Interakcje leku
Tramadol Krka 100 mg/ml

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Tramadol chlorowodorek, substancja czynna preparatu Tramadol Krka, może wchodzić w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi, które mogą mieć istotne znaczenie kliniczne. Interakcje te mogą prowadzić do nasilenia działań niepożądanych, zmniejszenia skuteczności leczenia lub wystąpienia poważnych powikłań. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis najważniejszych interakcji tego leku.¹

Interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO)

Jednoczesne stosowanie preparatu Tramadol Krka z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO) jest bezwzględnie przeciwwskazane. U pacjentów leczonych inhibitorami MAO w okresie 14 dni przed zastosowaniem opioidu petydyny obserwowano zagrażające życiu zaburzenia funkcjonowania ośrodkowego układu nerwowego, ośrodka oddechowego oraz układu krążenia. Istnieje wysokie prawdopodobieństwo wystąpienia podobnych, potencjalnie śmiertelnych reakcji po zastosowaniu tramadolu, dlatego konieczne jest zachowanie odpowiedniego odstępu czasowego między terapiami.²

Interakcje z lekami o działaniu depresyjnym na OUN

Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu tramadolu z lekami o działaniu hamującym na ośrodkowy układ nerwowy. Najistotniejsze klinicznie interakcje dotyczą:

• Benzodiazepiny i pokrewne leki uspokajające – jednoczesne stosowanie opioidów, w tym tramadolu, z benzodiazepinami zwiększa ryzyko sedacji, depresji oddechowej, śpiączki i śmierci ze względu na addytywny efekt depresyjny na OUN. Dawka i czas jednoczesnego stosowania powinny być ściśle ograniczone. Lekarz powinien rozważyć, czy korzyści przewyższają zwiększone ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych.³
• Inne produkty lecznicze hamujące OUN – jednoczesne podawanie preparatu Tramadol Krka z innymi lekami o działaniu hamującym na ośrodkowy układ nerwowy może nasilać działanie depresyjne na OUN, zwiększając ryzyko wystąpienia sedacji, depresji oddechowej i innych poważnych działań niepożądanych.⁴

Interakcje z lekami wpływającymi na metabolizm tramadolu

Tramadol podlega metabolizmowi wątrobowemu, głównie za pośrednictwem cytochromu P450. Leki wpływające na aktywność tych enzymów mogą zmieniać farmakokinetykę tramadolu:

• Cymetydyna (inhibitor enzymów wątrobowych) – wyniki badań farmakokinetycznych wskazują, że jednoczesne lub wcześniejsze podawanie cymetydyny nie prowadzi do klinicznie istotnych interakcji.⁵
• Karbamazepina (induktor enzymów wątrobowych) – jednoczesne lub wcześniejsze podawanie karbamazepiny może prowadzić do osłabienia działania przeciwbólowego tramadolu oraz skrócenia czasu jego działania, co wynika z przyspieszonego metabolizmu tramadolu.⁶
• Inne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, erytromycyna) – mogą hamować metabolizm tramadolu (jego N-demetylację), a także prawdopodobnie jego aktywnego O-demetylowanego metabolitu. Znaczenie kliniczne tych interakcji wymaga dalszych badań.⁷

Interakcje z lekami serotoninergicznymi i ryzyko zespołu serotoninowego

Tramadol wykazuje działanie serotoninergiczne, dlatego jego jednoczesne stosowanie z innymi lekami zwiększającymi stężenie serotoniny może prowadzić do rozwoju potencjalnie zagrażającego życiu zespołu serotoninowego. Dotyczy to przede wszystkim następujących grup leków:

• Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
• Inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI)
• Inhibitory MAO (przeciwwskazane)
• Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne
• Mirtazapina

Podwyższone jest również ryzyko wystąpienia drgawek przy jednoczesnym stosowaniu tramadolu z lekami obniżającymi próg drgawkowy, takimi jak: selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI), trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki przeciwpsychotyczne, bupropion, mirtazapina i tetrahydrokanabinol.⁸

