adsorbenty
Adsorbenty to substancje o dużej powierzchni czynnej, zdolne do wiązania na swojej powierzchni różnych cząsteczek, jonów lub mikroorganizmów. W medycynie stosowane są głównie w leczeniu zatruć, biegunek oraz w celu eliminacji gazów jelitowych. Adsorbenty działają poprzez niespecyficzne wiązanie toksyn, bakterii, wirusów, enzymów oraz innych substancji obecnych w przewodzie pokarmowym.
Najczęściej stosowanym adsorbentem jest węgiel aktywowany, który ze względu na dużą powierzchnię właściwą (500-1500 m²/g) skutecznie wiąże wiele leków i toksyn. Inne adsorbenty stosowane w medycynie to diosmektyt, attapulgit, krzemian glinowo-magnezowy czy żywice jonowymienne. Właściwości adsorbentów są wykorzystywane również w procedurach hemodializy, hemoperfuzji oraz przy produkcji opatrunków specjalistycznych.
W praktyce klinicznej adsorbenty stanowią istotny element postępowania w ostrych zatruciach doustnych, gdy podanie odpowiedniego adsorbentu w czasie tzw. „złotej godziny” może znacząco zmniejszyć wchłanianie substancji toksycznej. Należy pamiętać, że mogą one również wiązać równocześnie podawane leki, zmniejszając ich biodostępność, co wymaga zachowania odpowiedniego odstępu czasowego przy ich stosowaniu.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Captopril Jelfa 25 mg
Przedawkowanie kaptoprylu, dostępnego w dawkach 12,5 mg, 25 mg i 50 mg, prowadzi do poważnych zaburzeń hemodynamicznych, w tym ciężkiego niedociśnienia tętniczego, wstrząsu, bradykardii, zaburzeń elektrolitowych (zwłaszcza potasu, sodu i chlorków) oraz niewydolności nerek. Mechanizm toksycznego działania opiera się na silnym zahamowaniu konwersji angiotensyny I do angiotensyny II, co skutkuje obniżeniem ciśnienia perfuzji narządowej, w tym mózgowej i nerkowej. Objawy kliniczne obejmują osłupienie, spowolnienie psychoruchowe oraz zaburzenia świadomości, będące konsekwencją niedostatecznej perfuzji mózgowej. Niewydolność nerek wynika z obniżenia filtracji kłębuszkowej i zaburzeń hemodynamiki wewnątrznerkowej.
adsorbenty, angiotensyna, atropina, bradykardia, czynność serca, filtracja kłębuszkowa, funkcja nerek, hemodializa, hipoperfuzja narządowa, kaptopryl, nerw błędny, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie narządów, niewydolność nerek, osłupienie, parametry nerkowe, parametry życiowe, perfuzja mózgowa, płukanie żołądka, pozycja przeciwwstrząsowa, równowaga elektrolitowa, rozrusznik serca, siarczan sodu, układ autonomiczny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, układ sercowo-naczyniowy, wstrząs, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia hemodynamiczne - Leksykon leków
Przedawkowanie – Apoauronarami 10 mg
Przedawkowanie ramiprylu (produkt leczniczy Apoauronarami) prowadzi do poważnych zaburzeń hemodynamicznych i elektrofizjologicznych, w tym znacznego obniżenia ciśnienia tętniczego z ryzykiem wstrząsu oraz bradykardii. Mechanizm polega na nadmiernym rozszerzeniu obwodowego łożyska naczyniowego wskutek blokady układu renina-angiotensyna-aldosteron oraz wpływie na układ autonomiczny i gospodarkę elektrolitową, co skutkuje hiperkaliemią, hiponatremią oraz niewydolnością nerek o różnym stopniu nasilenia. Aktywny metabolit ramiprylu, ramiprylat, jest słabo usuwalny podczas hemodializy, co ogranicza skuteczność tej metody eliminacji leku.
adsorbenty, agoniści receptorów alfa-adrenergicznych, angiotensyna II, bradykardia, ciśnienie tętnicze, diureza, filtracja kłębuszkowa, GFR, hemodializa, hiperkaliemia, hiponatremia, hipotensja, inhibitor ACE, kreatynina, mocznik, monitorowanie pacjenta, niewydolność nerek, oliguria, płukanie żołądka, ramiprylat, rozszerzenie łożyska naczyniowego, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenia elektrolitowe - Leksykon leków
Przedawkowanie – Ramlolan 5 mg + 5 mg
Przedawkowanie preparatu Ramlolan, zawierającego ramipryl (inhibitor ACE) oraz amlodypinę (antagonista kanałów wapniowych), prowadzi do synergistycznego nasilenia wazodylatacji, co skutkuje znacznym spadkiem ciśnienia tętniczego (niedociśnienie układowe) i ryzykiem wstrząsu kardiogennego. Objawy obejmują ciężkie niedociśnienie, zaburzenia rytmu serca (bradykardia lub odruchowa tachykardia), hiperkaliemię, ostrą niewydolność nerek oraz potencjalnie zagrażający życiu niekardiogenny obrzęk płuc, który może pojawić się z opóźnieniem 24-48 godzin po przedawkowaniu amlodypiny. Warto podkreślić, że objawy te mogą utrzymywać się długo ze względu na długi okres półtrwania amlodypiny, co wymaga długotrwałego monitorowania pacjenta, zwłaszcza funkcji sercowo-naczyniowych, oddechowych oraz parametrów elektrolitowych i nerkowych.
adsorbenty, agonista receptorów alfa1-adrenergicznych, amlodypina, angiotensyna II, antagonista wapnia, blokada kanałów wapniowych, bradykardia, ciśnienie tętnicze, dekontaminacja przewodu pokarmowego, diureza, dysfunkcja nerek, EKG, fenylefryna, glukonian wapnia, hemodializa, hiperkaliemia, hipoperfuzja, inhibitor ACE, niedociśnienie układowe, niekardiogenny obrzęk płuc, niewydolność nerek, noradrenalina, OCŻ, okres półtrwania, opór obwodowy, płukanie żołądka, pojemność minutowa serca, ramipryl, ramiprylat, rozszerzenie naczyń obwodowych, stabilizacja hemodynamiczna, tachykardia, układ renina-angiotensyna-aldosteron, układ sercowo-naczyniowy, wazodylatacja, węgiel aktywowany, wentylacja mechaniczna, wspomaganie oddychania, wstrząs, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia rytmu serca