zakrzepica żył i zatok mózgu

Zakrzepica żył i zatok mózgu (ang. cerebral venous sinus thrombosis, CVST) to rzadka postać udaru mózgu, charakteryzująca się powstaniem zakrzepu w żyłach lub zatokach żylnych mózgu. Jest to stan nagły wymagający pilnej diagnostyki i leczenia, gdyż nieleczony może prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych, a nawet zgonu.

Czynniki ryzyka zakrzepicy żył i zatok mózgu obejmują stany nadkrzepliwości (trombofilie wrodzone i nabyte), ciążę i połóg, stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych, odwodnienie, infekcje w obrębie głowy i szyi, choroby zapalne, nowotwory oraz urazy głowy. W ostatnich latach opisywano również przypadki CVST jako powikłanie po niektórych szczepionkach przeciwko COVID-19.

Objawy kliniczne mogą być niespecyficzne i różnorodne, co często utrudnia diagnozę. Najczęściej występują: silny ból głowy (zwykle narastający w ciągu dni), napady padaczkowe, ogniskowe deficyty neurologiczne, zaburzenia świadomości oraz objawy wzmożonego ciśnienia śródczaszkowego. Diagnostyka opiera się głównie na badaniach obrazowych: angio-TK, angio-MR lub wenografii MR, które pozwalają uwidocznić zakrzep i ocenić jego zasięg.

Leczenie zakrzepicy żył i zatok mózgu opiera się przede wszystkim na terapii przeciwzakrzepowej – początkowo heparyną niefrakcjonowaną lub drobnocząsteczkową, a następnie doustnymi antykoagulantami przez 3-12 miesięcy. W przypadkach opornych na leczenie farmakologiczne można rozważyć trombektomię mechaniczną lub trombolizę miejscową. Istotne jest również leczenie objawowe, w tym kontrola ciśnienia śródczaszkowego, leczenie przeciwdrgawkowe oraz intensywna opieka neurologiczna.