Leksykon wskazań
na literę „Z”

Wskazania na „Z”, strona 28 z 36

• zabieg chirurgiczny dotyczący nosa

  Zabieg chirurgiczny dotyczący nosa (rynoplastyka) to procedura medyczna mająca na celu korektę struktury nosa, poprawę jego funkcji oddechowych lub aspektów estetycznych. Wskazania do przeprowadzenia tego typu zabiegów mogą być zarówno funkcjonalne, jak i estetyczne. Do wskazań funkcjonalnych zalicza się skrzywienie przegrody nosowej, przerost małżowin nosowych, zaburzenia drożności nosa po urazach czy wady wrodzone utrudniające oddychanie.

• zabieg chirurgiczny dotyczący ucha

  Zabiegi chirurgiczne dotyczące ucha obejmują szeroki zakres procedur medycznych, które mogą być wykonywane w celach diagnostycznych, terapeutycznych lub rekonstrukcyjnych. Wskazania do takich zabiegów występują najczęściej w przypadkach przewlekłego zapalenia ucha środkowego, otosklerozy, perforacji błony bębenkowej, nowotworów ucha, wad wrodzonych czy urazów ucha zewnętrznego, środkowego lub wewnętrznego.

• zaburzenie krwotoczne układu moczowego w następstwie zabiegów chirurgicznych w obrębie układu moczowego

  Zaburzenia krwotoczne układu moczowego w następstwie zabiegów chirurgicznych są częstym powikłaniem procedur urologicznych, takich jak przezcewkowa resekcja gruczołu krokowego (TURP), przezcewkowa resekcja guza pęcherza moczowego (TURBT), nefrektomia, czy zabiegi endoskopowe. Krwawienie może wystąpić bezpośrednio po zabiegu lub z opóźnieniem, nawet do kilku tygodni po operacji.

• zaburzenie krwotoczne układu moczowego w następstwie operacji gruczołu krokowego

  Zaburzenia krwotoczne układu moczowego po operacji gruczołu krokowego to powikłanie występujące u 2-5% pacjentów poddawanych zabiegom prostatektomii, TURP (przezcewkowej resekcji gruczołu krokowego) lub innym procedurom chirurgicznym dotyczącym prostaty. Krwawienie może pojawić się bezpośrednio po zabiegu lub w ciągu kilku tygodni po operacji, manifestując się krwiomoczem, tworzeniem skrzepów w pęcherzu moczowym lub przedłużającym się sączeniem krwi z rany pooperacyjnej.

• zespoły mielodysplastyczne o niskim lub pośrednim-1 ryzyku związane z izolowaną delecją 5q

  Zespoły mielodysplastyczne (MDS) o niskim lub pośrednim-1 ryzyku związane z izolowaną delecją 5q stanowią specyficzną podgrupę MDS charakteryzującą się obecnością nieprawidłowości chromosomowych polegających na utracie fragmentu długiego ramienia chromosomu 5. Delecja 5q jest często związana z lepszym rokowaniem w porównaniu do innych podtypów MDS, choć pacjenci nadal doświadczają znaczących objawów choroby, zwłaszcza niedokrwistości.

• zespoły mielodysplastyczne o niskim lub pośrednim-1 ryzyku związane z nieprawidłowością cytogenetyczną w postaci izolowanej delecji 5q

  Zespoły mielodysplastyczne (MDS) o niskim lub pośrednim-1 ryzyku z izolowaną delecją 5q, znane również jako zespół 5q-, stanowią odrębną podgrupę MDS charakteryzującą się specyficznym obrazem klinicznym. Pacjenci z tym schorzeniem prezentują makrocytową anemię, prawidłową lub zwiększoną liczbę płytek krwi oraz obecność charakterystycznych megakariocytów z pojedynczymi jądrami w szpiku kostnym. Genetycznie definiuje je utrata materiału genetycznego z długiego ramienia chromosomu 5, bez innych nieprawidłowości cytogenetycznych.

• zakażenie bakteryjne skóry

  Zakażenie bakteryjne skóry (dermatoza bakteryjna) to grupa chorób skóry wywoływanych przez różne bakterie, najczęściej przez gronkowce (Staphylococcus) i paciorkowce (Streptococcus). Do najczęstszych postaci klinicznych należą: liszajec zakaźny (impetigo), zapalenie mieszków włosowych (folliculitis), czyrak (furunculus), ropnie, róża (erysipelas) oraz cellulitis. Zakażenia te charakteryzują się występowaniem zmian zapalnych, często z obecnością treści ropnej.

