drożdżyca układowa

Drożdżyca układowa (kandydoza układowa) to poważna infekcja grzybicza, wywołana najczęściej przez grzyby z rodzaju Candida, które rozprzestrzeniają się w organizmie poprzez krwiobieg, zajmując wiele narządów i układów. W przeciwieństwie do powierzchownych infekcji drożdżakowych, postać układowa charakteryzuje się wysoką śmiertelnością, sięgającą 30-40% przypadków.

Głównym czynnikiem etiologicznym jest Candida albicans, choć coraz częściej izoluje się również gatunki non-albicans, jak C. glabrata, C. parapsilosis czy C. krusei. Do najważniejszych czynników ryzyka należą: długotrwała antybiotykoterapia, cewnikowanie naczyń centralnych, żywienie pozajelitowe, immunosupresja, neutropenia, cukrzyca, zabiegi chirurgiczne w obrębie jamy brzusznej oraz przebywanie na oddziałach intensywnej terapii.

Objawy drożdżycy układowej są niespecyficzne i mogą obejmować gorączkę nieustępującą pomimo antybiotykoterapii, dreszcze, hipotensję, zmiany skórne oraz objawy związane z zajęciem określonych narządów. Rozpoznanie opiera się na dodatnich posiewach krwi, badaniach obrazowych oraz identyfikacji patogenu w materiale biopsyjnym. Badania serologiczne (oznaczanie antygenów mannanu, przeciwciał antymannanowych, β-D-glukanu) stanowią istotne uzupełnienie diagnostyki.

Leczenie drożdżycy układowej wymaga szybkiego wdrożenia terapii przeciwgrzybiczej. Lekiem pierwszego wyboru są echinokandyny (kaspofungina, mikafungina, anidulafungina), a w przypadku stabilnych hemodynamicznie pacjentów – flukonazol. W ciężkich przypadkach stosuje się amfoterycynę B. Kluczowe znaczenie ma również usunięcie potencjalnych źródeł zakażenia, jak cewniki naczyniowe, oraz kontrola czynników predysponujących.