nadwrażliwość szyjek zębowych
Nadwrażliwość szyjek zębowych (dentinal hypersensitivity) to stan charakteryzujący się ostrym, krótkotrwałym bólem zębów w odpowiedzi na bodźce termiczne, dotykowe, osmotyczne lub chemiczne. Występuje, gdy odsłonięta zostaje zębina w okolicy szyjki zęba, a kanaliki zębinowe są otwarte, umożliwiając przepływ płynów i podrażnienie zakończeń nerwowych.
Główne czynniki etiologiczne obejmują recesję dziąseł, erozję szkliwa, abrazję (ścieranie) oraz niewłaściwe szczotkowanie zębów. Mechanizm bólu najczęściej tłumaczy teoria hydrodynamiczna, według której bodźce powodują ruch płynu w kanalikach zębinowych, co stymuluje zakończenia nerwowe w miazdze.
Diagnostyka opiera się na wywiadzie i badaniu klinicznym z użyciem bodźców prowokujących (zimne powietrze, dotyk, płyny). Leczenie obejmuje stosowanie past desensytyzujących zawierających związki potasu, fluoru, argininy lub hydroksyapatytu, profesjonalne zabiegi (aplikacja lakierów fluorowych, żywic uszczelniających) oraz eliminację czynników przyczynowych. W ciężkich przypadkach może być konieczne leczenie kanałowe lub zabiegi chirurgiczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Aminofluorki – Wskazania do stosowania
Aminofluorki, jako związki chemiczne o wysokim powinowactwie do szkliwa, są szeroko stosowane w stomatologii do profilaktyki i leczenia schorzeń twardych tkanek zębów. Preparat Fluormex dostępny jest w dwóch formach: płynu stomatologicznego zawierającego 133 mg/g aminofluorków (10 mg/g fluoru, 10 000 ppm) oraz żelu z 33,19 mg/g aminofluorków i 22,1 mg/g fluorku sodu (12,5 mg/g fluoru, 12 500 ppm). Oba preparaty wykazują właściwości powierzchniowo czynne, co zwiększa ich penetrację i trwałość warstwy ochronnej na szkliwie. Stosowanie aminofluorków jest wskazane m.in. w profilaktyce próchnicy, leczeniu nadwrażliwości szyjek zębowych, remineralizacji odwapnień oraz ochronie zębów po zabiegach ortodontycznych i chirurgicznych.
aminofluorek, bakteria próchnicotwórcza, demineralizacja szkliwa, fluorek sodu, fluoroapatyt, fluoryzacja zębów, kanalik zębinowy, leczenie ortodontyczne, nadwrażliwość szyjek zębowych, nadwrażliwość zębów, niedorozwój tkanek zębów, odwapnienie szkliwa, płyn stomatologiczny, próchnica zębów, remineralizacja, ryzyko próchnicy, schorzenie jamy ustnej, stomatologia, zabieg chirurgiczny jamy ustnej, zaburzenie mineralizacji, zgryz urazowy, związek powierzchniowo czynny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Elmex 12,5 mg fluoru/g
Elmex w postaci żelu zawiera 12,5 mg fluoru na gram i jest wskazany do profilaktyki próchnicy, leczenia wczesnych zmian próchnicowych oraz terapii nadwrażliwości szyjek zębowych. W warunkach domowych zaleca się stosowanie 1 cm żelu (ok. 0,5 g, co odpowiada 6,25 mg fluorku) raz w tygodniu, najlepiej wieczorem, z czasem aplikacji 2-3 minuty szczotkowania, po czym należy wypluć i wypłukać jamę ustną. W terapii nadwrażliwości żel nakłada się bezpośrednio na bolące powierzchnie, z całkowitym czasem kontaktu nieprzekraczającym 5 minut. U dzieci w wieku 6-8 lat stosowanie wymaga nadzoru dorosłego, a preparat jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 6 lat ze względu na ryzyko połknięcia.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Fluormex 133 mg/g
Fluormex to preparat w postaci żółtej, oleistej cieczy zawierający aminofluorki w stężeniu 133 mg/g, co odpowiada 10 mg fluoru na 1 g preparatu (10 000 ppm). Preparat jest przeznaczony do kontaktowej fluoryzacji zębów u dzieci powyżej 5 roku życia oraz dorosłych. Główne wskazania do stosowania Fluormex to profilaktyka próchnicy, leczenie niedorozwoju twardych tkanek zębów (szkliwa i zębiny), nadwrażliwość szyjek zębowych oraz odwapnienia szkliwa. Preparat wspomaga remineralizację, wzmacnia szkliwo, zmniejsza przepuszczalność kanalików zębinowych i obniża pobudliwość zakończeń nerwowych, co skutkuje redukcją dolegliwości bólowych i ochroną przed demineralizacją.
