Właściwości farmakokinetyczne
Terbisil 250 mg
Terbinafina, substancja czynna leku Terbisil, charakteryzuje się dobrym wchłanianiem doustnym (>70%) i szybkim osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax 1,3 μg/ml po dawce 250 mg w 1,5 godziny). W stanie stacjonarnym Cmax wzrasta o 25%, a pole pod krzywą stężenia (AUC) zwiększa się 2,3-krotnie. Lek wykazuje wysokie (99%) wiązanie z białkami osocza oraz lipofilność, co umożliwia jego akumulację w warstwie rogowej naskórka, mieszka włosowym, włosach i płytce paznokciowej, co jest kluczowe dla skuteczności w leczeniu grzybic skóry i onychomykozy. Bezwzględna biodostępność terbinafiny wynosi około 50% z powodu efektu pierwszego przejścia przez wątrobę.
Właściwości farmakokinetyczne terbinafiny
Terbinafina (substancja czynna leku Terbisil) wykazuje charakterystyczny profil farmakokinetyczny obejmujący procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji. Znajomość tych właściwości jest kluczowa dla zrozumienia działania leku i prawidłowego jego stosowania w praktyce klinicznej.1
Wchłanianie
Po podaniu doustnym terbinafina charakteryzuje się dobrym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, przekraczającym 70%. Po zastosowaniu pojedynczej dawki doustnej 250 mg leku maksymalne stężenie w osoczu wynosi 1,3 μg/ml i jest osiągane stosunkowo szybko – w ciągu 1,5 godziny po podaniu.70%). Po podaniu pojedynczej doustnej dawki 250 mg terbinafiny, maksymalne stężenie w osoczu 1,3 μg/ml występuje w ciągu 1,5 godzin po podaniu.”>2
W stanie stacjonarnym, który osiągany jest stopniowo (70% stanu stacjonarnego uzyskuje się w ciągu 28 dni), parametry farmakokinetyczne ulegają istotnym zmianom w porównaniu z podaniem jednorazowym. Maksymalne stężenie terbinafiny jest wówczas średnio o 25% większe, a pole pod krzywą stężenia w osoczu (AUC) zwiększa się 2,3-krotnie.3
Dystrybucja
Terbinafina wykazuje bardzo wysoki stopień wiązania z białkami osocza, sięgający 99%. Ta cecha wpływa na jej biodostępność i dystrybucję w organizmie. Dzięki swoim właściwościom lipofilnym lek szybko przenika przez skórę i kumuluje się w warstwie rogowej naskórka, która stanowi środowisko bogate w lipidy.4
Szczególnie istotne z punktu widzenia skuteczności klinicznej jest wydzielanie terbinafiny z łojem, co umożliwia osiąganie wysokich stężeń w strukturach skóry związanych z gruczołami łojowymi, takich jak:
- Mieszki włosowe – miejsca rozwoju niektórych zakażeń grzybiczych
- Włosy – struktura często zajmowana w grzybicach owłosionej skóry głowy
- Obszary skóry o zwiększonej aktywności gruczołów łojowych
Powyższe właściwości tłumaczą skuteczność terbinafiny w leczeniu grzybic skóry i jej przydatków.5
Terbinafina wykazuje również zdolność do odkładania się w płytce paznokciowej, co następuje już w pierwszych tygodniach od rozpoczęcia leczenia. Ta właściwość ma kluczowe znaczenie w terapii onychomykozy (grzybicy paznokci).6
Metabolizm
Terbinafina podlega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu z udziałem wielu izoenzymów cytochromu P450. W proces ten zaangażowanych jest co najmniej siedem izoform CYP, przy czym szczególną rolę odgrywają:7
- CYP2C9 – główny izoenzym uczestniczący w metabolizmie terbinafiny
- CYP1A2 – odpowiedzialny za część przemian metabolicznych
- CYP3A4 – enzym metabolizujący wiele leków, uczestniczy również w przemianach terbinafiny
- CYP2C8 – bierze udział w biotransformacji terbinafiny
- CYP2C19 – uczestniczy w przemianach metabolicznych leku
W wyniku biotransformacji terbinafiny powstają liczne metabolity, które nie wykazują aktywności przeciwgrzybiczej. Oznacza to, że działanie terapeutyczne związane jest wyłącznie z cząsteczką macierzystą, a nie z produktami jej przemian.8
Eliminacja
Produkty metabolizmu terbinafiny są wydalane głównie drogą nerkową z moczem. Farmakokinetyka eliminacji wykazuje złożony charakter.9
Na podstawie zwiększenia AUC w osoczu, okres półtrwania terbinafiny w stanie stacjonarnym oszacowano na około 30 godzin. Jednakże szczegółowe badania farmakokinetyczne po zastosowaniu wielokrotnych dawek leku oraz rozszerzone analizy krwi wykazały, że eliminacja terbinafiny ma charakter trójfazowy, z terminalnym okresem półtrwania wynoszącym około 16,5 dnia.10
Biodostępność
Bezwzględna biodostępność terbinafiny jest ograniczona przez efekt pierwszego przejścia przez wątrobę i wynosi około 50%. Oznacza to, że tylko połowa podanej dawki dociera do krążenia ogólnego w postaci niezmienionej.11
Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów
Wpływ wieku
W badaniach farmakokinetycznych nie zaobserwowano istotnych różnic w stężeniu terbinafiny w osoczu w stanie stacjonarnym, które byłyby związane z wiekiem pacjentów. Oznacza to, że u osób starszych nie ma konieczności rutynowej modyfikacji dawkowania wyłącznie ze względu na wiek.12
Zaburzenia czynności nerek i wątroby
Badania farmakokinetyczne prowadzone po podaniu pojedynczej dawki terbinafiny wykazały, że klirens tego leku może być istotnie zmniejszony – nawet do około 50% wartości prawidłowej – u pacjentów z:
- Zaburzeniami czynności nerek – gdy klirens kreatyniny jest mniejszy niż 50 ml/min
- Wcześniej występującymi chorobami wątroby – które upośledzają metabolizm leku
Te zmiany farmakokinetyczne mogą prowadzić do zwiększenia ekspozycji na terbinafinę, co może wymagać dostosowania dawkowania u pacjentów z niewydolnością nerek lub chorobami wątroby.<sup data-drug="Terbisil" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Badania farmakokinetyczne po podaniu pojedynczej dawki terbinafiny wykazały, że klirens tego leku może być zmniejszony do ok. 50% u pacjentów z zaburzeniem czynności nerek (klirens kreatyniny 13
Charakterystyka właściwości farmakokinetycznych terbinafiny
| Parametr farmakokinetyczny | Wartość/charakterystyka |
|---|---|
| Wchłanianie | Dobre (>70%) |
| Czas do osiągnięcia Cmax | 1,5 godziny |
| Maksymalne stężenie po dawce 250 mg | 1,3 μg/ml |
| Zwiększenie Cmax w stanie stacjonarnym | O 25% w porównaniu z dawką pojedynczą |
| Zwiększenie AUC w stanie stacjonarnym | 2,3-krotne w porównaniu z dawką pojedynczą |
| Wiązanie z białkami osocza | 99% |
| Główne miejsca dystrybucji | Warstwa rogowa naskórka, mieszki włosowe, włosy, płytka paznokciowa |
| Główne enzymy metabolizujące | CYP2C9, CYP1A2, CYP3A4, CYP2C8, CYP2C19 |
| Droga eliminacji metabolitów | Głównie nerkowa (z moczem) |
| Okres półtrwania w stanie stacjonarnym | Około 30 godzin |
| Terminalny okres półtrwania (faza trzecia) | Około 16,5 dnia |
| Bezwzględna biodostępność | Około 50% |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania