Działania niepożądane leku Plavocorin

Lek Plavocorin (klopidogrel 75 mg) posiada dobrze udokumentowany profil bezpieczeństwa, oceniany w licznych badaniach klinicznych z udziałem ponad 44 000 pacjentów, z których ponad 12 000 było leczonych przez okres roku lub dłużej. Ogólna tolerancja klopidogrelu w badaniu CAPRIE była porównywalna do kwasu acetylosalicylowego (ASA) w dawce 325 mg/dobę, niezależnie od wieku, płci i rasy pacjentów.¹

Najczęstsze działania niepożądane

Krwawienie stanowi najczęściej obserwowaną reakcję niepożądaną związaną ze stosowaniem klopidogrelu, zgłaszaną zarówno w trakcie badań klinicznych, jak i w okresie po wprowadzeniu leku do obrotu. Incydenty krwotoczne obserwowane są najczęściej w pierwszym miesiącu terapii.²

W badaniu CAPRIE całkowita częstość występowania jakiegokolwiek krwawienia u pacjentów leczonych klopidogrelem lub ASA wynosiła 9,3%. Częstość występowania ciężkich przypadków krwawienia była podobna dla obu leków.³

Badania nad bezpieczeństwem klopidogrelu

W badaniu CURE nie stwierdzono zwiększenia częstości poważnych krwawień po stosowaniu klopidogrelu z ASA w ciągu 7 dni po operacji wieńcowego przeszczepu omijającego u pacjentów, u których zaprzestano leczenia wcześniej niż 5 dni przed operacją. Natomiast u pacjentów, którzy pozostawali na leczeniu w ciągu 5 dni do operacji przeszczepu omijającego, częstość incydentów krwotocznych wynosiła 9,6% dla kombinacji klopidogrel+ASA w porównaniu do 6,3% dla placebo+ASA.⁴

W badaniu CLARITY odnotowano ogólne zwiększenie liczby krwawień w grupie leczonej klopidogrelem+ASA w porównaniu do grupy otrzymującej placebo+ASA, jednak częstość występowania dużych krwawień była podobna w obu grupach. Zaobserwowano zgodność między podgrupami pacjentów określonymi przez charakterystykę wyjściową oraz typ zastosowanego leczenia fibrynolitycznego lub heparyny.⁵

Badanie COMMIT wykazało, że ogólny odsetek dużych krwawień pozamózgowych oraz krwawień mózgowych był niewielki i zbliżony w grupach otrzymujących klopidogrel i placebo.⁶

W badaniu ACTIVE-A poważne krwawienia występowały częściej w grupie otrzymującej klopidogrel z ASA (6,7%) niż w grupie otrzymującej placebo+ASA (4,3%). W obu grupach poważne krwawienia dotyczyły najczęściej lokalizacji pozaczaszkowej (5,3% w grupie klopidogrel+ASA; 3,5% w grupie placebo+ASA), głównie z przewodu pokarmowego (3,5% vs. 1,8%). Liczba przypadków krwawień wewnątrzczaszkowych była większa w grupie otrzymującej klopidogrel z kwasem acetylosalicylowym (1,4%) niż w grupie otrzymującej placebo z kwasem acetylosalicylowym (0,8%).⁷

Nie stwierdzono znamiennej statystycznie różnicy między grupami w odniesieniu do częstości krwawień zakończonych zgonem (1,1% w grupie klopidogrel+ASA i 0,7% w grupie placebo+ASA) i częstości udaru krwotocznego (odpowiednio 0,8% i 0,6%).⁸

Badanie TARDIS wykazało, że u pacjentów po niedawno przebytym udarze niedokrwiennym mózgu, otrzymujących intensywne leczenie przeciwpłytkowe trzema produktami leczniczymi (kwas acetylosalicylowy + klopidogrel + dipirydamol), występowało więcej krwawień i krwawień o większym nasileniu w porównaniu z samym klopidogrelem lub skojarzeniem kwasu acetylosalicylowego i dipirydamolu (skorygowany wspólny iloraz szans (OR) wynosił 2,54, 95% CI 2,05-3,16, p<0,0001).<sup data-drug="Plavocorin" data-section="Działania niepożądane" title="W badaniu TARDIS, u pacjentów po niedawno przebytym udarze niedokrwiennym mózgu, otrzymujących intensywne leczenie przeciwpłytkowe trzema produktami leczniczymi (kwas acetylosalicylowy + klopidogrel+ dipirydamol), występowało więcej krwawień i krwawień o większym nasileniu w porównaniu z samym klopidogrelem lub skojarzeniem kwasu acetylosalicylowego i dipirydamolu (skorygowany wspólny iloraz szans (OR) wynosił 2,54, 95% CI 2,05-3,16, p9

Tabela działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane obserwowane w trakcie badań klinicznych lub zgłaszane spontanicznie po wprowadzeniu leku do obrotu. Częstość występowania określono zgodnie z następującą konwencją:<sup data-drug="Plavocorin" data-section="Działania niepożądane" title="W poniższej tabeli przedstawiono działania niepożądane występujące w trakcie badań klinicznych lub zgłaszane spontanicznie. Częstość ich występowania określono stosując następującą konwencję: często (≥1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1000 do <1/100); rzadko (≥1/10 000 do <1/1000); bardzo rzadko (10

• często (≥1/100 do <1/10)
• niezbyt często (≥1/1000 do <1/100)
• rzadko (≥1/10 000 do <1/1000)
• bardzo rzadko (<1/10 000)
• częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

Znaczenie kliniczne profilu działań niepożądanych

Najbardziej istotnym klinicznie działaniem niepożądanym klopidogrelu są powikłania krwotoczne, które mogą obejmować zarówno krwawienia drobne, takie jak wybroczyny czy krwawienia z nosa, jak i poważne krwawienia z przewodu pokarmowego, krwawienia śródczaszkowe, czy krwawienia w okolicach zabiegów operacyjnych.¹¹

Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wystąpienia poważnych powikłań hematologicznych, takich jak małopłytkowość, neutropenia, agranulocytoza czy zakrzepowa plamica małopłytkowa (TTP). Zakrzepowa plamica małopłytkowa jest rzadkim, ale potencjalnie zagrażającym życiu powikłaniem, które wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.¹²

Postępowanie w przypadku działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia poważnych działań niepożądanych, szczególnie krwawień lub zaburzeń hematologicznych, należy rozważyć czasowe przerwanie lub całkowite odstawienie leczenia klopidogrelem. Decyzja taka powinna być podjęta na podstawie indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka u danego pacjenta.

W przypadku zaplanowanych zabiegów chirurgicznych, gdy działanie przeciwpłytkowe jest niepożądane, zaleca się przerwanie leczenia klopidogrelem na 5-7 dni przed zabiegiem.¹³

Raportowanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa tel.: + 48 22 49 21 301/faks: + 48 22 49 21 309/strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.¹⁴