy regularnie monitorować stężenie hormonu tyreotropowego (TSH) w celu wczesnego wykrycia zaburzeń funkcji tarczycy.⁴

Hepatotoksyczność i monitorowanie funkcji wątroby

Metabolizm imatynibu zachodzi głównie w wątrobie, a tylko 13% leku jest wydalane przez nerki. Z tego powodu szczególnej uwagi wymagają pacjenci z istniejącymi zaburzeniami czynności wątroby lub ryzykiem ich wystąpienia.⁵

U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby (łagodnymi, umiarkowanymi lub ciężkimi) należy regularnie i dokładnie monitorować:⁶

• Obraz krwi obwodowej
• Aktywność enzymów wątrobowych

Należy pamiętać, że pacjenci z nowotworami podścieliskowymi przewodu pokarmowego (GIST) mogą mieć przerzuty do wątroby, które mogą wpływać na jej funkcję. Podczas stosowania imatynibu opisywano przypadki ciężkiego uszkodzenia wątroby, w tym:⁷

• Niewydolność wątroby
• Martwicę wątroby

Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie czynności wątroby w przypadku leczenia skojarzonego imatynibem i chemioterapią w dużych dawkach, zwłaszcza gdy stosowane są schematy chemioterapii o znanym potencjale hepatotoksycznym.⁸

Monitorowanie retencji płynów

U około 2,5% pacjentów z nowo rozpoznaną przewlekłą białaczką szpikową (CML) przyjmujących imatynib występowały znacznego stopnia objawy zatrzymania płynów, takie jak:⁹

• Wysięk opłucnowy
• Obrzęki
• Obrzęk płuc
• Wodobrzusze
• Powierzchowny obrzęk

Z tego powodu zaleca się regularne kontrolowanie masy ciała pacjentów. Nieoczekiwane, szybkie zwiększenie masy ciała powinno być dokładnie przeanalizowane i w razie konieczności należy wdrożyć odpowiednie leczenie wspomagające.¹⁰

Zwiększone ryzyko zatrzymania płynów stwierdzono u:¹¹

• Pacjentów w podeszłym wieku
• Pacjentów z chorobą serca w wywiadzie

Postępowanie u pacjentów z chorobami serca

Szczególnej uwagi wymagają pacjenci z:¹²

• Chorobami serca
• Czynnikami ryzyka niewydolności serca
• Niewydolnością nerek w wywiadzie

Wszyscy pacjenci, u których wystąpią przedmiotowe i podmiotowe objawy odpowiadające niewydolności serca, wymagają pilnej oceny lekarskiej i odpowiedniego leczenia.¹³

Pacjenci z zespołem hipereozynofilowym (HES)

U pacjentów z zespołem hipereozynofilowym z utajonym naciekaniem komórek tego zespołu w mięśniu sercowym, przed rozpoczęciem terapii imatynibem odnotowano pojedyncze przypadki wstrząsu kardiogennego/zaburzeń funkcji lewej komory, związanych z degranulacją komórek zespołu hipereozynofilowego.¹⁴

Stan ten jest potencjalnie odwracalny po zastosowaniu:¹⁵

• Steroidów o działaniu ogólnoustrojowym
• Środków podtrzymujących krążenie
• Czasowego odstawienia imatynibu

Ze względu na sporadyczne zgłaszanie działań niepożądanych ze strony serca po zastosowaniu imatynibu, przed rozpoczęciem leczenia należy dokonać dokładnej oceny stosunku korzyści do ryzyka związanego z leczeniem imatynibem w populacji pacjentów z HES/CEL (przewlekłą białaczką eozynofilową).¹⁶

Zespoły mielodysplastyczne/mieloproliferacyjne (MDS/MPD) z rearanżacją genu PDGFR mogą być związane z wysokim stężeniem eozynofilów. Dlatego u pacjentów z HES/CEL oraz u pacjentów z zespołami mielodysplastycznymi/mieloproliferacyjnymi związanymi z wysokim stężeniem eozynofilów, przed rozpoczęciem leczenia należy rozważyć:¹⁷

• Przeprowadzenie konsultacji kardiologicznej
• Wykonanie echokardiogramu
• Oznaczenie stężenia troponiny w surowicy

Jeśli którykolwiek z wyników tych badań okaże się nieprawidłowy, należy rozważyć dalszą obserwację kardiologiczną i profilaktyczne zastosowanie steroidów układowych (1–2 mg/kg) przez jeden lub dwa tygodnie na początku leczenia, jednocześnie z podawaniem imatynibu.¹⁸

Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B

U pacjentów będących przewlekłymi nosicielami wirusa zapalenia wątroby typu B po otrzymaniu inhibitorów kinazy tyrozynowej BCR-ABL (w tym imatynibu) donoszono o przypadkach reaktywacji zakażenia HBV. Niektóre przypadki prowadziły do poważnych powikłań, w tym:¹⁹

• Ostrej niewydolności wątroby
• Piorunującego zapalenia wątroby
• Konieczności przeszczepienia wątroby
• Zgonu pacjenta

Zalecane postępowanie przed rozpoczęciem terapii produktem Leuzek:²⁰

• Wykonanie badań u wszystkich pacjentów pod kątem zakażenia wirusem HBV
• Konsultacja z ekspertami ds. chorób wątroby i leczenia WZW typu B przed rozpoczęciem leczenia u pacjentów z dodatnim wynikiem badania serologicznego

Nosiciele wirusa HBV wymagający leczenia produktem Leuzek powinni być poddawani ścisłej obserwacji pod kątem objawów podmiotowych i przedmiotowych aktywnego zakażenia wirusem HBV w trakcie całego okresu leczenia i przez kilka miesięcy po jego zakończeniu.²¹

Stosowanie u dzieci i młodzieży

U otrzymujących imatynib dzieci i młodzieży przed okresem dojrzewania zgłaszano przypadki opóźnienia wzrostu. W badaniach obserwacyjnych w populacji dzieci i młodzieży z CML raportowano statystycznie istotne (ale o niepewnym znaczeniu klinicznym) obniżenie mediany odchylenia standardowego wzrostu po 12 i 24 miesiącach leczenia, w dwóch małych podgrupach niezależnie od dojrzewania płciowego lub płci.²²

Zalecane jest ścisłe monitorowanie wzrostu u dzieci w czasie leczenia imatynibem, ze szczególnym uwzględnieniem parametrów wzrostowych i rozwojowych.²³

Substancje pomocnicze

Leuzek 100 mg zawiera barwnik – żółcień pomarańczową (E110), który może powodować reakcje alergiczne u wrażliwych pacjentów.²⁴