Działania niepożądane
Vimetso 50 mg + 850 mg
Lek Vimetso, zawierający wildagliptynę (50 mg) i metforminę chlorowodorku (850 mg lub 1000 mg), wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w kontrolowanych badaniach klinicznych. Działania niepożądane są przeważnie łagodne i przemijające, bez konieczności przerywania terapii, a ich występowanie nie koreluje z wiekiem, etnicznością, czasem leczenia ani dawką. Wildagliptyna może powodować rzadkie zapalenie trzustki oraz zaburzenia czynności wątroby (wzrost AlAT i AspAT >3x ULN w 0,2-0,3% przypadków), a także obrzęk naczynioruchowy, szczególnie w skojarzeniu z inhibitorami ACE. Hipoglikemia występuje rzadko (0,4% w monoterapii), ale częstotliwość wzrasta w terapii skojarzonej, np. do 5,1% przy połączeniu z sulfonylomocznikiem i metforminą oraz do 14% w terapii z insuliną. Metformina może prowadzić do bardzo rzadkiego zmniejszenia wchłaniania witaminy B12 i kwasicy mleczanowej, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek, co wymaga monitorowania i ostrożności klinicznej.
Działania niepożądane leku Vimetso
Lek Vimetso zawierający kombinację wildagliptyny i metforminy chlorowodorku (w dawkach 50 mg + 850 mg lub 50 mg + 1000 mg) charakteryzuje się określonym profilem bezpieczeństwa, który został szczegółowo zbadany w ramach kontrolowanych badań klinicznych. Poniższa analiza przedstawia kompleksowe omówienie działań niepożądanych związanych ze stosowaniem tego leku, ich charakterystykę, częstość występowania oraz potencjalne zagrożenia dla pacjentów.{1}
Warto zaznaczyć, że pomimo braku badań klinicznych dotyczących bezpośrednio produktu leczniczego złożonego zawierającego wildagliptynę i metforminę, udowodniono biorównoważność pomiędzy produktem złożonym a jednoczesnym podawaniem obu substancji czynnych oddzielnie.{2}
Ogólna charakterystyka profilu bezpieczeństwa
Obserwowane działania niepożądane podczas terapii lekiem Vimetso mają najczęściej charakter łagodny i przemijający, rzadko wymagając przerwania leczenia. Co istotne, nie stwierdzono korelacji pomiędzy występowaniem działań niepożądanych a wiekiem pacjenta, jego przynależnością etniczną, czasem trwania terapii czy wielkością dawki dobowej.{3}
Należy podkreślić, że stosowanie wildagliptyny wiąże się z ryzykiem wystąpienia zapalenia trzustki, natomiast podawanie metforminy może prowadzić do kwasicy mleczanowej, szczególnie u pacjentów ze współistniejącymi zaburzeniami czynności nerek.{4}
Specyficzne działania niepożądane wildagliptyny
Komponent wildagliptyny w preparacie Vimetso może powodować kilka charakterystycznych działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej:
Zaburzenia czynności wątroby
Zaburzenia czynności wątroby, w tym zapalenie wątroby, zgłaszano rzadko po zastosowaniu wildagliptyny. Przypadki te przebiegały zazwyczaj bezobjawowo, bez następstw klinicznych, a wyniki prób czynnościowych wątroby wracały do normy po zaprzestaniu leczenia.{5}
W kontrolowanych badaniach trwających do 24 tygodni, częstość zwiększenia AlAT lub AspAT przekraczająca trzykrotnie lub więcej górną granicę normy wynosiła odpowiednio 0,2%, 0,3% i 0,2% dla wildagliptyny w dawce 50 mg raz na dobę, wildagliptyny w dawce 50 mg dwa razy na dobę i wszystkich leków porównywanych. Zwiększenia aktywności aminotransferaz były zazwyczaj bezobjawowe, niepostępujące i niezwiązane z cholestazą ani żółtaczką.{6}
Obrzęk naczynioruchowy
Podczas przyjmowania wildagliptyny rzadko zgłaszano przypadki obrzęku naczynioruchowego, występujące z częstością podobną do grupy kontrolnej. Większy odsetek tych objawów zgłaszano, gdy wildagliptynę podawano w skojarzeniu z inhibitorem ACE. Większość zdarzeń miała charakter łagodny i ustępowała w czasie leczenia wildagliptyną.{7}
Hipoglikemia
Hipoglikemia występowała niezbyt często (0,4%) przy stosowaniu wildagliptyny w monoterapii w porównaniu z grupą kontrolną (0,2%). Nie zgłoszono ciężkich lub poważnych zdarzeń hipoglikemii w monoterapii. Częstość hipoglikemii różni się jednak w zależności od kombinacji lekowych:{8}
- W skojarzeniu z metforminą: 1% pacjentów leczonych wildagliptyną i 0,4% pacjentów otrzymujących placebo{9}
- W skojarzeniu z pioglitazonem: 0,6% pacjentów leczonych wildagliptyną i 1,9% pacjentów otrzymujących placebo{10}
- W skojarzeniu z sulfonylomocznikiem: 1,2% pacjentów leczonych wildagliptyną i 0,6% pacjentów otrzymujących placebo{11}
- W skojarzeniu z sulfonylomocznikiem i metforminą: 5,1% pacjentów leczonych wildagliptyną i 1,9% pacjentów otrzymujących placebo{12}
- W skojarzeniu z insuliną: 14% pacjentów leczonych wildagliptyną i 16% pacjentów otrzymujących placebo{13}
Specyficzne działania niepożądane metforminy
Komponent metforminy w preparacie Vimetso może powodować następujące charakterystyczne działania niepożądane:
Zmniejszenie wchłaniania witaminy B12
U pacjentów leczonych przewlekle metforminą bardzo rzadko obserwowano zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 wraz ze zmniejszeniem jej stężenia w surowicy. Należy rozważyć ten efekt jako potencjalną przyczynę niedokrwistości megaloblastycznej.{14}
Wpływ na czynność wątroby