aminofluorek, aparat ortodontyczny, demineralizacja, fluoryzacja zębów, jon fluoru, kanalik zębinowy, miazga zęba, mineralizacja, nadwrażliwość szyjek zębowych, niedorozwój twardych tkanek zębów, odwapnienie szkliwa, płyn stomatologiczny, profilaktyka próchnicy, remineralizacja, szkliwo, zębina, zgryz urazowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Fluormex (33,19 mg + 22,1 mg)/g
Fluormex to żel do kontaktowej fluoryzacji zębów, zawierający aminofluorki (33,19 mg/g) oraz sodu fluorek (22,1 mg/g), co odpowiada 12,5 mg aktywnego fluoru na gram preparatu (12 500 ppm). Preparat wykazuje galaretowatą konsystencję, jest bezbarwny lub jasnożółty, o miętowym smaku i zapachu. Wskazany jest przede wszystkim w profilaktyce próchnicy, niedorozwoju twardych tkanek zębów, terapii nadwrażliwości szyjek zębowych oraz leczeniu odwapnień szkliwa. Fluormex wspomaga remineralizację szkliwa i zębiny, tworząc depozyty fluorkowo-wapniowe, co zwiększa odporność mechaniczną i zmniejsza przepuszczalność kanalików zębinowych. Preparat jest także zalecany do stosowania na powierzchnie zębów narażone na ścieranie przez elementy protetyczne i ortodontyczne oraz po korekcie zgryzu urazowego.
aminofluorek, bakterie próchnicotwórcze, fluorek sodu, fluoroza, fluoryzacja kontaktowa, kanaliki zębinowe, leczenie ortodontyczne, mineralizacja zębów, nadwrażliwość szyjek zębowych, niedorozwój twardych tkanek zębów, odwapnienie szkliwa, parahydroksybenzoesan, płytka nazębna, profilaktyka próchnicy zębów, reakcja alergiczna, remineralizacja zębów, starcie zębów, zgryz urazowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Elmex 12,5 mg fluoru/g
Elmex w postaci żelu zawiera 12,5 mg fluoru na gram preparatu, w formie kombinacji aminofluorku Olaflur (30,32 mg), aminofluorku Dectaflur (2,87 mg) oraz fluorku sodu (22,1 mg), co zapewnia kompleksowe działanie przeciwpróchnicze. Preparat jest wskazany do intensywnej profilaktyki próchnicy u dzieci i młodzieży z podwyższonym ryzykiem, pacjentów ortodontycznych, protetycznych oraz osób z ograniczoną sprawnością manualną lub zmniejszonym wydzielaniem śliny. W leczeniu stosuje się go do remineralizacji wczesnych zmian próchnicowych (białe plamy) poprzez odbudowę hydroksyapatytu i tworzenie fluoroapatytu, a także w terapii nadwrażliwości szyjek zębowych, gdzie jony fluorkowe zamykają otwarte kanaliki zębinowe, redukując dolegliwości bólowe.
aminofluorek Dectaflur, aminofluorek Olaflur, aparat ortodontyczny, biała plama próchnicowa, demineralizacja szkliwa, fluorek sodu, fluoroapatyt, higiena jamy ustnej, hydroksyapatyt, kanalik zębinowy, nadwrażliwość szyjek zębowych, odsłonięta zębina, płytka nazębna, próchnica zębów, profilaktyka próchnicy zębów, remineralizacja zmian próchnicowych - Leksykon substancji czynnych
Aminofluorek – Wskazania do stosowania
Aminofluorek, obecny w preparatach stomatologicznych takich jak żel Elmex, wykazuje silne działanie przeciwpróchnicowe dzięki unikalnej budowie chemicznej łączącej właściwości powierzchniowo czynne aminy z efektywnym uwalnianiem jonów fluorkowych. W 1 g żelu Elmex znajduje się 30,32 mg aminofluorku Olaflur, 2,87 mg aminofluorku Dectaflur oraz 22,1 mg sodu fluorku, co łącznie dostarcza 12,5 mg jonów fluoru. Aminofluorek jest szczególnie rekomendowany w intensywnej profilaktyce próchnicy u dzieci, młodzieży, pacjentów z aparatami ortodontycznymi, uzupełnieniami protetycznymi oraz częściowymi protezami zębowymi, zwłaszcza w grupach o podwyższonym ryzyku próchnicy, gdzie standardowa higiena i fluoryzacja mogą być niewystarczające.
aparat ortodontyczny, biała plama próchnicowa, dectaflur, demineralizacja zęba, fluoroapatyt, fluoryzacja, jon fluorkowy, kanalik zębinowy, kserostomia, leczenie ortodontyczne, miazga zęba, nadwrażliwość szyjek zębowych, olaflur, profilaktyka próchnicy, proteza zębowa, radioterapia, uzupełnienie protetyczne, żel stomatologiczny - Leksykon substancji czynnych
Fluorek sodu – Wskazania do stosowania
Fluorek sodu (Natrii fluoridum) jest szeroko stosowany w stomatologii, głównie w profilaktyce i leczeniu próchnicy oraz wzmocnieniu twardych tkanek zębów. Preparaty do miejscowej aplikacji, takie jak Fluormex, zawierają 22,1 mg sodu fluorku i 33,19 mg aminofluorków na 1 g produktu, co odpowiada 12,5 mg/g (12 500 ppm) aktywnego fluoru. Fluorek sodu jest wskazany u pacjentów z nadwrażliwością szyjek zębowych, odwapnieniami szkliwa, uszkodzeniami mechanicznymi powierzchni zębów (np. w wyniku aparatów ortodontycznych) oraz po korekcji zgryzu urazowego. Preparaty te mogą być stosowane u dzieci powyżej 5 roku życia oraz u dorosłych, wspomagając remineralizację i redukcję dolegliwości bólowych związanych z odsłonięciem kanalików zębinowych.
