Działania niepożądane
Pralex 5 mg
Escytalopram, składnik leku Pralex dostępny w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg i 20 mg, jest selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) stosowanym w leczeniu zaburzeń depresyjnych i lękowych. Działania niepożądane występują najczęściej w pierwszych dwóch tygodniach terapii i obejmują szerokie spektrum objawów o różnej częstości, z dominacją bardzo częstych (występujących u >1/10 pacjentów). Do najważniejszych należą trombocytopenia, reakcje anafilaktyczne, zaburzenia elektrolitowe (hiponatremia), zmiany masy ciała, zaburzenia psychiczne (w tym myśli i zachowania samobójcze), zaburzenia neurologiczne (ból głowy, zawroty głowy, zespół serotoninowy), kardiologiczne (wydłużenie QT, arytmie, bradykardia, częstoskurcz), a także objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, biegunka, wymioty, krwawienia) i skóry (wysypki, świąd). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wydłużenia odstępu QT, zwłaszcza u kobiet z hipokaliemią lub chorobami serca, oraz na możliwość wystąpienia poważnych zaburzeń psychicznych wymagających natychmiastowej interwencji.
- Działania niepożądane leku Pralex (escytalopram)
- Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
- Szczegółowe działania niepożądane według układów i narządów
- Szczególne zagrożenia związane z lekiem Pralex
- Wydłużenie odcinka QT
- Ryzyko samobójstwa
- Zwiększone ryzyko złamań kości
- Objawy odstawienne po przerwaniu leczenia
- Zgłaszanie działań niepożądanych
- Kolejne rozdziały
Działania niepożądane leku Pralex (escytalopram)
Lek Pralex zawierający escytalopram w postaci szczawianu (w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg lub 20 mg) może wywoływać różnorodne działania niepożądane, które należy monitorować podczas terapii pacjenta. Escytalopram należy do grupy selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), stosowanych w leczeniu zaburzeń depresyjnych i lękowych. Działania niepożądane charakteryzują się najwyższą częstotliwością występowania w pierwszym lub drugim tygodniu leczenia, a ich nasilenie i częstość zazwyczaj zmniejszają się w miarę kontynuowania terapii.1
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
W celu precyzyjnego określenia częstości występowania poszczególnych działań niepożądanych stosuje się następującą klasyfikację:2
- Bardzo często – występują u więcej niż 1 na 10 pacjentów (>1/10)
- Często – występują u 1 do 10 na 100 pacjentów (>1/100 do <1/10)
- Niezbyt często – występują u 1 do 10 na 1000 pacjentów (>1/1000 do <1/100)
- Rzadko – występują u 1 do 10 na 10 000 pacjentów (>1/10 000 do <1/1000)
- Bardzo rzadko – występują u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów (<1/10 000)
- Nieznana – częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Dane dotyczące częstości występowania działań niepożądanych pochodzą z badań klinicznych i nie zostały skorygowane względem placebo.3
Szczegółowe działania niepożądane według układów i narządów
Poniżej przedstawiono tabelę z listą działań niepożądanych obserwowanych podczas stosowania escytalopramu. Obejmuje ona zarówno reakcje stwierdzone w kontrolowanych placebo badaniach klinicznych, jak i zdarzenia zgłaszane spontanicznie po wprowadzeniu leku do obrotu.4
| Układ/narząd | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Trombocytopenia | Bardzo często | Zmniejszenie liczby płytek krwi, co może prowadzić do zwiększonej tendencji do krwawień |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcja anafilaktyczna | Bardzo często | Ciężka, nagła reakcja alergiczna, potencjalnie zagrażająca życiu |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zmniejszenie łaknienia | Bardzo często | Obniżenie apetytu |
| Zwiększenie łaknienia | Bardzo często | Wzmożony apetyt | |
| Hiponatremia | Bardzo często | Obniżenie poziomu sodu we krwi, może prowadzić do ciężkich zaburzeń neurologicznych | |
| Zmiany masy ciała | Bardzo często | Zarówno zwiększenie jak i zmniejszenie masy ciała | |
| Zaburzenia endokrynologiczne | Nieadekwatne wydzielanie hormonu antydiuretycznego (wazopresyny) | Bardzo często | Może prowadzić do zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej |
| Zaburzenia psychiczne | Niepokój i niepokój psychoruchowy | Bardzo często | Uczucie wewnętrznego napięcia, niemożność odpoczynku |
| Nieprawidłowe marzenia senne | Bardzo często | Intensywne, dziwne lub niepokojące sny | |
| Zmniejszenie popędu płciowego | Bardzo często | Obniżenie libido | |
| Brak orgazmu | Bardzo często | Anorgazmia, zaburzenia funkcji seksualnych | |
| Bruksizm | Bardzo często | Zgrzytanie zębami, szczególnie w nocy | |
| Stany splątania | Bardzo często | Dezorientacja, zaburzenia świadomości | |
| Agresja | Bardzo często | Zachowania agresywne, drażliwość | |
| Depersonalizacja, omamy, mania | Bardzo często | Poważne zaburzenia psychiczne wymagające natychmiastowej interwencji | |
| Zdarzenia związane z samobójstwem | Bardzo często | Myśli i zachowania samobójcze – szczególnie na początku leczenia lub przy zmianie dawki | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy | Bardzo często | Jeden z najczęstszych objawów niepożądanych |
| Bezsenność | Bardzo często | Trudności z zasypianiem lub utrzymaniem snu | |
| Senność | Bardzo często | Nadmierna senność w ciągu dnia | |
| Zawroty głowy | Bardzo często | Uczucie wirowania lub niestabilności | |
