zmniejszenie wchłaniania witaminy B12
Zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 to stan, w którym organizm nie jest w stanie prawidłowo przyswajać tej niezbędnej dla funkcjonowania układu nerwowego i krwiotwórczego witaminy. Cobalamina (witamina B12) wchłaniana jest głównie w dystalnej części jelita krętego przy udziale czynnika wewnętrznego (IF) produkowanego przez komórki okładzinowe żołądka.
Najczęstszymi przyczynami zaburzonego wchłaniania B12 są: niedokrwistość złośliwa (choroba Addisona-Biermera) związana z zanikowym zapaleniem błony śluzowej żołądka i brakiem IF, resekcja żołądka lub jelita krętego, choroby zapalne jelit (choroba Leśniowskiego-Crohna), celiakia, zakażenie Helicobacter pylori, długotrwałe stosowanie inhibitorów pompy protonowej, metforminy czy antagonistów receptora H2.
Konsekwencje zmniejszonego wchłaniania witaminy B12 obejmują niedokrwistość megaloblastyczną, zaburzenia neurologiczne (parestezje, zaburzenia czucia, ataksja, zaburzenia poznawcze), osłabienie, zmęczenie oraz zwiększone ryzyko rozwoju hiperhomocysteinemii. Diagnostyka opiera się na oznaczeniu stężenia witaminy B12 w surowicy, kwasu metylomalonowego, homocysteiny oraz badaniach obrazowych i czynnościowych przewodu pokarmowego.
Leczenie polega na suplementacji witaminy B12, najczęściej w formie iniekcji domięśniowych (zwłaszcza przy znacznym upośledzeniu wchłaniania), które omijają barierę jelitową. W przypadkach mniej nasilonych zaburzeń można stosować suplementację doustną w wysokich dawkach. Kluczowe jest również leczenie choroby podstawowej powodującej zaburzenia wchłaniania.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – RANMET XR 500 mg
Ranmet XR, zawierający metforminę chlorowodorek w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu (dawki 500 mg, 750 mg, 1000 mg), wykazuje profil bezpieczeństwa zbliżony do metforminy o natychmiastowym uwalnianiu. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha oraz utrata apetytu, które występują bardzo często (≥1/10) i zwykle ustępują samoistnie. Zaleca się podawanie leku w 2-3 dawkach dziennie, podczas lub po posiłkach, oraz stopniowe zwiększanie dawki w celu poprawy tolerancji. Rzadziej występują poważne powikłania, takie jak kwasica mleczanowa (bardzo rzadko, <1/10 000), wymagająca natychmiastowej interwencji, oraz zmniejszenie wchłaniania witaminy B12, co może prowadzić do niedokrwistości megaloblastycznej przy długotrwałym stosowaniu.
biegunka, ból brzucha, dysgezja, działanie niepożądane, kontrolowane badanie kliniczne, kwasica mleczanowa, metformina chlorowodorek, niedokrwistość megaloblastyczna, nudności, personel medyczny, podmiot odpowiedzialny, pokrzywka, produkt leczniczy, Ranmet XR, rumień, świąd skóry, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, utrata apetytu, wymioty, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby, zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 - Leksykon leków
Działania niepożądane – Alikval Duo 50 mg + 1000 mg
Alikval Duo, zawierający wildagliptynę (50 mg) i metforminę (850 mg lub 1000 mg) w formie tabletek powlekanych, wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na danych z badań klinicznych obejmujących 6197 pacjentów, z czego 3698 otrzymywało wildagliptynę/metforminę. Produkt jest biorównoważny z jednoczesnym podawaniem składników osobno. Najczęściej obserwowane działania niepożądane miały charakter łagodny i przemijający, bez konieczności przerwania terapii. Nie stwierdzono zależności częstości działań niepożądanych od wieku, etniczności, czasu terapii czy dawki. Kluczowe ryzyka to zapalenie trzustki związane z wildagliptyną oraz kwasica mleczanowa przy metforminie, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Częstość występowania działań niepożądanych obejmuje m.in. zakażenia górnych dróg oddechowych, zawroty głowy, bóle głowy, dolegliwości żołądkowo-jelitowe (wymioty, biegunka, nudności) oraz reakcje skórne (świąd, wysypka). Hipoglikemia występowała niezbyt często (np. 1% w skojarzeniu z metforminą), a zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 było bardzo rzadkie.
aminotransferaza, choroba refluksowa przełyku, hipoglikemia, inhibitor ACE, kwasica mleczanowa, niedokrwistość megaloblastyczna, nieprawidłowe próby wątrobowe, obrzęk naczynioruchowy, pemfigoid pęcherzowy, podmiot odpowiedzialny, podwyższone aminotransferazy, profil bezpieczeństwa leku, wildagliptyna z metforminą, zaburzenia czynności nerek, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie naczyń skóry, zapalenie nosogardzieli, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, złuszczające zmiany skórne, zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 - Leksykon leków
Działania niepożądane – Agartha DUO 50 mg + 1000 mg
Lek Agartha DUO, zawierający wildagliptynę i metforminę chlorowodorek, wykazuje profil działań niepożądanych potwierdzony w badaniach klinicznych, gdzie biorównoważność produktu złożonego z jednoczesnym stosowaniem substancji czynnych została udowodniona. Działania niepożądane są przeważnie łagodne i przemijające, bez konieczności przerwania terapii, a ich częstość nie koreluje z wiekiem, etnicznością, czasem leczenia czy dawką. Szczególną uwagę zwraca rzadkie, ale możliwe zapalenie wątroby, które zwykle przebiega bezobjawowo i ustępuje po odstawieniu leku. W badaniach kontrolowanych do 24 tygodni częstość wzrostu aktywności enzymów wątrobowych AlAT i AspAT powyżej 3-krotnej normy wynosiła 0,2–0,3%. Hipoglikemia występowała często (1%) przy skojarzeniu wildagliptyny z metforminą, jednak bez ciężkich przypadków, a masa ciała pozostawała stabilna (zmiana +0,2 kg dla wildagliptyny vs. -1,0 kg dla placebo). Długoterminowe obserwacje (>2 lata) nie wykazały nowych sygnałów bezpieczeństwa.
astenia, biorównoważność, działania niepożądane metforminy, glimepiryd, hipoglikemia, inhibitor ACE, klasyfikacja układów i narządów, kwasica mleczanowa, metformina chlorowodorek, niedokrwistość megaloblastyczna, obrzęk naczynioruchowy, parametry wątrobowe, pemfigoid pęcherzowy, pochodna sulfonylomocznika, próby wątrobowe, wildagliptyna, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia żołądka i jelit, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zmiany skórne pęcherzowe, zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vimetso 50 mg + 850 mg
Lek Vimetso, zawierający wildagliptynę (50 mg) i metforminę chlorowodorku (850 mg lub 1000 mg), wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w kontrolowanych badaniach klinicznych. Działania niepożądane są przeważnie łagodne i przemijające, bez konieczności przerywania terapii, a ich występowanie nie koreluje z wiekiem, etnicznością, czasem leczenia ani dawką. Wildagliptyna może powodować rzadkie zapalenie trzustki oraz zaburzenia czynności wątroby (wzrost AlAT i AspAT >3x ULN w 0,2-0,3% przypadków), a także obrzęk naczynioruchowy, szczególnie w skojarzeniu z inhibitorami ACE. Hipoglikemia występuje rzadko (0,4% w monoterapii), ale częstotliwość wzrasta w terapii skojarzonej, np. do 5,1% przy połączeniu z sulfonylomocznikiem i metforminą oraz do 14% w terapii z insuliną. Metformina może prowadzić do bardzo rzadkiego zmniejszenia wchłaniania witaminy B12 i kwasicy mleczanowej, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek, co wymaga monitorowania i ostrożności klinicznej.
biorównoważność, cholestaza i żółtaczka, choroba refluksowa przełyku, hipoglikemia, inhibitor ACE, kwasica mleczanowa, niedokrwistość megaloblastyczna, obrzęk naczynioruchowy, pemfigoid pęcherzowy, reakcja skórna, sulfonylomocznik, wildagliptyna i metformina, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie naczyń skóry, zapalenie nosogardzieli, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zmniejszenie wchłaniania witaminy B12