ból dolnego odcinka kręgosłupa, fluoryzacja kontaktowa, nadwrażliwość szyjek zębowych, niedorozwój twardych tkanek zębów, pozytonowa tomografia emisyjna, próchnica zębów, przerzuty nowotworowe do kości, radiofarmaceutyk, recesja dziąseł, remineralizacja zębów, zespół dziecka maltretowanego, zgryz urazowy - Leksykon substancji czynnych
Aminofluorek – Dawkowanie i sposób podawania
Aminofluorek, obecny w preparacie Elmex w postaci Olaflur (30,32 mg/g) i Dectaflur (2,87 mg/g) oraz fluorku sodu (22,1 mg/g), dostarcza łącznie 12,5 mg fluoru na gram preparatu. W profilaktyce próchnicy zaleca się stosowanie 0,5 g żelu (1 cm) raz w tygodniu wieczorem, co odpowiada 6,25 mg fluorku, z czasem szczotkowania 2-3 minut i maksymalnym kontaktem preparatu z zębami do 5 minut. U dzieci 6-8 lat konieczny jest nadzór dorosłych, a u dzieci poniżej 6 lat preparat jest przeciwwskazany ze względu na ryzyko połknięcia. W leczeniu nadwrażliwości szyjek zębowych żel aplikuje się miejscowo palcem lub miękką szczoteczką na odsłonięte powierzchnie, również z maksymalnym czasem kontaktu 5 minut.
aminofluorek, dectaflur, fluorek sodu, gabinet stomatologiczny, jama ustna, nadwrażliwość szyjek zębowych, nadwrażliwość zębów, olaflur, pacjent pediatryczny, pasta do zębów, profilaktyka próchnicy, profilaktyka przeciwpróchnicza, ryzyko próchnicy, stomatolog, suplementacja fluoru, wczesne zmiany próchnicowe, wywiad medyczny - Leksykon substancji czynnych
Sód – Wskazania do stosowania
Sód, jako kluczowy elektrolit, odgrywa istotną rolę w utrzymaniu homeostazy wodno-elektrolitowej oraz funkcjonowaniu komórek. W praktyce klinicznej jest stosowany przede wszystkim w żywieniu pozajelitowym (np. Finomel, Multimel N6-900E) u pacjentów z niedożywieniem lub katabolizmem, gdzie jego zawartość w preparatach wynosi od 32 do 80 mmol na opakowanie. Roztwory chlorku sodu 0,9% (154 mmol/l) są wykorzystywane do uzupełniania utraty izotonicznego płynu pozakomórkowego i sodu. W terapii nerkozastępczej stosuje się m.in. Biphozyl (zawartość sodu nieokreślona), a w dializie otrzewnowej preparaty balance o stężeniach sodu 134 mmol/l. Sód jest także składnikiem leków przeciwwirusowych (Acix 500 – 48,8 mg/fiolkę), antybiotyków (Floxitrat) oraz preparatów do oczyszczania jelit (np. Eziclen – 494,42 mmol w dwóch butelkach, Moviprep – 181,6 mmol/l). W diagnostyce obrazowej wykorzystuje się radiofarmaceutyki zawierające sód, a w stomatologii preparaty fluorku sodu do profilaktyki próchnicy i remineralizacji zębów.
bakteryjne zapalenie zatok, choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa, czynnik IX, dializa otrzewnowa, dnawe zapalenie stawów, hemofilia B, homeostaza wodno-elektrolitowa, katabolizm, łuszczyca, nadwrażliwość szyjek zębowych, nerwica naczyniowa, niedobór żelaza, niedociśnienie tętnicze, niedoczynność tarczycy, opryszczkowe zapalenie mózgu, ostre uszkodzenie nerek, półpasiec, powikłane zakażenie skóry, pozaszpitalne zapalenie płuc, pozytonowa tomografia emisyjna, preparat przeczyszczający, profilaktyka próchnicy, przerzut nowotworowy, przewlekła choroba dróg oddechowych, przewlekła choroba nerek, przewlekła niewydolność nerek, przewlekła obturacyjna choroba płuc, remineralizacja zmian próchnicowych, reumatoidalne zapalenie stawów, równowaga elektrolitowa, rybia łuska, terapia nerkozastępcza, wyprysk przewlekły, zaburzenie ukrwienia obwodowego, zakażenie wirusem opryszczki, zapalenie korzonków nerwowych, zapalenie mięśni, zapalenie narządów miednicy mniejszej, zapalenie przydatków, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, znieczulenie zewnątrzoponowe, żywienie pozajelitowe