| Parestezje | Bardzo często | Zaburzenia czucia w postaci mrowienia, drętwienia | |
| Zespół serotoninowy | Bardzo często | Potencjalnie zagrażający życiu zespół objawów związany z nadmiernym stężeniem serotoniny | |
| Dyskineza, zaburzenia ruchowe | Bardzo często | Nieprawidłowe, niekontrolowane ruchy ciała | |
| Drgawki | Bardzo często | Napady drgawkowe o różnym nasileniu | |
| Zaburzenia oka | Rozszerzenie źrenic, zaburzenia widzenia | Bardzo często | Problemy z ostrością widzenia, mydriaza |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Szumy uszne | Bardzo często | Odczuwanie dźwięków przy braku bodźca zewnętrznego |
| Zaburzenia serca | Częstoskurcz | Bardzo często | Przyspieszenie rytmu serca |
| Bradykardia | Bardzo często | Zwolnienie rytmu serca | |
| Wydłużenie odstępu QT w elektrokardiogramie, komorowe zaburzenia rytmu w tym torsade de pointes | Bardzo często | Poważne zaburzenia przewodnictwa elektrycznego w sercu, mogące prowadzić do zagrażających życiu arytmii | |
| Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie ortostatyczne | Bardzo często | Spadek ciśnienia przy zmianie pozycji ciała na pionową |
| Zaburzenia układu oddechowego | Zapalenie zatok | Bardzo często | Stan zapalny zatok przynosowych |
| Ziewanie | Bardzo często | Nasilone, nawracające ziewanie | |
| Krwawienie z nosa | Bardzo często | Spontaniczne krwawienia z jamy nosowej | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności | Bardzo często | Jeden z najczęstszych objawów niepożądanych |
| Biegunka | Bardzo często | Częste, luźne stolce | |
| Zaparcia | Bardzo często | Rzadkie, twarde stolce | |
| Wymioty, krwawienie z przewodu pokarmowego (w tym krwawienie z odbytnicy), suchość w jamie ustnej | Bardzo często | Poważne zaburzenia funkcji przewodu pokarmowego | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby, nieprawidłowe wyniki prób czynnościowych wątroby | Bardzo często | Podwyższone enzymy wątrobowe, oznaki uszkodzenia wątroby |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Zwiększone pocenie się, pokrzywka, łysienie, wysypka, świąd, siniaki, obrzęki naczynioruchowe | Bardzo często | Różnorodne dermatologiczne manifestacje niepożądane |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Bóle stawów, bóle mięśni | Bardzo często | Dolegliwości bólowe układu ruchu |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Zatrzymanie moczu | Bardzo często | Trudności z oddawaniem moczu |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Mężczyźni: zaburzenia wytrysku, impotencja, priapizm | Bardzo często | Zaburzenia funkcji seksualnych u mężczyzn |
| Kobiety: krwotok maciczny, krwotok miesięczkowy, mlekotok, krwotok poporodowy | Bardzo często | Zaburzenia funkcji seksualnych i hormonalnych u kobiet | |
| Zaburzenia ogólne | Uczucie zmęczenia, gorączka, obrzęk | Bardzo często | Ogólnoustrojowe manifestacje niepożądane |
Szczególne zagrożenia związane z lekiem Pralex
Wydłużenie odcinka QT
Po wprowadzeniu produktu do obrotu odnotowano przypadki wydłużenia odcinka QT oraz komorowych zaburzeń rytmu, w tym groźnej dla życia arytmii torsade de pointes. Zagrożenie to dotyczy szczególnie pacjentów płci żeńskiej z hipokaliemią (obniżonym poziomem potasu) lub z wcześniej istniejącym wydłużeniem odcinka QT, a także pacjentów z innymi chorobami serca.5
Ryzyko samobójstwa
Przypadki myśli samobójczych i zachowań samobójczych były zgłaszane podczas terapii escytalopramem oraz bezpośrednio po jej zakończeniu. Jest to istotne zagrożenie wymagające szczególnej uwagi ze strony lekarzy prowadzących, zwłaszcza w początkowym okresie leczenia lub przy zmianie dawkowania.6
Zwiększone ryzyko złamań kości
Badania epidemiologiczne przeprowadzone głównie u pacjentów powyżej 50. roku życia wykazały zwiększone ryzyko złamań kości u pacjentów leczonych selektywnymi inhibitorami wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), do których należy escytalopram, oraz trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi. Mechanizm prowadzący do zwiększenia tego ryzyka nie został dotąd w pełni wyjaśniony.7
Objawy odstawienne po przerwaniu leczenia
Przerwanie stosowania leku Pralex, szczególnie gdy następuje nagle, może prowadzić do wystąpienia objawów odstawiennych. Jest to zjawisko charakterystyczne dla całej grupy leków SSRI/SNRI. Do najczęściej zgłaszanych objawów odstawiennych należą:8
- Zawroty głowy
- Zaburzenia czuciowe (w tym parestezje i wrażenie porażenia prądem elektrycznym)
- Zaburzenia snu (bezsenność i intensywne, wyraziste sny)
- Pobudzenie lub niepokój
- Nudności i wymioty
- Drżenia
- Splątanie
- Nadmierne pocenie się
- Bóle głowy
- Biegunka
- Kołatanie serca
- Chwiejność emocjonalna
- Drażliwość
- Zaburzenia widzenia
W większości przypadków objawy odstawienne mają łagodne lub umiarkowane nasilenie i ustępują samoistnie. Jednak u niektórych pacjentów mogą być ciężkie i/lub utrzymywać się przez dłuższy czas. Dlatego zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki escytalopramu, gdy kontynuacja leczenia nie jest już konieczna.9
Zgłaszanie działań niepożądanych
Po wprowadzeniu leku do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.10
Dane kontaktowe do zgłaszania działań niepożądanych:11
- Ul. Al. Jerozolimskie 181 C
- 02 – 222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.12
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania