Interakcje leku
Abirateron Aristo 500 mg

Abirateron Aristo wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne, zwłaszcza z induktorami enzymu CYP3A4, które mogą zmniejszać jego biodostępność nawet o 55% (np. ryfampicyna 600 mg/dobę). Podawanie leku z jedzeniem znacząco zwiększa wchłanianie abirateronu, jednak brak jest danych potwierdzających bezpieczeństwo takiego stosowania, dlatego lek nie powinien być podawany podczas posiłków. Abirateron jest także inhibitorem CYP2D6 i CYP2C8, co prowadzi do zwiększenia stężeń substratów tych enzymów, np. AUC dekstrometorfanu wzrasta około 2,9-krotnie, a AUC pioglitazonu o 46%. W związku z tym zaleca się ostrożność i ewentualne dostosowanie dawek leków metabolizowanych przez te enzymy, zwłaszcza o wąskim indeksie terapeutycznym (np. metoprolol, kodeina, pioglitazon, repaglinid).

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Abirateron Aristo wchodzi w istotne interakcje z wieloma lekami i substancjami, co wymaga szczególnej uwagi przy jego stosowaniu. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę potencjalnych interakcji oraz ich znaczenie kliniczne.1

Wpływ pożywienia na wchłanianie abirateronu

Podawanie leku Abirateron Aristo z jedzeniem powoduje znaczące zwiększenie wchłaniania abirateronu octanu. Co istotne, nie ustalono skuteczności i bezpieczeństwa stosowania abirateronu podawanego razem z pożywieniem, dlatego produkt leczniczy nie powinien być przyjmowany podczas posiłków. Jest to kluczowe zalecenie dla zachowania właściwego profilu farmakokinetycznego leku.2

Wpływ innych produktów leczniczych na ekspozycję na abirateron

Badania kliniczne wykazały istotne interakcje abirateronu z induktorami enzymu CYP3A4. U zdrowych ochotników otrzymujących ryfampicynę (silny induktor CYP3A4) w dawce 600 mg na dobę przez 6 dni, a następnie pojedynczą dawkę 1000 mg abirateronu octanu, zaobserwowano zmniejszenie średniego AUC∞ abirateronu w osoczu aż o 55%. Dane te wskazują na znaczące obniżenie biodostępności abirateronu przy jednoczesnym stosowaniu z silnymi induktorami CYP3A4.3

Z tego powodu, podczas leczenia abirateronem, należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów CYP3A4, takich jak:4

  • Fenytoina – lek przeciwpadaczkowy
  • Karbamazepina – lek przeciwpadaczkowy i stabilizator nastroju
  • Ryfampicyna – antybiotyk przeciwgruźliczy
  • Ryfabutyna – antybiotyk stosowany m.in. w zakażeniach mykobakteryjnych
  • Ryfapentyna – antybiotyk przeciwgruźliczy
  • Fenobarbital – lek przeciwpadaczkowy
  • Ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum) – preparat ziołowy

Interesujący jest fakt, że badania kliniczne nie wykazały istotnego klinicznego wpływu silnych inhibitorów CYP3A4, takich jak ketokonazol, na farmakokinetykę abirateronu. Jest to warte odnotowania, gdyż często inhibitory enzymatyczne powodują zwiększenie stężenia leków metabolizowanych przez dany cytochrom.5

Wpływ abirateronu na ekspozycję na inne produkty lecznicze

Abirateron jest inhibitorem metabolizmu wątrobowych enzymów CYP2D6 i CYP2C8, co może prowadzić do istotnych interakcji z lekami metabolizowanymi przez te enzymy.6

Interakcje z substratami CYP2D6

W badaniach klinicznych oceniających wpływ abirateronu octanu (w skojarzeniu z prednizonem) na metabolizm dekstrometorfanu (substrat CYP2D6) wykazano, że całkowite narażenie na dekstrometorfan (AUC) zwiększyło się około 2,9 razy. Dodatkowo AUC24 dekstrorfanu, aktywnego metabolitu dekstrometorfanu, wzrosło o około 33%.7

W związku z tym, zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności podczas jednoczesnego podawania abirateronu z produktami leczniczymi aktywowanymi lub metabolizowanymi przez CYP2D6, zwłaszcza z lekami o wąskim indeksie terapeutycznym. W takich przypadkach należy rozważyć zmniejszenie dawki tych leków.8

Do produktów leczniczych metabolizowanych przez CYP2D6 należą:9

  • Beta-blokery: metoprolol, propranolol
  • Leki przeciwdepresyjne: dezypramina, wenlafaksyna
  • Leki przeciwpsychotyczne: haloperydol, rysperydon
  • Leki antyarytmiczne: propafenon, flekainid
  • Leki przeciwbólowe: kodeina, oksykodon, tramadol – te trzy leki wymagają CYP2D6 do wytworzenia aktywnych metabolitów o działaniu przeciwbólowym
Interakcje z substratami CYP2C8

Badania interakcji dotyczących cytochromu CYP2C8 wykazały, że podawanie pioglitazonu z pojedynczą dawką 1000 mg abirateronu octanu powodowało zwiększenie AUC pioglitazonu o 46%. Jednocześnie AUC aktywnych metabolitów pioglitazonu (M-III i M-IV) zmniejszyło się o 10%.10

Podczas stosowania abirateronu należy obserwować pacjentów pod kątem objawów toksyczności związanych z jednocześnie stosowanymi substratami CYP2C8 o wąskim indeksie terapeutycznym. Dotyczy to szczególnie takich leków jak:11

  • Pioglitazon – lek przeciwcukrzycowy z grupy tiazolidynedionów
  • Repaglinid – lek przeciwcukrzycowy z grupy glinidów

Interakcje z transporterem wątrobowym OATP1B1

Badania in vitro wykazały, że główne metabolity abirateronu – siarczan abirateronu i siarczan N-tlenku abirateronu – hamują wychwyt wątrobowy za pośrednictwem transportera OATP1B1. Może to prowadzić do zwiększenia stężeń leków eliminowanych przez ten transporter. Należy jednak zauważyć, że aktualnie brak jest dostępnych danych klinicznych potwierdzających tę interakcję.12

Interakcje z lekami wydłużającymi odstęp QT

Ze względu na fakt, że terapia supresji androgenowej może powodować wydłużenie odstępu QT, należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania abirateronu jednocześnie z:13

  • Produktami leczniczymi, które mogą wydłużać odstęp QT
  • Produktami leczniczymi, które mogą wywoływać częstoskurcz komorowy typu torsades de pointes

Do tej grupy należą:14

  • Leki przeciwarytmiczne klasy IA, np. chinidyna, dyzopiramid
  • Leki przeciwarytmiczne klasy III, np. amiodaron, sotalol, dofetylid, ibutylid
  • Metadon – lek stosowany w leczeniu uzależnienia od opioidów i w leczeniu bólu
  • Moksyfloksacyna – antybiotyk z grupy fluorochinolonów
  • Leki przeciwpsychotyczne – różne grupy leków stosowane w psychiatrii

Interakcje ze spironolaktonem

Spironolakton, jako lek wiążący się z receptorem androgenowym, może zwiększać stężenie swoistego antygenu gruczołu krokowego (PSA). Z tego powodu nie zaleca się jednoczesnego stosowania spironolaktonu z abirateronem.15

Interakcje abirateronu z alkoholem

Chociaż brak jest bezpośrednich danych dotyczących interakcji abirateronu z alkoholem, należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu ze względu na potencjalne następujące interakcje:

  • Alkohol może nasilać hepatotoksyczne działanie niektórych leków, a abirateron może wpływać na funkcje wątroby
  • Alkohol może modyfikować metabolizm leków poprzez układ enzymatyczny cytochromu P450, co może wpływać na skuteczność abirateronu
  • Zarówno alkohol, jak i terapie hormonalne (w tym abirateron) mogą wpływać na gospodarkę lipidową i zwiększać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych

Z uwagi na brak konkretnych badań dotyczących interakcji abirateronu z alkoholem, zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu podczas terapii tym lekiem i konsultację z lekarzem prowadzącym.

Tabela interakcji z lekiem Abirateron Aristo

Grupa leków/substancji Przykłady Typ interakcji Efekt kliniczny Poziom istotności Zalecenia
Induktory CYP3A4 Ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina, fenobarbital, ziele dziurawca Farmakokinetyczy – zmniejszenie stężenia abirateronu Zmniejszenie AUC abirateronu o 55% Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania
Inhibitory CYP3A4 Ketokonazol Farmakokinetyczny Brak istotnego wpływu na farmakokinetykę abirateronu Niski Można stosować jednocześnie
Substraty CYP2D6 Metoprolol, propranolol, dezypramina, wenlafaksyna, haloperydol, rysperydon, propafenon, flekainid, kodeina, oksykodon, tramadol Farmakokinetyczny – zwiększenie stężenia substratów CYP2D6 Zwiększenie AUC dekstrometorfanu o 2,9 razy Wysoki, szczególnie dla leków o wąskim indeksie terapeutycznym Zachować ostrożność, rozważyć zmniejszenie dawki leku metabolizowanego przez CYP2D6
Substraty CYP2C8 Pioglitazon, repaglinid Farmakokinetyczny – zwiększenie stężenia substratów CYP2C8 Zwiększenie AUC pioglitazonu o 46% Średni do wysokiego Monitorować pacjenta pod kątem objawów toksyczności
Leki wydłużające odstęp QT Chinidyna, dyzopiramid, amiodaron, sotalol, dofetylid, ibutylid, metadon, moksyfloksacyna, leki przeciwpsychotyczne Farmakodynamiczny Potencjalne zwiększenie ryzyka zaburzeń rytmu serca, w tym torsades de pointes Wysoki Zachować szczególną ostrożność, monitorować EKG
Spironolakton Farmakodynamiczny Zwiększenie stężenia PSA Średni Nie zaleca się jednoczesnego stosowania
Pokarm Farmakokinetyczny – zwiększenie wchłaniania abirateronu Znaczące zwiększenie biodostępności abirateronu Wysoki Nie podawać leku z jedzeniem
Substraty OATP1B1 Farmakokinetyczny – możliwe zwiększenie stężenia substratów OATP1B1 Potencjalne zwiększenie stężenia leków eliminowanych przez OATP1B1 Nieustalony (brak danych klinicznych) Zachować ostrożność
Alkohol Potencjalnie farmakokinetyczny i farmakodynamiczny Możliwe nasilenie działania hepatotoksycznego, modyfikacja metabolizmu leku Nieustalony (brak bezpośrednich danych) Zalecane ograniczenie spożycia alkoholu
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl