krwotok zaotrzewnowy
Krwotok zaotrzewnowy (krwiak zaotrzewnowy, haematoma retroperitoneale) to nagromadzenie krwi w przestrzeni zaotrzewnowej, czyli obszarze znajdującym się za otrzewną, który zawiera istotne struktury anatomiczne, takie jak aorta brzuszna, żyła główna dolna, trzustka, nerki, nadnercza oraz części dwunastnicy i okrężnicy.
Najczęstszymi przyczynami krwotoku zaotrzewnowego są urazy (w tym złamania miednicy i kręgosłupa lędźwiowego), pęknięcie tętniaka aorty brzusznej, powikłania zabiegów inwazyjnych (np. biopsji nerki, angiografii), zaburzenia krzepnięcia oraz nowotwory. Szczególnie niebezpieczne są krwotoki spowodowane uszkodzeniem dużych naczyń, które mogą prowadzić do masywnej utraty krwi i wstrząsu hipowolemicznego.
Objawy kliniczne krwotoku zaotrzewnowego mogą być niespecyficzne i obejmują ból brzucha lub pleców, objawy wstrząsu hipowolemicznego (tachykardia, hipotensja, bladość powłok), wyczuwalny opór w jamie brzusznej oraz objawy ucisku na sąsiednie struktury anatomiczne. W diagnostyce kluczową rolę odgrywają badania obrazowe – tomografia komputerowa z kontrastem jest metodą z wyboru, a w niektórych przypadkach pomocna może być ultrasonografia lub rezonans magnetyczny.
Postępowanie terapeutyczne zależy od przyczyny i nasilenia krwawienia. W przypadkach niestabilności hemodynamicznej konieczna jest pilna interwencja chirurgiczna lub wewnątrznaczyniowa. W wybranych przypadkach stabilnych hemodynamicznie możliwe jest leczenie zachowawcze obejmujące stabilizację krążenia, przetoczenia preparatów krwi i ścisłe monitorowanie stanu pacjenta. Śmiertelność w krwotoku zaotrzewnowym zależy głównie od przyczyny, objętości utraconej krwi oraz szybkości wdrożenia odpowiedniego leczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Feiba NF 500 j. (500 j. FEIBA), 50 j./ml
Terapia lekiem FEIBA NF, stosowanym w zespole czynników krzepnięcia przeciw inhibitorowi czynnika VIII, powinna być prowadzona pod ścisłym nadzorem specjalisty z doświadczeniem w leczeniu zaburzeń krzepnięcia. Dawkowanie jest indywidualizowane w zależności od ciężkości i lokalizacji krwawienia oraz stanu klinicznego pacjenta. Standardowo zaleca się dawki od 50 do 100 j./kg mc., z maksymalną jednorazową dawką 100 j./kg mc. i maksymalną dawką dobową 200 j./kg mc., z możliwością zwiększenia w przypadku ciężkich krwotoków. Schemat dawkowania różni się w zależności od rodzaju krwawienia: małe i umiarkowane krwotoki do stawów i tkanek miękkich – 50-75 j./kg mc. co 12 godzin; duże krwotoki do mięśni i przestrzeni zaotrzewnowej – 100 j./kg mc. co 12 godzin; krwotoki z błon śluzowych – 50 j./kg mc. co 6 godzin, z możliwością zwiększenia do 100 j./kg mc.; ciężkie krwotoki, np. do OUN – 100 j./kg mc. co 12 godzin, z możliwością skrócenia odstępów do 6 godzin. W przypadku zabiegów chirurgicznych dawka wynosi 50-100 j./kg mc. co 6 godzin. U dzieci poniżej 6. roku życia stosuje się dawkowanie analogiczne do dorosłych, dostosowane do stanu klinicznego.
czas kaolinowo-kefalinowy, czas krzepnięcia krwi, dysfagia, hematokryt, indukcja tolerancji immunologicznej, infuzja dożylna, inhibitor czynnika VIII, jednostka Bethesda, koncentrat czynnika VIII, krwawienie do OUN, krwotok do mięśni, krwotok do stawu, krwotok do tkanek miękkich, krwotok samoistny, krwotok z błon śluzowych, krwotok zaotrzewnowy, płytki krwi, tromboelastogram, wstrzyknięcie dożylne, zabieg chirurgiczny, zaburzenie krzepnięcia, zespół czynników krzepnięcia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Neoparin 80 mg/0,8 ml
Enoksaparyna sodowa, substancja czynna Neoparinu, została oceniona w badaniach klinicznych na ponad 15 000 pacjentów w różnych wskazaniach, takich jak profilaktyka i leczenie zakrzepicy żył głębokich, niestabilna dławica piersiowa oraz zawał mięśnia sercowego (STEMI i NSTEMI). Standardowe dawki profilaktyczne wynosiły 4000 j.m. (40 mg) podskórnie raz na dobę, natomiast w leczeniu stosowano dawki 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) co 12 godzin lub 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) raz na dobę. W STEMI podawano 3000 j.m. (30 mg) dożylnie w bolusie, a następnie 100 j.m./kg mc. co 12 godzin. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były krwotoki (w tym poważne, np. zaotrzewnowe i wewnątrzczaszkowe), małopłytkowość oraz trombocytoza. Profil bezpieczeństwa w przedłużonym leczeniu pacjentów onkologicznych był zbliżony do standardowego leczenia zakrzepicy i zatorowości płucnej.
aminotransferazy, antykoagulant, cholestaza, choroba nowotworowa, enoksaparyna sodowa, enzymy wątrobowe, eozynofilia, hemoglobina, hepatotoksyczność, hiperkaliemia, kanał kręgowy, krwiak okołordzeniowy, krwotok, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok zaotrzewnowy, leki przeciwpłytkowe, małopłytkowość, małopłytkowość immunoalergiczna, martwica skóry, niestabilna dławica piersiowa, niesteroidowe leki przeciwzapalne, osteoporoza, ostra uogólniona osutka krostkowa, pęcherzowe zapalenie skóry, pokrzywka, profilaktyka zakrzepicy żył głębokich, reakcja anafilaktyczna, rumień, trombocytoza, uniesienie odcinka ST, wstrząs anafilaktyczny, zakrzepica żył głębokich, zapalenie naczyń skóry, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego bez załamka Q - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clexane 10 000 j.m. (100 mg)/ml (30 000 j.m. (300 mg)/3 ml)
Enoksaparyna sodowa, oceniana w badaniach klinicznych na ponad 15 000 pacjentów, wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla leków przeciwzakrzepowych, z najczęstszymi działaniami niepożądanymi takimi jak krwotoki, małopłytkowość oraz trombocytoza. Dawkowanie różni się w zależności od wskazań: profilaktyka ZŻG po operacjach lub u unieruchomionych pacjentów to 4000 j.m. (40 mg) s.c. raz na dobę; leczenie ZŻG i ZP to 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) s.c. co 12 godzin lub 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) s.c. raz na dobę; niestabilna dławica piersiowa i zawał serca bez załamka Q – 100 j.m./kg mc. co 12 godzin; świeży zawał mięśnia sercowego z uniesieniem ST – 3000 j.m. (30 mg) i.v. w bolusie, następnie 100 j.m./kg mc. co 12 godzin. Krwotoki dużego stopnia występują u ≤4,2% pacjentów chirurgicznych, z ryzykiem wzrostu przy czynnikach predysponujących, takich jak zmiany organiczne, procedury inwazyjne czy jednoczesne stosowanie leków wpływających na hemostazę. Krwotoki zaotrzewnowe i wewnątrzczaszkowe zawsze klasyfikowane są jako poważne.
aminotransferaza, enoksaparyna sodowa, enzymy wątrobowe, eozynofilia, hiperkaliemia, krwiak okołordzeniowy, krwotok, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok zaotrzewnowy, łysienie, małopłytkowość, małopłytkowość immunoalergiczna, martwica skóry, niedokrwistość pokrwotoczna, niestabilna dławica piersiowa, osteoporoza, osutka krostkowa, pęcherzowe zapalenie skóry, pokrzywka, procedura inwazyjna, reakcja anafilaktyczna, trombocytoza, uszkodzenie cholestatyczne wątroby, wstrząs anafilaktyczny, zakrzepica żył głębokich, zapalenie naczyń skóry, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ecugra 60 mg
Tikagrelor, substancja czynna leku Ecugra dostępnego w dawkach 60 mg i 90 mg, posiada dobrze udokumentowany profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach fazy 3 PLATO i PEGASUS, obejmujących ponad 39 000 pacjentów. Analizy wykazały wyższą częstość przerwania terapii z powodu działań niepożądanych w grupach leczonych tikagrelorem (7,4% w PLATO vs 5,4% klopidogrel; 16,1% w PEGASUS tikagrelor 60 mg + ASA vs 8,5% ASA monoterapia). Do najczęstszych działań niepożądanych należą krwawienia (z układu oddechowego, przewodu pokarmowego, podskórne, moczowego) oraz duszność, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej ze względu na potencjalne poważne konsekwencje. Ponadto bardzo często obserwuje się hiperurykemię, co może prowadzić do dny moczanowej, a także często niedociśnienie i objawy neurologiczne (zawroty głowy, omdlenia, bóle głowy). Rzadziej występują poważne powikłania, takie jak zakrzepowa plamica małopłytkowa czy krwotok śródczaszkowy.
agregacja płytek krwi, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradyarytmia, dna moczanowa, dnawe zapalenie stawów, duszność, hiperurykemia, krwawienie, krwawienie do mięśni, krwawienie podskórne, krwawienie z guza, krwawienie z układu moczowego, krwiomocz, krwotok do oka, krwotok do ucha, krwotok śródczaszkowy, krwotok z przewodu pokarmowego, krwotok zaotrzewnowy, kwas acetylosalicylowy, nadwrażliwość, niedociśnienie, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, powikłanie krwotoczne, stan splątania, świąd, tikagrelor, wysypka, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zaparcie, zawrót głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Urokinase medac 50 000 j.m.
Leczenie urokinazą (Urokinase medac, 50 000 j.m.) wiąże się z ryzykiem wystąpienia licznych działań niepożądanych, z których najpoważniejszym jest krwotok. Pacjenci poddawani terapii urokinazą wykazują znacznie większe zaburzenia hemostazy niż osoby leczone heparyną lub pochodnymi kumaryny, co przekłada się na wyższą częstość samoistnych krwawień, w tym krwotoków mózgowych o potencjalnie śmiertelnym przebiegu. U około 20% pacjentów obserwuje się umiarkowane obniżenie hematokrytu bez klinicznych objawów krwawienia. Inne często występujące działania niepożądane to gorączka, dreszcze, reakcje alergiczne (w tym rzadkie przypadki anafilaksji), a także objawy takie jak duszność, sinica, niedotlenienie, kwasica, ból pleców oraz nudności i wymioty, zwykle pojawiające się w ciągu pierwszej godziny od rozpoczęcia wlewu.
duszność, gorączka i dreszcze, hematokryt, krwiak, krwiomocz, krwotok, krwotok domięśniowy, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok wewnątrzwątrobowy, krwotok z nosa, krwotok z układu pokarmowego, krwotok zaotrzewnowy, kwasica, lek przeciwzakrzepowy, niedociśnienie tętnicze, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, samoistne krwawienie, skurcz oskrzeli, spadek hematokrytu, urokinaza, wzrost aminotransferaz, zaburzenie hemostazy, zator cholesterolowy, zatorowość