Specjalne ostrzeżenia
Daptomycin Reddy

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania

Daptomycyna jest antybiotykiem peptydowym stosowanym w leczeniu ciężkich zakażeń. Ze względu na specyfikę działania leku oraz potencjalne ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, personel medyczny powinien przestrzegać określonych środków ostrożności oraz ściśle monitorować pacjentów podczas terapii.¹

Ograniczenia terapeutyczne

Stosowanie daptomycyny podlega istotnym ograniczeniom terapeutycznym. W przypadku identyfikacji ognisk zakażenia innych niż powikłane infekcje skóry i tkanek miękkich (cSSTI) lub prawostronne infekcyjne zapalenie wsierdzia (RIE), należy rozważyć wdrożenie alternatywnego leczenia przeciwbakteryjnego o potwierdzonej skuteczności w danym typie zakażenia.²

Szczególnie istotne jest, że daptomycyna nie jest wskazana w leczeniu zapalenia płuc, gdyż w badaniach klinicznych nie wykazano jej skuteczności w tym wskazaniu.³

Reakcje nadwrażliwości

Podczas terapii daptomycyną odnotowano przypadki anafilaksji i innych reakcji nadwrażliwości. W przypadku wystąpienia objawów reakcji alergicznej należy natychmiast przerwać podawanie leku i zastosować odpowiednie leczenie objawowe.⁴

Stosowanie w zakażeniach specyficznych

Prawostronne infekcyjne zapalenie wsierdzia

Dane kliniczne dotyczące skuteczności daptomycyny w leczeniu RIE wywołanego przez Staphylococcus aureus są ograniczone i pochodzą od zaledwie 19 dorosłych pacjentów. Nie określono bezpieczeństwa ani skuteczności stosowania leku u dzieci i młodzieży poniżej 18. roku życia w tym wskazaniu.⁵

Ważne jest, aby pamiętać, że nie wykazano skuteczności daptomycyny u pacjentów z zakażeniami sztucznej zastawki lub u pacjentów z lewostronnym infekcyjnym zapaleniem wsierdzia wywołanym przez Staphylococcus aureus.⁶

Zakażenia głębokie

W przypadku pacjentów z zakażeniami głębokimi konieczna jest bezzwłoczna interwencja chirurgiczna, obejmująca m.in. oczyszczenie rany, usunięcie elementów protetycznych czy operację wymiany zastawki.⁷

Zakażenia enterokokowe

Brak jest wystarczających dowodów pozwalających na wnioskowanie o skuteczności klinicznej daptomycyny w zakażeniach wywołanych przez enterokoki, w tym Enterococcus faecalis i Enterococcus faecium. Nie określono również optymalnej dawki leku do leczenia zakażeń enterokokowych z bakteriemią lub bez bakteriemii.⁸

Odnotowano przypadki niepowodzenia w leczeniu daptomycyną enterokokowych zakażeń z towarzyszącą bakteriemią. W niektórych sytuacjach niepowodzenia te były związane z selekcją szczepów bakteryjnych o zmniejszonej wrażliwości lub rzeczywistej oporności na daptomycynę.⁹

Drobnoustroje oporne i inne zakażenia wtórne

Stosowanie antybiotyków, w tym daptomycyny, może prowadzić do nadmiernego rozwoju drobnoustrojów opornych. W przypadku wystąpienia nadkażenia w trakcie terapii, należy wdrożyć odpowiednie leczenie.¹⁰

Biegunka związana z Clostridioides difficile

Podczas leczenia daptomycyną raportowano przypadki biegunki związanej z Clostridioides difficile (CDAD). Jeśli podejrzewa się lub potwierdzono wystąpienie CDAD, może być konieczne przerwanie leczenia daptomycyną i wdrożenie odpowiedniej terapii zgodnie ze wskazaniami klinicznymi.¹¹

Interakcje z testami laboratoryjnymi

Zaobserwowano pozorne wydłużenie czasu protrombinowego (PT) oraz zwiększoną wartość międzynarodowego współczynnika znormalizowanego (INR) w przypadkach, gdy w testach stosowano niektóre odczynniki zawierające rekombinowaną tromboplastynę. Jest to istotna informacja przy interpretacji wyników badań koagulologicznych u pacjentów leczonych daptomycyną.¹²

Fosfokinaza kreatynowa i miopatia

W trakcie leczenia daptomycyną odnotowano przypadki zwiększenia aktywności fosfokinazy kreatynowej (CPK; izoenzym mięśniowy MM) w osoczu, związane z bólami i/lub osłabieniem mięśni, a także przypadki zapalenia mięśni, mioglobinemii i rabdomiolizy.¹³

W badaniach klinicznych znaczne zwiększenie aktywności CPK w osoczu (ponad 5 razy przekraczające górną granicę normy) bez objawów mięśniowych występowało częściej u pacjentów leczonych daptomycyną (1,9%) niż u pacjentów otrzymujących leki porównawcze (0,5%).¹⁴

Zalecane jest następujące postępowanie w zakresie monitorowania CPK:¹⁵

• Oznaczanie aktywności CPK w osoczu przed rozpoczęciem leczenia oraz w regularnych odstępach czasu (przynajmniej raz w tygodniu) u wszystkich pacjentów w trakcie terapii¹⁶
• Częstsze oznaczanie aktywności CPK (np. co 2-3 dni podczas co najmniej pierwszych dwóch tygodni leczenia) u pacjentów z podwyższonym ryzykiem wystąpienia miopatii, w tym:¹⁷
  • Pacjentów z zaburzeniami czynności nerek jakiegokolwiek stopnia (klirens kreatyniny <80 ml/min)
  • Pacjentów poddawanych hemodializie lub ciągłej ambulatoryjnej dializie otrzewnowej
  • Pacjentów leczonych innymi produktami leczniczymi, które mogą powodować miopatię (np. inhibitorami reduktazy HMG-CoA, fibratami i cyklosporyną)<sup data-drug="Daptomycin Reddy" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Na przykład pacjenci z zaburzeniami czynności nerek jakiegokolwiek stopnia (klirens kreatyniny 18

U pacjentów, u których aktywność CPK przed rozpoczęciem leczenia ponad 5 razy przekracza górną granicę normy, nie można wykluczyć ryzyka dalszego zwiększenia aktywności CPK podczas terapii. Należy to uwzględnić przed rozpoczęciem leczenia i podczas podawania leku, monitorując takich pacjentów częściej niż raz w tygodniu.¹⁹

Daptomycyny nie należy podawać pacjentom leczonym innymi produktami leczniczymi mogącymi wywołać miopatię, chyba że potencjalne korzyści z terapii przewyższają ryzyko.²⁰

W trakcie leczenia pacjenci powinni być regularnie badani pod kątem wystąpienia objawów mogących świadczyć o miopatii. U każdego pacjenta, u którego wystąpiły niewyjaśnione bóle mięśni, tkliwość, osłabienie lub skurcze, należy oznaczać aktywność CPK w osoczu co drugi dzień.²¹

Podawanie daptomycyny należy przerwać w przypadku wystąpienia niewyjaśnionych objawów mięśniowych, jeżeli aktywność CPK ponad 5 razy przekroczy górną granicę normy.²²

Neuropatia obwodowa

U pacjentów, u których występują objawy przedmiotowe lub podmiotowe mogące wskazywać na neuropatię obwodową w trakcie leczenia daptomycyną, należy przeprowadzić stosowne badania diagnostyczne i rozważyć przerwanie terapii.²³

Dzieci i młodzież

U dzieci i młodzieży poniżej 1. roku życia nie należy stosować daptomycyny ze względu na ryzyko możliwego wpływu na układ mięśniowy, przewodnictwo nerwowo-mięśniowe i/lub układ nerwowy (zarówno obwodowy, jak i ośrodkowy), co zaobserwowano u noworodków psów w badaniach przedklinicznych.²⁴

Eozynofilowe zapalenie płuc

W trakcie leczenia daptomycyną odnotowano przypadki eozynofilowego zapalenia płuc. W większości przypadków u pacjentów wystąpiła gorączka, duszności z hipoksyjną niewydolnością oddechową oraz rozproszone nacieki w płucach lub rozwijające się zapalenie płuc.²⁵

Eozynofilowe zapalenie płuc występowało zazwyczaj po ponad 2 tygodniach stosowania daptomycyny i ustępowało po zaprzestaniu terapii oraz wdrożeniu leczenia steroidami. Odnotowano przypadki nawrotu eozynofilowego zapalenia płuc po ponownym zastosowaniu leku.²⁶

Pacjentów, u których podczas stosowania daptomycyny wystąpiły objawy eozynofilowego zapalenia płuc, należy poddać szybkiej ocenie medycznej, włącznie z badaniem popłuczyn oskrzelowo-pęcherzykowych w celu wykluczenia innych przyczyn (np. zakażenia bakteryjnego, grzybiczego, pasożytniczego, czy reakcji na inne leki). Należy natychmiast przerwać stosowanie daptomycyny i rozpocząć terapię steroidami o działaniu ogólnoustrojowym, jeśli jest to wskazane.²⁷

Ciężkie skórne działania niepożądane

Podczas stosowania daptomycyny zgłaszano ciężkie skórne działania niepożądane (SCARs), w tym reakcję na produkt leczniczy z eozynofilią oraz objawami ogólnymi (DRESS) i wysypkę pęcherzykowo-pęcherzową z zajęciem lub bez zajęcia błony śluzowej, takie jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS) lub toksyczna rozpływna martwica naskórka (TEN). Reakcje te mogą stanowić zagrożenie dla życia lub prowadzić do zgonu.²⁸

Przy przepisywaniu leku pacjenci powinni być poinformowani o objawach ciężkich reakcji skórnych i ściśle monitorowani. W przypadku pojawienia się objawów wskazujących na występowanie takich reakcji, należy natychmiast przerwać stosowanie daptomycyny i rozważyć alternatywne metody leczenia. Jeżeli u pacjenta wystąpiły SCARs w związku ze stosowaniem daptomycyny, nie należy ponownie rozpoczynać terapii tym lekiem.²⁹

Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek

Po wprowadzeniu daptomycyny do obrotu zgłaszano przypadki cewkowo-śródmiąższowego zapalenia nerek (TIN). Pacjentów, u których podczas przyjmowania leku wystąpi gorączka, wysypka skórna, eozynofilia obwodowa i/lub nowe lub nasilające się zaburzenia czynności nerek, należy poddać ocenie medycznej. Przy podejrzeniu TIN należy natychmiast przerwać stosowanie daptomycyny i wdrożyć odpowiednie leczenie.³⁰

Zaburzenia czynności nerek

W trakcie leczenia daptomycyną zgłaszano zaburzenia czynności nerek. Ciężkie zaburzenia czynności nerek mogą prowadzić do zwiększenia stężenia daptomycyny w organizmie, co zwiększa ryzyko wystąpienia miopatii.³¹

U dorosłych pacjentów z klirensem kreatyniny <30 ml/min konieczne jest dostosowanie przerw między dawkami daptomycyny. Bezpieczeństwo i skuteczność zmodyfikowanych odstępów czasu pomiędzy podaniem dawek leku nie były oceniane w kontrolowanych badaniach klinicznych, a zalecenia oparte są głównie na danych z modeli farmakokinetycznych. Daptomycynę należy stosować u takich pacjentów tylko wówczas, gdy oczekiwane korzyści kliniczne przewyższają potencjalne ryzyko.<sup data-drug="Daptomycin Reddy" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Dostosowanie przerw między dawkami daptomycyny jest konieczne u dorosłych pacjentów, u których klirens kreatyniny wynosi 32

Zaleca się zachowanie ostrożności podczas podawania daptomycyny pacjentom z już istniejącymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <80 ml/min) przed rozpoczęciem terapii. Wskazane jest regularne monitorowanie czynności nerek.<sup data-drug="Daptomycin Reddy" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Zaleca się ostrożność w podawaniu daptomycyny pacjentom, u których przed rozpoczęciem leczenia daptomycyną występują już pewnego stopnia zaburzenia czynności nerek (klirens kreatyniny 33

Regularne kontrolowanie czynności nerek zalecane jest również w przypadku jednoczesnego stosowania potencjalnie nefrotoksycznych produktów leczniczych, niezależnie od wyjściowego stanu czynności nerek pacjenta.³⁴

Nie określono schematu dawkowania daptomycyny u dzieci i młodzieży z zaburzeniami czynności nerek.³⁵

Otyłość

U osób otyłych z wskaźnikiem masy ciała (BMI) >40 kg/m², ale z klirensem kreatyniny >70 ml/min, wartość AUC₀₋∞ daptomycyny była znacząco zwiększona (średnio o 42%) w porównaniu z nieotyłymi osobami z grupy kontrolnej. Wynikające z tego ryzyko wymaga zachowania ostrożności podczas stosowania daptomycyny u pacjentów z dużą otyłością. Jednak aktualne dane nie wskazują na konieczność zmniejszenia dawki. ^{40 kg/m², ale z klirensem kreatyniny > 70 ml/min, wartość AUC₀₋∞ daptomycyny była znacząco zwiększona (średnio o 42%) w porównaniu z nieotyłymi osobami z grupy kontrolnej. Brak jest wystarczających danych o bezpieczeństwie i skuteczności daptomycyny u osób bardzo otyłych, zaleca się zatem ostrożność podczas jej stosowania u tych pacjentów. Nie ma jednak danych świadczących o konieczności zmniejszenia dawki (patrz punkt 5.2).”>36}

Zawartość sodu

Produkt leczniczy zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) na dawkę, co oznacza, że uznaje się go za „wolny od sodu”.³⁷