tiopenton

Tiopenton (thiopental) to krótko działający barbiturowy lek anestetyczny, wykorzystywany głównie do indukcji znieczulenia ogólnego. Po podaniu dożylnym powoduje szybką utratę przytomności (w ciągu 30-60 sekund), co czyni go przydatnym w anestezjologii, szczególnie przy wprowadzaniu do znieczulenia.

Mechanizm działania tiopentonu polega na wzmocnieniu hamującego działania kwasu gamma-aminomasłowego (GABA) poprzez wpływ na receptory GABA-A w ośrodkowym układzie nerwowym. Lek charakteryzuje się wysoką rozpuszczalnością w tłuszczach, co umożliwia szybkie przenikanie przez barierę krew-mózg i tłumaczy jego natychmiastowe działanie.

Należy zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu tiopentonu u pacjentów z porfiria, niewydolnością oddechową, niewydolnością wątroby lub niewydolnością krążenia. Lek może powodować znaczne obniżenie ciśnienia tętniczego i depresję oddechową. Ze względu na krótki okres działania, tiopenton jest często stosowany w połączeniu z innymi anestetykami w celu utrzymania znieczulenia.

W praktyce klinicznej tiopenton został w dużej mierze zastąpiony przez nowsze środki indukujące znieczulenie, takie jak propofol, który charakteryzuje się korzystniejszym profilem działania niepożądanego. Niemniej jednak, tiopenton nadal znajduje zastosowanie w określonych sytuacjach klinicznych, w tym w postępowaniu z podwyższonym ciśnieniem śródczaszkowym oraz w przypadku stanów padaczkowych opornych na leczenie.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl