reaktywator cholinesterazy

Reaktywator cholinesterazy to związek chemiczny stosowany w leczeniu zatruć inhibitorami cholinesterazy, takimi jak pestycydy fosforoorganiczne czy bojowe środki trujące (np. sarin, soman, VX). Najpopularniejszymi reaktywatorami są oksymy, wśród których najczęściej wykorzystywane są pralidoksym (2-PAM), obidoksym oraz HI-6.

Mechanizm działania reaktywatorów polega na przerwaniu wiązania między inhibitorem a enzymem cholinesterazą. Oksymy zawierają grupę funkcyjną o wysokim powinowactwie do fosforu, co pozwala im na „wyciągnięcie” inhibitora z aktywnego miejsca enzymu, przywracając tym samym jego aktywność katalityczną.

W praktyce klinicznej reaktywatory cholinesterazy są stosowane w połączeniu z atropiną jako standardowe postępowanie w zatruciach związkami fosforoorganicznymi. Skuteczność terapii zależy od szybkości podania po ekspozycji – im wcześniej zostaną zastosowane, tym większa szansa na reaktywację enzymu przed wystąpieniem zjawiska „starzenia się” kompleksu enzym-inhibitor, po którym reaktywacja staje się niemożliwa.

Warto zaznaczyć, że skuteczność poszczególnych reaktywatorów różni się w zależności od rodzaju inhibitora cholinesterazy. Dlatego w przypadkach masowych zatruć istotne jest szybkie ustalenie czynnika sprawczego, aby dobrać optymalny reaktywator.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl