Działania niepożądane
Spasmalgon (500 mg + 2 mg + 0,02 mg)/ml
Spasmalgon w formie roztworu do wstrzykiwań zawiera metamizol sodu (500 mg/ml), pitofenonu chlorowodorek (2 mg/ml) oraz fenpiweryny bromek (0,02 mg/ml). Lek może wywoływać poważne działania niepożądane, w tym zaburzenia hematologiczne takie jak leukopenia (rzadko), agranulocytoza (bardzo rzadko), trombocytopenia (bardzo rzadko), niedokrwistość hemolityczna i aplastyczna (bardzo rzadko). Reakcje immunologiczne obejmują wysypki, reakcje anafilaktyczne (rzadko), zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella oraz zespół DRESS (częstość nieznana). Objawy neurologiczne to zawroty i bóle głowy, a okulistyczne – zaburzenia widzenia. Zaburzenia kardiologiczne, takie jak palpitacje, tachykardia, arytmie i sinica, występują niezbyt często, podobnie jak spadek ciśnienia tętniczego prowadzący do zawrotów głowy i omdleń.
- Działania niepożądane leku Spasmalgon (500 mg + 2 mg + 0,02 mg)/ml
- Zaburzenia krwi i układu chłonnego
- Zaburzenia układu immunologicznego
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia oka
- Zaburzenia serca
- Zaburzenia naczyniowe
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych
- Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Tabela działań niepożądanych leku Spasmalgon
Działania niepożądane leku Spasmalgon (500 mg + 2 mg + 0,02 mg)/ml
Spasmalgon w postaci roztworu do wstrzykiwań zawiera trzy substancje czynne: metamizol sodu (500 mg/ml), pitofenonu chlorowodorek (2 mg/ml) oraz fenpiweryny bromek (0,02 mg/ml). Jak każdy produkt leczniczy, Spasmalgon może powodować działania niepożądane, choć nie u każdego pacjenta one wystąpią. Poniżej przedstawiono szczegółowy przegląd działań niepożądanych związanych ze stosowaniem tego leku, z uwzględnieniem częstości ich występowania oraz potencjalnych zagrożeń zdrowotnych.<sup data-drug="Spasmalgon" data-section="Działania niepożądane" title="Do określenia częstości występowania działań niepożądanych użyto następującej klasyfikacji: bardzo często (≥1/10); często (≥1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100); rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000); bardzo rzadko (1
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Zaburzenia hematologiczne należą do najpoważniejszych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem Spasmalgonu. Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość wystąpienia agranulocytozy, której ryzyko jest nieprzewidywalne i może wystąpić nawet u pacjentów, którzy wcześniej przyjmowali metamizol bez powikłań.2
Obserwowane zaburzenia hematologiczne to:3
- Leukopenia (rzadko) – zmniejszenie liczby krwinek białych, co może zwiększać podatność na infekcje
- Agranulocytoza (bardzo rzadko) – znaczny spadek liczby granulocytów, prowadzący do ciężkich infekcji
- Trombocytopenia (bardzo rzadko) – zmniejszenie liczby płytek krwi, co może prowadzić do zwiększonej skłonności do krwawień
- Niedokrwistość hemolityczna (bardzo rzadko) – rozpad krwinek czerwonych prowadzący do anemii
- Niedokrwistość aplastyczna (bardzo rzadko) – zahamowanie funkcji szpiku kostnego
Zaburzenia układu immunologicznego
Reakcje immunologiczne związane ze stosowaniem Spasmalgonu mogą przyjmować różne formy, od łagodnych zmian skórnych po ciężkie reakcje anafilaktyczne zagrażające życiu.4
Należy podkreślić, że reakcje anafilaktyczne lub anafilaktoidalne mogą rozwinąć się w trakcie wstrzykiwania leku, bezpośrednio po tym, lub nawet kilka godzin później. Zazwyczaj jednak pojawiają się w ciągu pierwszych godzin po podaniu.5
Obserwowane reakcje immunologiczne to:
- Ciągła wysypka polekowa (niezbyt często)
- Wysypka grudkowa (rzadko)
- Reakcje anafilaktyczne lub anafilaktoidalne (rzadko) – szczególnie po podaniu pozajelitowym
- Napad astmy (bardzo rzadko) – u pacjentów z astmą wywoływaną lekami przeciwbólowymi
- Zespół Stevensa-Johnsona lub zespół Lyella (bardzo rzadko) – ciężkie reakcje skórne
- Wstrząs anafilaktyczny (bardzo rzadko)
- Zespół DRESS (częstość nieznana) – reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi
Łagodne objawy reakcji immunologicznych obejmują typowe reakcje skórne i zmiany błon śluzowych (np. świąd, pieczenie, zaczerwienienie, wysypka, pokrzywka, obrzęki – lokalne lub ogólne), duszność oraz dolegliwości żołądkowo-jelitowe. Te łagodne objawy mogą jednak przekształcić się w poważniejsze stany z uogólnioną pokrzywką, ciężkim obrzękiem naczynioruchowym (w tym krtani), ciężkim skurczem oskrzeli, zaburzeniami rytmu serca i spadkiem ciśnienia krwi (czasami z poprzedzającym go podwyższeniem ciśnienia).6
Z uwagi na ryzyko eskalacji objawów, natychmiast po pojawieniu się pierwszych objawów skórnych należy przerwać podawanie leku.7
W związku z leczeniem metamizolem zgłaszano ciężkie niepożądane reakcje skórne (SCAR), w tym zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczną nekrolizę naskórka (TEN) i reakcję polekową z eozynofilią i objawami ogólnymi (zespół DRESS).8
Zaburzenia układu nerwowego
Do działań niepożądanych dotyczących układu nerwowego należą zawroty głowy i bóle głowy, jednak częstość ich występowania nie została określona.9
Zaburzenia oka
Stosowanie Spasmalgonu może prowadzić do zaburzeń widzenia oraz zaburzeń ostrości widzenia. Częstość występowania tych objawów nie została określona.10
Zaburzenia serca
Niezbyt często mogą wystąpić następujące zaburzenia kardiologiczne:11
- Palpitacje serca – odczuwanie kołatania serca
- Tachykardia – przyspieszenie akcji serca
- Zaburzenia rytmu serca – arytmie
- Sinica – niebieskawe zabarwienie skóry wynikające z niedotlenienia krwi
Zaburzenia naczyniowe
Niezbyt często może wystąpić spadek ciśnienia krwi, co może prowadzić do zawrotów głowy, omdleń i zaburzeń krążenia.12
Zaburzenia żołądka i jelit
Zaburzenia żołądkowo-jelitowe związane ze stosowaniem Spasmalgonu obejmują szereg dolegliwości, których częstość występowania nie została dokładnie określona:13
- Suchość w jamie ustnej
- Nudności
- Wymioty
- Bóle brzucha i złe samopoczucie
- Biegunka
- Zaparcie
- Nasilenie zapalenia żołądka i choroby wrzodowej żołądka
- W rzadkich przypadkach owrzodzenia i krwawienia z przewodu pokarmowego
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Spasmalgon może wywoływać następujące zaburzenia nefrologiczne:14
- Białkomocz (rzadko) – obecność białka w moczu
- Oliguria (rzadko) – zmniejszenie ilości wydalanego moczu
- Bezmocz (rzadko) – całkowite zatrzymanie wydalania moczu
- Wielomocz (rzadko) – zwiększone wydalanie moczu
- Śródmiąższowe zapalenie nerek (rzadko) – stan zapalny tkanki śródmiąższowej nerek
- Czerwone zabarwienie moczu (rzadko)
- Zatrzymanie moczu (częstość nieznana)15
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Przy podaniu pozajelitowym mogą wystąpić ból w miejscu wstrzyknięcia oraz reakcje miejscowe. Częstość tych działań niepożądanych nie została określona.16
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Z nieznaną częstością mogą wystąpić następujące zaburzenia hepatologiczne:17
- Polekowe uszkodzenie wątroby, w tym ostre zapalenie wątroby
- Żółtaczka – zażółcenie skóry i białkówek oczu
- Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych – marker uszkodzenia komórek wątrobowych
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Z nieznaną częstością może wystąpić zespół DRESS (ang. Drug Reaction with Eosinophilia and Systemic Symptoms) – reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi.18
Tabela działań niepożądanych leku Spasmalgon
| Układ/narząd | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Leukopenia | Rzadko | Zmniejszenie liczby krwinek białych prowadzące do zwiększonej podatności na infekcje |
| Agranulocytoza | Bardzo rzadko | Drastyczny spadek liczby granulocytów, powodujący ciężkie infekcje; nie można przewidzić ryzyka wystąpienia; może wystąpić również u pacjentów, którzy wcześniej przyjmowali metamizol bez działań niepożądanych | |
| Trombocytopenia | Bardzo rzadko | Zmniejszenie liczby płytek krwi zwiększające ryzyko krwawień | |
| Niedokrwistość hemolityczna | Bardzo rzadko | Niedokrwistość spowodowana przedwczesnym rozpadem krwinek czerwonych | |
| Niedokrwistość aplastyczna | Bardzo rzadko | Zahamowanie funkcji szpiku kostnego, prowadzące do znacznego zmniejszenia liczby wszystkich komórek krwi | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Ciągła wysypka polekowa | Niezbyt często | Przewlekła wysypka skórna związana z przyjmowaniem leku |
| Wysypka grudkowa | Rzadko | Wysypka w postaci małych, uniesień skórnych (grudek) | |
| Reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne | Rzadko | Ciężkie reakcje alergiczne mogące zagrażać życiu, szczególnie po podaniu pozajelitowym; mogą wystąpić podczas wstrzyknięcia, zaraz po nim lub kilka godzin później | |
| Napad astmy | Bardzo rzadko | U pacjentów z astmą wywoływaną lekami przeciwbólowymi | |
| Zespół Stevensa-Johnsona | Bardzo rzadko | Ciężka reakcja skórna charakteryzująca się pęcherzami i złuszczaniem naskórka | |
| Zespół Lyella (TEN) | Bardzo rzadko | Toksyczna nekroliza naskórka – zagrażająca życiu reakcja skórna | |
| Zespół DRESS | Częstość nieznana | Reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Zawroty głowy, ból głowy | Częstość nieznana | Objawy neuropsychiatryczne wpływające na zdolność koncentracji i prowadzenia pojazdów |
| Zaburzenia oka | Zaburzenia widzenia, zaburzenia ostrości widzenia | Częstość nieznana | Problemy z prawidłowym widzeniem mogące wpływać na zdolność wykonywania czynności wymagających dobrego wzroku |
| Zaburzenia serca | Palpitacje serca | Niezbyt często | Odczuwanie bicia własnego serca, często jako nieregularne lub przyspieszone |
| Tachykardia | Niezbyt często | Przyspieszenie akcji serca powyżej normy | |
| Zaburzenia rytmu serca | Niezbyt często | Nieprawidłowa częstość lub regularność bicia serca | |
| Sinica | Niezbyt często | Sine zabarwienie skóry spowodowane niedotlenieniem krwi | |
| Zaburzenia naczyniowe | Spadek ciśnienia krwi | Niezbyt często | Obniżenie ciśnienia tętniczego, mogące prowadzić do zawrotów głowy, omdleń |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Suchość w jamie ustnej | Częstość nieznana | Niedobór śliny utrudniający mówienie, przełykanie i żucie |
| Nudności | Częstość nieznana | Nieprzyjemne uczucie w żołądku i gardle mogące prowadzić do wymiotów | |
| Wymioty | Częstość nieznana | Wyrzucanie treści żołądkowej przez usta | |
| Bóle brzucha | Częstość nieznana | Dolegliwości bólowe w okolicy brzucha | |
| Biegunka | Częstość nieznana | Częste oddawanie luźnych lub wodnistych stolców | |
| Zaparcie | Częstość nieznana | Trudności w oddawaniu stolca, rzadkie wypróżnienia | |
| Nasilenie zapalenia żołądka | Częstość nieznana | Pogorszenie stanu zapalnego błony śluzowej żołądka | |
| Owrzodzenia i krwawienia | Rzadko | Powstanie wrzodów w przewodzie pokarmowym z możliwym krwawieniem | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Białkomocz | Rzadko | Obecność białka w moczu, mogąca świadczyć o uszkodzeniu nerek |
| Oliguria | Rzadko | Zmniejszenie ilości wydalanego moczu poniżej 400 ml/dobę | |
| Bezmocz | Rzadko | Całkowite ustanie wydalania moczu | |
| Wielomocz | Rzadko | Nadmierne wydzielanie moczu | |
| Śródmiąższowe zapalenie nerek | Rzadko | Stan zapalny tkanki śródmiąższowej nerek | |
| Czerwone zabarwienie moczu | Rzadko | Zmiana koloru moczu na czerwony, mogąca sugerować obecność krwi | |
| Zatrzymanie moczu | Częstość nieznana | Niemożność opróżnienia pęcherza moczowego pomimo jego wypełnienia | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Ból w miejscu wstrzyknięcia i reakcje miejscowe | Częstość nieznana | Dolegliwości bólowe i reakcje zapalne w miejscu iniekcji pozajelitowej |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Polekowe uszkodzenie wątroby | Częstość nieznana | Uszkodzenie hepatocytów wywołane lekiem, w tym ostre zapalenie wątroby |
| Żółtaczka | Częstość nieznana | Zażółcenie skóry i białkówek oczu spowodowane zaburzeniami funkcji wątroby | |
| Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych | Częstość nieznana | Wzrost stężenia enzymów wątrobowych we krwi wskazujący na uszkodzenie komórek wątrobowych |
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309. Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.19
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania