bolesna miesiączka
Wskazanie

Bolesna miesiączka (dysmenorrhea) to częste schorzenie ginekologiczne, charakteryzujące się silnymi, skurczowymi bólami w podbrzuszu, występującymi przed lub w trakcie krwawienia miesiączkowego. Wyróżnia się dysmenorrheę pierwotną (bez patologii narządu rodnego) oraz wtórną (związaną z chorobami organicznymi, takimi jak endometrioza, mięśniaki macicy czy adenomioza). Objawy towarzyszące bólowi mogą obejmować nudności, wymioty, biegunkę, bóle głowy, zmęczenie oraz zaburzenia nastroju.

W leczeniu farmakologicznym bolesnych miesiączek pierwszą linię stanowią niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), które hamują syntezę prostaglandyn odpowiedzialnych za skurcze macicy. Na polskim rynku dostępne są m.in.: Ibuprom, Nurofen, Ibufen (ibuprofen), Apap Femina (naproxen), Ketonal, Ketoprom (ketoprofen) czy Metafen (połączenie ibuprofenu z paracetamolem). W przypadku niewystarczającej skuteczności NLPZ, stosuje się doustne środki antykoncepcyjne (np. Microgynon, Yasmin, Diane-35), które zmniejszają obfitość krwawień i redukują ból poprzez hamowanie wzrostu endometrium.

Przy dysmenorei wtórnej kluczowe jest leczenie choroby podstawowej. W endometriozie stosuje się progestageny (Visanne zawierający dienogest), analogi GnRH (Zoladex, Lucrin Depot) czy systemy wewnątrzmaciczne uwalniające lewonorgestrel (Mirena). W przypadku mięśniaków macicy, zależnie od ich wielkości i lokalizacji, można zastosować octan uliprystalu (Esmya) lub procedury zabiegowe.

Największe trudności w leczeniu bolesnych miesiączek związane są z diagnostyką i różnicowaniem pierwotnej od wtórnej postaci schorzenia. Badania obrazowe (USG, MRI) i laparoskopia mogą być niezbędne do wykrycia patologii organicznych. Wyzwaniem pozostaje także indywidualizacja terapii – skuteczność poszczególnych leków jest zmienna, a niektóre pacjentki doświadczają działań niepożądanych ograniczających stosowanie NLPZ (problemy żołądkowo-jelitowe) czy antykoncepcji hormonalnej (zakrzepica, zmiany nastroju). W przypadkach opornych na standardowe leczenie rozważa się komplementarne metody terapii, takie jak akupunktura, TENS, ziołolecznictwo czy fizjoterapia ukierunkowana na miednicę.