Rozpoznanie zespołu serotoninowego opiera się na wystąpieniu charakterystycznych objawów klinicznych. Jest ono prawdopodobne, jeżeli zaobserwowano jeden z poniższych zespołów objawów:

• spontaniczny klonus
• indukowany lub oczny klonus, z pobudzeniem lub obfitym poceniem się
• drżenie i wzmożenie odruchów
• wzmożone napięcie mięśniowe i temperatura ciała >38°C oraz indukowany lub oczny klonus

Zaprzestanie stosowania leków serotoninergicznych zazwyczaj prowadzi do szybkiej poprawy stanu klinicznego. Leczenie zespołu serotoninowego zależy od rodzaju i nasilenia objawów.^{38°C oraz indukowany lub oczny klonus. Zaprzestanie stosowania leków serotoninergicznych zazwyczaj przynosi szybką poprawę. Leczenie zależy od rodzaju i nasilenia objawów.”>9}

Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi

Podczas jednoczesnego stosowania tramadolu z pochodnymi kumaryny (np. warfaryną) należy zachować szczególną ostrożność ze względu na doniesienia o zwiększeniu wartości wskaźnika INR z towarzyszącymi dużymi krwawieniami i wybroczynami u niektórych pacjentów. W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania tych leków wskazane jest częstsze monitorowanie parametrów krzepnięcia krwi.¹⁰

Interakcje z antagonistami receptorów 5-HT3

W nielicznych badaniach klinicznych opisano zwiększone zapotrzebowanie na tramadol u pacjentów z bólem pooperacyjnym, u których przed lub po zabiegu operacyjnym stosowano, jako lek przeciwwymiotny, ondansetron – antagonistę receptorów serotoninowych 5-HT3. Może to wskazywać na potencjalne osłabienie działania przeciwbólowego tramadolu przez ondansetron.¹¹

Interakcje z alkoholem

Jednoczesne stosowanie tramadolu z alkoholem stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia pacjenta. Alkohol wywiera działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy, które może nasilać podobne działanie tramadolu, prowadząc do nadmiernej sedacji, depresji oddechowej, zaburzeń świadomości, a w skrajnych przypadkach – do śpiączki i śmierci.¹²

Efekt interakcji tramadolu z alkoholem wynika z ich działania addytywnego (sumującego się) na poziomie receptorów opioidowych oraz innych struktur ośrodkowego układu nerwowego. Spożywanie nawet niewielkich ilości alkoholu podczas leczenia tramadolem może znacząco zwiększyć ryzyko wystąpienia działań niepożądanych.

Najważniejsze konsekwencje jednoczesnego stosowania tramadolu i alkoholu obejmują:

• Nasilenie sedacji i senności – może prowadzić do zaburzeń koordynacji ruchowej, upośledzenia zdolności poznawczych i wydłużenia czasu reakcji
• Depresja ośrodka oddechowego – potencjalnie zagrażająca życiu, ze względu na hamowanie czynności oddechowej
• Zaburzenia hemodynamiczne – hipotensja, bradykardia
• Zwiększone ryzyko upadków i urazów ze względu na zaburzoną koordynację i wydłużony czas reakcji
• Zaburzenia świadomości – od dezorientacji po głęboką śpiączkę

Z powyższych powodów spożywanie alkoholu jest bezwzględnie przeciwwskazane podczas stosowania tramadolu. Należy poinformować pacjenta o zagrożeniach wynikających z łączenia tych substancji oraz zalecić całkowitą abstynencję alkoholową w trakcie terapii tramadolem.

Tabela interakcji tramadolu z innymi produktami leczniczymi

Powyższa tabela przedstawia najważniejsze interakcje tramadolu z innymi produktami leczniczymi. Poziom ważności interakcji określono na podstawie potencjalnego ryzyka dla pacjenta oraz konieczności modyfikacji terapii. Informacje te powinny być brane pod uwagę podczas planowania i prowadzenia terapii przeciwbólowej z zastosowaniem tramadolu.¹³