• zapalenie kości i szpik

  Zapalenie kości i szpiku (osteomyelitis) jest poważną infekcją kości, która może dotyczyć zarówno tkanki kostnej, jak i szpiku kostnego. Schorzenie to najczęściej jest wywoływane przez bakterie, głównie Staphylococcus aureus, choć mogą je powodować również inne drobnoustroje, w tym grzyby. Infekcja może wystąpić w wyniku zakażenia krwiopochodnego, bezpośredniego wprowadzenia patogenów do kości (np. po złamaniach otwartych, zabiegach operacyjnych), lub rozszerzenia się infekcji z przyległych tkanek miękkich.

• zakażenie wywoływane przez gronkowiec metycylinowrażliwy

  Zakażenia wywoływane przez gronkowiec metycylinowrażliwy (MSSA – Methicillin-Sensitive Staphylococcus Aureus) są jednym z najczęstszych rodzajów infekcji bakteryjnych. Gronkowiec złocisty wrażliwy na metycylinę może powodować szereg infekcji, od stosunkowo łagodnych zakażeń skóry i tkanek miękkich, po poważne, zagrażające życiu stany, takie jak bakteriemia, zapalenie wsierdzia, zapalenie płuc czy zakażenia kości i stawów.

• zakażenie ludzkim wirusem niedoboru odporności

  Zakażenie ludzkim wirusem niedoboru odporności (HIV) prowadzi do przewlekłej choroby, która atakuje układ odpornościowy człowieka, niszcząc limfocyty CD4+. Bez leczenia zakażenie HIV prowadzi do nabytego zespołu niedoboru odporności (AIDS), stanu, w którym organizm traci zdolność do obrony przed infekcjami oportunistycznymi i nowotworami. Zakażenie przenosi się głównie przez kontakty seksualne, krew i jej produkty oraz z matki na dziecko w czasie ciąży, porodu lub karmienia piersią.

• zaburzenie chodu w stwardnieniu rozsianym

  Zaburzenie chodu w stwardnieniu rozsianym (SM) to jeden z najbardziej powszechnych i uciążliwych objawów choroby, występujący u około 85% pacjentów. Manifestuje się jako spowolnienie, niezborność ruchowa, niepewność, zmniejszona długość kroku oraz trudności z utrzymaniem równowagi. Problemy z chodem zwykle wynikają z kombinacji deficytów neurologicznych, takich jak spastyczność, osłabienie mięśni, ataksja, zaburzenia czucia, zaburzenia równowagi oraz szybsze męczenie się.

• zaburzenie snu związane ze zmianą strefy czasowej

  Zaburzenia snu związane ze zmianą strefy czasowej (jet lag) to stan występujący po podróży przez kilka stref czasowych, kiedy wewnętrzny zegar biologiczny organizmu nie jest zsynchronizowany z lokalnym czasem w nowym miejscu pobytu. Objawami są: problemy z zasypianiem, przedwczesne budzenie się, zmęczenie w ciągu dnia, zaburzenia koncentracji, drażliwość oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe.

• zatorowość obwodowa

  Zatorowość obwodowa to poważny stan chorobowy polegający na nagłym zamknięciu światła naczynia tętniczego przez materiał zatorowy (najczęściej skrzeplinę), który przemieszcza się z prądem krwi z serca lub większych naczyń. Prowadzi to do ostrego niedokrwienia tkanek i narządów zaopatrywanych przez zamknięte naczynie. Najczęstszymi lokalizacjami zatorów obwodowych są tętnice kończyn dolnych, rzadziej górnych, tętnice krezkowe, nerkowe czy mózgowe.

• zapobieganie hipokalcemii w długotrwałej terapii zastępczej elektrolitami

  Zapobieganie hipokalcemii w długotrwałej terapii zastępczej elektrolitami jest istotnym elementem leczenia pacjentów otrzymujących przewlekłą suplementację elektrolitów. Hipokalcemia (obniżone stężenie wapnia we krwi) może wystąpić jako powikłanie długotrwałego leczenia płynami infuzyjnymi, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami gospodarki wapniowej, niedoczynnością przytarczyc, przewlekłą niewydolnością nerek czy w trakcie intensywnego leczenia żywieniowego.

• zapobieganie hipokalcemii w transfuzji wymiennej

  Zapobieganie hipokalcemii w transfuzji wymiennej to procedura kliniczna mająca na celu utrzymanie prawidłowego stężenia wapnia we krwi pacjenta podczas transfuzji wymiennej. Transfuzja wymienna to zabieg polegający na częściowym lub całkowitym zastąpieniu krwi pacjenta krwią dawcy lub preparatami krwiopochodnymi. Jest stosowana m.in. w leczeniu ciężkiej hiperbilirubinemii u noworodków, w zespole HELLP, w chorobie hemolitycznej noworodka czy w leczeniu niektórych zatruć.

• zakażenie w obrębie miednicy i żeńskich narządów płciowych

  Zakażenia w obrębie miednicy i żeńskich narządów płciowych obejmują szerokie spektrum infekcji dotyczących narządów rozrodczych kobiety, w tym zapalenie błony śluzowej macicy (endometritis), zapalenie przydatków (salpingitis), zapalenie jajników (oophoritis) oraz zapalenie narządów miednicy mniejszej (PID). Te zakażenia mogą być wywoływane zarówno przez drobnoustroje przenoszone drogą płciową, jak i przez florę endogenną, która w sprzyjających okolicznościach staje się patogenna.

• zakażenie związane z operacją zaćmy

  Zakażenie związane z operacją zaćmy (endophthalmitis pooperacyjne) to poważne powikłanie operacji zaćmy, które stanowi bezpośrednie zagrożenie dla widzenia. Występuje stosunkowo rzadko (0,05-0,3% przypadków), jednak wymaga natychmiastowej interwencji. Zakażenie powstaje najczęściej w wyniku kontaminacji oka bakteriami podczas zabiegu, rzadziej w okresie pooperacyjnym. Głównymi czynnikami etiologicznymi są bakterie Gram-dodatnie, takie jak Staphylococcus epidermidis, Staphylococcus aureus oraz paciorkowce.

• zapobieganie powstawaniu owrzodzeń żołądka i dwunastnicy związanych z przyjmowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych u pacjentów narażonych na ryzyko ich wystąpienia

  Zapobieganie powstawaniu owrzodzeń żołądka i dwunastnicy związanych z przyjmowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) to istotne wskazanie terapeutyczne u pacjentów należących do grup ryzyka. NLPZ są powszechnie stosowane w leczeniu bólu, stanów zapalnych i gorączki, jednak ich długotrwałe stosowanie może prowadzić do uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego.

• zatrucie bojowym środkiem trującym pochodnym związku fosforoorganicznego o działaniu paralityczno-drgawkowym

  Zatrucie bojowym środkiem trującym pochodnym związku fosforoorganicznego o działaniu paralityczno-drgawkowym to stan zagrożenia życia spowodowany ekspozycją na substancje takie jak sarin, soman, tabun czy VX. Związki te hamują aktywność acetylocholinesterazy, prowadząc do nagromadzenia acetylocholiny w synapsach, co wywołuje nadmierną stymulację układu cholinergicznego.

• zablokowanie jelita kamieniami kałowymi

  Zablokowanie jelita kamieniami kałowymi (kamicą kałową) to stan, w którym dochodzi do niedrożności jelit spowodowanej twardymi, zwapniałymi masami kałowymi. Występuje głównie u osób starszych, długotrwale unieruchomionych, pacjentów z przewlekłymi zaparciami, chorobami neurologicznymi (choroba Parkinsona, stwardnienie rozsiane) oraz przy zaburzeniach motoryki przewodu pokarmowego. Kamienie kałowe najczęściej tworzą się w okrężnicy esowatej i odbytnicy.

• zastój kału w jelicie

  Zastój kału w jelicie (koprostaza) to stan patologiczny, w którym dochodzi do gromadzenia się mas kałowych w jelitach, głównie w jelicie grubym, co prowadzi do ich zalegania i utrudnionego wydalania. Najczęściej występuje u osób starszych, unieruchomionych, odwodnionych lub przyjmujących leki, które spowalniają perystaltykę jelit. Zastój kału może być także następstwem przewlekłych zaparć, niewystarczającej podaży błonnika w diecie lub unikania defekacji.

• zapalna choroba dróg oddechowych

  Zapalna choroba dróg oddechowych to szerokie pojęcie obejmujące stany zapalne dotyczące różnych odcinków układu oddechowego – od nosa i gardła, przez krtań, tchawicę, oskrzela, aż po miąższ płucny. Najczęściej jest wywołana przez czynniki infekcyjne (wirusy, bakterie), alergeny, czynniki drażniące lub substancje toksyczne. Typowe objawy to kaszel, odkrztuszanie wydzieliny, duszność, świszczący oddech oraz objawy ogólne jak gorączka czy osłabienie.

• zapalne choroby dróg oddechowych

  Zapalne choroby dróg oddechowych obejmują szerokie spektrum schorzeń dotyczących górnych i dolnych dróg oddechowych, takich jak zapalenie gardła, krtani, tchawicy, oskrzeli czy płuc. Najczęstszą przyczyną tych stanów są infekcje wirusowe, bakteryjne lub grzybicze, choć mogą być również wywołane przez czynniki alergiczne, drażniące lub autoimmunologiczne. Podstawowe objawy to kaszel, duszność, ból gardła, wydzielina z nosa, chrypka oraz czasem gorączka i osłabienie.

• zaburzenie czucia związane z polineuropatią cukrzycową

  Zaburzenie czucia związane z polineuropatią cukrzycową to powikłanie cukrzycy charakteryzujące się uszkodzeniem nerwów obwodowych, które prowadzi do zaburzeń czucia w kończynach, szczególnie w stopach i dłoniach. Występuje u około 50% pacjentów z długotrwałą cukrzycą i jest jednym z najczęstszych powikłań neurologicznych tej choroby. Objawy obejmują mrowienie, drętwienie, uczucie pieczenia, przeszywający ból, a także nadwrażliwość na dotyk czy zmniejszone czucie temperatury i dotyku.

• znieczulenie miejscowe w przypadku ostrego bólu o umiarkowanym nasileniu podczas zabiegów wewnątrzmacicznych

  Znieczulenie miejscowe stosowane w przypadku ostrego bólu o umiarkowanym nasileniu podczas zabiegów wewnątrzmacicznych to technika anestezjologiczna mająca na celu zmniejszenie dolegliwości bólowych bez wprowadzania pacjentki w stan znieczulenia ogólnego. Zabiegi wewnątrzmaciczne obejmują m.in. biopsję endometrium, histeroskopię diagnostyczną, usunięcie wkładki wewnątrzmacicznej, czy zabiegi związane z regulacją płodności.

• znieczulenie miejscowe w przypadku ostrego bólu o umiarkowanym nasileniu podczas zabiegów szyjki macicy

  Znieczulenie miejscowe w przypadku ostrego bólu o umiarkowanym nasileniu podczas zabiegów szyjki macicy to procedura mająca na celu zniesienie czucia bólowego w obrębie szyjki macicy i kanału szyjki. Jest stosowane przy różnorodnych zabiegach ginekologicznych, takich jak biopsja szyjki macicy, konizacja, usunięcie polipa szyjkowego, założenie czy usunięcie wkładki wewnątrzmacicznej czy histeroskopia diagnostyczna.

• zapobieganie porodom przedwczesnym u kobiet w ciąży pojedynczej ze spontanicznymi porodami przedwczesnymi w wywiadzie

  Zapobieganie porodom przedwczesnym u kobiet w ciąży pojedynczej ze spontanicznymi porodami przedwczesnymi w wywiadzie stanowi istotne wyzwanie kliniczne. Kobiety, które doświadczyły wcześniejszego porodu przedwczesnego, mają 3-4 razy większe ryzyko kolejnego takiego zdarzenia. Ryzyko to wzrasta wraz z liczbą przebytych porodów przedwczesnych oraz maleje wraz z każdą ciążą zakończoną o czasie.

• zapobieganie porodom przedwczesnym u kobiet w ciąży pojedynczej z krótką szyjką macicy

  Poród przedwczesny, definiowany jako poród przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży, stanowi jedno z najpoważniejszych wyzwań współczesnej perinatologii. Zapobieganie porodom przedwczesnym u kobiet w ciąży pojedynczej z krótką szyjką macicy jest kluczowym aspektem opieki położniczej, gdyż długość szyjki macicy poniżej 25 mm, stwierdzona w badaniu ultrasonograficznym między 18. a 24. tygodniem ciąży, jest uznanym czynnikiem ryzyka porodu przedwczesnego.

• zaawansowany nabłonkowy rak jajnika

  Zaawansowany nabłonkowy rak jajnika to agresywna postać nowotworu złośliwego jajnika, rozpoznawana najczęściej w stadium III i IV według klasyfikacji FIGO. Charakteryzuje się rozprzestrzenieniem komórek nowotworowych poza jajniki, z zajęciem otrzewnej, węzłów chłonnych lub narządów odległych. Ze względu na brak wczesnych objawów, około 70% przypadków jest diagnozowanych dopiero w stadium zaawansowanym, co znacząco pogarsza rokowanie.

• zapalenie błona śluzowa nosa i gardło

  Zapalenie błony śluzowej nosa i gardła (rhinopharyngitis) to bardzo częsta infekcja górnych dróg oddechowych, obejmująca jednocześnie nos i gardło. Najczęściej ma podłoże wirusowe (rinowirusy, adenowirusy, wirusy grypy i paragrypy), rzadziej bakteryjne. Typowe objawy obejmują katar, uczucie zatkanego nosa, ból gardła, kaszel, chrypkę, nieznacznie podwyższoną temperaturę ciała oraz ogólne osłabienie.

• zapalenie tkanek miękkich po urazie

  Zapalenie tkanek miękkich po urazie to stan zapalny obejmujący skórę, tkankę podskórną, powięzie i mięśnie, który rozwija się w następstwie mechanicznego uszkodzenia tkanek. Urazy mogą prowadzić do przerwania bariery ochronnej skóry, co umożliwia wniknięcie patogenów i rozwój infekcji. Najczęstszymi sprawcami są bakterie Streptococcus pyogenes i Staphylococcus aureus, choć w zależności od okoliczności urazu (np. w wodzie, w kontakcie z glebą) spektrum patogenów może być szersze.

• zakażenie wywołane przez drobnoustrój wrażliwy na metronidazol

  Zakażenia wywołane przez drobnoustroje wrażliwe na metronidazol to szeroka grupa infekcji spowodowanych przez bakterie beztlenowe, pierwotniaki oraz niektóre mikroorganizmy mikroaerofilne. Metronidazol działa na takie patogeny jak Bacteroides fragilis, Clostridium spp., Gardnerella vaginalis, Giardia lamblia, Trichomonas vaginalis czy Helicobacter pylori. Wskazania do zastosowania metronidazolu obejmują zakażenia w różnych lokalizacjach: wewnątrzbrzuszne, ginekologiczne, skórne, kości i stawów, a także zakażenia ośrodkowego układu nerwowego.

• zakażenie wywołane przez drobnoustroje wrażliwe na metronidazol

  Zakażenie wywołane przez drobnoustroje wrażliwe na metronidazol to stan, w którym patogeny beztlenowe lub niektóre pierwotniaki wywołują infekcję, którą można skutecznie leczyć metronidazolem. Do najczęstszych patogenów wrażliwych na metronidazol należą bakterie beztlenowe, takie jak Bacteroides fragilis, Clostridium difficile, a także pierwotniaki jak Giardia lamblia, Entamoeba histolytica czy Trichomonas vaginalis.

• znaczący klinicznie niedobór witaminy D

  Znaczący klinicznie niedobór witaminy D to stan, w którym poziom 25-hydroksywitaminy D w surowicy krwi jest niższy niż 20 ng/ml (50 nmol/l). Niedobór ten może prowadzić do szeregu poważnych konsekwencji zdrowotnych, przede wszystkim do zaburzeń metabolizmu wapniowo-fosforanowego, osteopenii, osteoporozy i krzywicy u dzieci lub osteomalacji u dorosłych.

• zespół Guillain Barré

  Zespół Guillaina-Barrégo (GBS) to rzadka choroba autoimmunologiczna, w której układ odpornościowy organizmu atakuje własne komórki nerwów obwodowych. Prowadzi to do osłabienia mięśniowego, zaburzeń czucia i w ciężkich przypadkach do paraliżu. Zespół ten najczęściej rozwija się po przebytej infekcji bakteryjnej (np. Campylobacter jejuni) lub wirusowej (np. cytomegalowirus, wirus Epsteina-Barr, wirus Zika), a także po szczepieniach, choć taka zależność jest bardzo rzadka.

• zespół wtórnych niedoborów odporności

  Zespół wtórnych niedoborów odporności (ZWNO) to stan, w którym mechanizmy obronne organizmu są osłabione w wyniku czynników zewnętrznych lub chorób współistniejących, w przeciwieństwie do pierwotnych niedoborów odporności, które mają podłoże genetyczne. Najczęstsze przyczyny obejmują zakażenie HIV, choroby nowotworowe (szczególnie nowotwory układu krwiotwórczego), leczenie immunosupresyjne, chemioterapię, radioterapię, długotrwałe stosowanie glikokortykosteroidów, niedożywienie, cukrzycę, przewlekłą niewydolność nerek oraz stres.

• zespół pierwotnych niedoborów odporności

  Zespół pierwotnych niedoborów odporności (PNO) to grupa wrodzonych zaburzeń układu immunologicznego, które charakteryzują się nieprawidłowym funkcjonowaniem komórek odpornościowych, prowadzącym do zwiększonej podatności na infekcje. Szacuje się, że występują one u około 1 na 2000 żywych urodzeń, jednak wiele przypadków pozostaje niezdiagnozowanych. PNO mogą dotyczyć odporności humoralnej (niedobory przeciwciał), komórkowej (niedobory limfocytów T), fagocytozy lub układu dopełniacza.

• zapalenie płuc związane z wentylacją mechaniczną

  Zapalenie płuc związane z wentylacją mechaniczną (VAP – Ventilator-Associated Pneumonia) to poważne powikłanie występujące u pacjentów poddawanych wentylacji mechanicznej przez rurkę intubacyjną lub tracheostomijną. Jest to zakażenie rozwijające się po co najmniej 48 godzinach od intubacji, charakteryzujące się obecnością nowego lub postępującego nacieku w obrazie radiologicznym płuc oraz objawami infekcji, takimi jak gorączka, ropna wydzielina z dróg oddechowych i leukocytoza.

• zaburzenie rytmu snu i czuwania wynikające z pracy zmianowej

  Zaburzenie rytmu snu i czuwania wynikające z pracy zmianowej (shift work sleep disorder, SWSD) to choroba zaliczana do zaburzeń okołodobowych rytmów snu, która występuje u osób pracujących w systemie zmianowym lub nocnym. Pacjenci z tym schorzeniem doświadczają trudności z zasypianiem, utrzymaniem snu oraz nadmierną senność w czasie czuwania, co jest spowodowane niezgodnością między ich wewnętrznym zegarem biologicznym a narzuconym harmonogramem pracy.

• zaburzenie rytmu snu i czuwania związane ze zmianą stref czasowych

  Zaburzenie rytmu snu i czuwania związane ze zmianą stref czasowych, znane również jako zespół nagłej zmiany strefy czasowej (jet lag), występuje u osób podróżujących przez kilka stref czasowych w krótkim czasie, zwłaszcza podczas lotów długodystansowych. Objawia się trudnościami z zasypianiem o odpowiedniej porze w nowej strefie czasowej, przedwczesnym budzeniem się, fragmentacją snu, a w konsekwencji sennością w ciągu dnia, obniżoną sprawnością psychofizyczną, zaburzeniami koncentracji i pogorszeniem nastroju.

• zespoły talasemii niezależne od transfuzji krwi

  Zespoły talasemii niezależne od transfuzji krwi (NTDT – Non-Transfusion Dependent Thalassemias) to grupa zaburzeń genetycznych syntezy hemoglobiny o umiarkowanym nasileniu, które charakteryzują się niedokrwistością, ale nie wymagają regularnych transfuzji krwi do przeżycia. Do tej grupy zalicza się najczęściej β-talasemię intermedia, hemoglobinę E/β-talasemię o łagodnym i umiarkowanym przebiegu oraz α-talasemię typu HbH.

• zmiana nastroju

  Zmiana nastroju to wskazanie medyczne odnoszące się do wahań w stanie emocjonalnym pacjenta, które mogą objawiać się zarówno jako obniżenie nastroju (depresja), jak i jego podwyższenie (mania lub hipomania). Zaburzenia nastroju mogą występować w przebiegu różnych jednostek chorobowych, takich jak choroba afektywna jednobiegunowa, choroba afektywna dwubiegunowa, czy też jako objaw towarzyszący innym schorzeniom.

• zaburzenie psychiczne

  Zaburzenia psychiczne to szerokie spektrum stanów klinicznych, które wpływają na myślenie, emocje, zachowanie oraz funkcjonowanie społeczne i zawodowe pacjenta. Obejmują one m.in. zaburzenia afektywne (depresja, choroba afektywna dwubiegunowa), zaburzenia lękowe, zaburzenia psychotyczne (schizofrenia), zaburzenia osobowości, uzależnienia oraz zaburzenia neurorozwojowe.

• zaawansowany rak gruczołu krokowego oporny na kastrację

  Zaawansowany rak gruczołu krokowego oporny na kastrację (CRPC – Castration-Resistant Prostate Cancer) to stadium raka prostaty, w którym choroba postępuje pomimo uzyskania kastracyjnego poziomu testosteronu w wyniku terapii hormonalnej. Stan ten rozwija się u pacjentów, którzy początkowo odpowiadali na leczenie supresyjne androgenów, jednak z czasem komórki nowotworowe adaptują się i nabywają zdolność do przeżycia i proliferacji przy niskim poziomie androgenów.

• zaawansowany niedrobnokomórkowy rak płuca

  Zaawansowany niedrobnokomórkowy rak płuca (NDRP) odnosi się do stadium choroby, w którym nowotwór jest rozległy miejscowo (stadium III) lub doszło do powstania przerzutów odległych (stadium IV). Stanowi około 85% wszystkich przypadków raka płuca i jest główną przyczyną zgonów z powodu nowotworów na świecie. Diagnoza zaawansowanego NDRP wiąże się zazwyczaj z gorszym rokowaniem niż we wczesnych stadiach choroby.

• zaawansowany niedrobnokomórkowy rak płuc

  Zaawansowany niedrobnokomórkowy rak płuca (NDRP) to stadium choroby, w którym nowotwór rozprzestrzenił się poza pierwotne ognisko, obejmując okoliczne tkanki, węzły chłonne lub dając przerzuty odległe. Jest to najczęstszy typ raka płuca, stanowiący około 85% wszystkich przypadków. Stadium zaawansowane definiuje się jako IIIB lub IV według klasyfikacji TNM, gdy guz jest nieoperacyjny lub występują przerzuty odległe.

• zagrażająca życiu arytmia komorowa

  Zagrażająca życiu arytmia komorowa to stan wymagający natychmiastowej interwencji medycznej, charakteryzujący się nieprawidłowym, szybkim rytmem serca pochodzącym z komór serca. Najpoważniejsze jej formy to częstoskurcz komorowy (VT) oraz migotanie komór (VF), które mogą prowadzić do zatrzymania krążenia i nagłej śmierci sercowej. Zagrażające życiu arytmie komorowe występują najczęściej u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca, po zawale mięśnia sercowego, z kardiomiopatią, niewydolnością serca lub wrodzonymi zespołami arytmicznymi.

• zapalne choroby reumatyczne tkanek miękkich

  Zapalne choroby reumatyczne tkanek miękkich to grupa schorzeń obejmująca różne stany zapalne struktur pozastawowych, takich jak ścięgna, przyczepy ścięgniste, pochewki ścięgniste, kaletki maziowe oraz mięśnie. Do najczęstszych jednostek chorobowych zaliczamy zapalenie ścięgien (tendinitis), zapalenie pochewek ścięgnistych (tenosynovitis), zapalenie przyczepów ścięgnistych (enthesitis) oraz zapalenie kaletek maziowych (bursitis). Schorzenia te najczęściej dotyczą okolic stawów ramiennych, łokciowych, biodrowych oraz kolan.

• zapalenie naczyń obejmujące duże naczynia

  Zapalenie naczyń obejmujące duże naczynia to grupa układowych chorób autoimmunologicznych charakteryzujących się zapaleniem dużych tętnic, głównie aorty i jej głównych odgałęzień. Dwie główne postacie to olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic (GCA) i choroba Takayasu. Objawy GCA obejmują ból głowy, zaburzenia widzenia, ból żuchwy przy żuciu, natomiast choroba Takayasu występuje głównie u młodych kobiet i objawia się osłabieniem tętna na kończynach, różnicą ciśnienia między kończynami oraz objawami niedokrwienia narządów.

• zapalenie kręgosłupa

  Zapalenie kręgosłupa to stan zapalny obejmujący jedną lub więcej struktur kręgosłupa, takich jak kręgi, stawy międzykręgowe czy krążki międzykręgowe. Może mieć różną etiologię, w tym infekcyjną (bakteryjną, wirusową, grzybiczą), autoimmunologiczną lub zapalną. Szczególnie istotną grupę stanowią spondyloartropatie seronegatywne, do których należy m.in. zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK), łuszczycowe zapalenie stawów czy reaktywne zapalenie stawów.