Zgłaszano pojedyncze przypadki nieprawidłowych wyników prób czynnościowych wątroby lub zapalenia wątroby, które ustępowały po przerwaniu leczenia metforminą.{15}
Zaburzenia żołądka i jelit
Działania niepożądane ze strony żołądka i jelit występują najczęściej w czasie rozpoczynania leczenia i w większości przypadków ustępują spontanicznie. W celu zapobieżenia ich występowaniu, zaleca się przyjmowanie metforminy 2 razy na dobę podczas posiłków lub po posiłku. Powolne zwiększanie dawki może również poprawić tolerancję ze strony przewodu pokarmowego.{16}
Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych
Poniżej przedstawiono szczegółowe zestawienie działań niepożądanych występujących u pacjentów otrzymujących wildagliptynę w badaniach klinicznych jako monoterapię oraz jako terapię dodatkową, zgodnie z klasyfikacją układów i narządów oraz częstością występowania.{17}
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania |
|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zakażenie górnych dróg oddechowych | Często |
| Zapalenie nosogardzieli | Często | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Hipoglikemia | Niezbyt często |
| Utrata apetytu | Niezbyt często | |
| Zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 i kwasica mleczanowa | Bardzo rzadko* | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Zawroty głowy | Często |
| Ból głowy | Często | |
| Drżenie | Często | |
| Metaliczny posmak w ustach | Niezbyt często | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Wymioty | Często |
| Biegunka | Często | |
| Nudności | Często | |
| Choroba refluksowa przełyku | Często | |
| Wzdęcia | Często | |
| Zaparcie | Często | |
| Ból brzucha, w tym ból w nadbrzuszu | Często | |
| Zapalenie trzustki | Niezbyt często | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby | Niezbyt często |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Nadmierne pocenie się | Często |
| Świąd | Często | |
| Wysypka | Często | |
| Zapalenie skóry | Często | |
| Rumień | Niezbyt często | |
| Pokrzywka | Niezbyt często | |
| Złuszczające i pęcherzowe zmiany skórne, w tym pemfigoid pęcherzowy; Zapalenie naczyń skóry | Nieznana† | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Ból stawów | Często |
| Ból mięśni | Niezbyt często | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Astenia | Często |
| Uczucie zmęczenia | Niezbyt często | |
| Dreszcze | Niezbyt często | |
| Obrzęk obwodowy | Niezbyt często | |
| Badania diagnostyczne | Nieprawidłowe wyniki prób czynnościowych wątroby | Niezbyt często |
* Działania niepożądane zgłoszone u pacjentów, którzy otrzymali metforminę w monoterapii i których nie obserwowano u pacjentów otrzymujących wildagliptynę+ metforminę jako produkt złożony o ustalonej dawce.
† Na podstawie doświadczenia po wprowadzeniu do obrotu.{18}
Szczegółowe zagrożenia związane z działaniami niepożądanymi
Kwasica mleczanowa
Kwasica mleczanowa to rzadkie, ale poważne powikłanie metaboliczne, które może wystąpić w wyniku kumulacji metforminy, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Jest to stan zagrażający życiu, wymagający natychmiastowej interwencji medycznej i hospitalizacji. Ryzyko wystąpienia tego powikłania jest większe u pacjentów z niewydolnością nerek, stanami prowadzącymi do odwodnienia (ostra choroba, ciężkie infekcje) lub przy równoczesnym stosowaniu leków wpływających na czynność nerek.{19}
Zapalenie trzustki
Zapalenie trzustki związane ze stosowaniem wildagliptyny stanowi istotne zagrożenie, które wymaga szczególnej uwagi klinicznej. Pacjenci powinni być poinformowani o objawach ostrego zapalenia trzustki, takich jak uporczywy, silny ból brzucha promieniujący do pleców, oraz o konieczności natychmiastowego zgłoszenia się do lekarza w przypadku ich wystąpienia. Zapalenie trzustki może prowadzić do poważnych powikłań, włącznie z niewydolnością wielonarządową i zgonem.{20}
Reakcje skórne
W trakcie stosowania leku Vimetso mogą wystąpić różnorodne reakcje skórne, od łagodnych (wysypka, świąd) do poważnych (złuszczające i pęcherzowe zmiany skórne, w tym pemfigoid pęcherzowy; zapalenie naczyń skóry). Szczególnie niepokojące są ciężkie reakcje skórne, które zostały zaobserwowane po wprowadzeniu leku do obrotu. Mogą one wymagać przerwania leczenia i intensywnej terapii dermatologicznej.{21}
Zaburzenia czynności wątroby – szczegółowe
Zaburzenia czynności wątroby, w tym zapalenie wątroby, choć rzadkie, stanowią istotne powikłanie terapii lekiem Vimetso. Regularne monitorowanie parametrów wątrobowych jest zalecane, szczególnie w pierwszych miesiącach leczenia. W przypadku podwyższenia aktywności enzymów wątrobowych powyżej trzykrotnej wartości górnej granicy normy, konieczne może być przerwanie terapii.{22}
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, gdyż umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu. Przedstawiciele personelu medycznego powinni zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:{23}
- Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.{24}
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania