białko wiążące kortyzol
Białko wiążące kortyzol (CBG, corticosteroid-binding globulin), znane również jako transkortyna, jest głównym białkiem transportowym dla kortyzolu w osoczu krwi. Odpowiada za transport około 80-90% całkowitego kortyzolu, podczas gdy pozostała część krąży w formie związanej z albuminami (około 10%) lub w postaci wolnej, biologicznie aktywnej (około 5-10%).
CBG jest syntetyzowane głównie w wątrobie i należy do rodziny inhibitorów proteaz serynowych (serpiny). Jego główną funkcją jest regulacja biodostępności kortyzolu poprzez utrzymywanie rezerwy tego hormonu w krwiobiegu i kontrolowane uwalnianie go do tkanek docelowych. Stany chorobowe wpływające na syntezę CBG (np. choroby wątroby, niedożywienie) lub mutacje w genie SERPINA6 kodującym to białko mogą prowadzić do zaburzeń gospodarki kortyzolowej.
Oznaczenie stężenia CBG ma znaczenie diagnostyczne w różnicowaniu przyczyn nieprawidłowych poziomów kortyzolu. Przy interpretacji wyników badań kortyzolu należy uwzględnić potencjalne zmiany w stężeniu białka wiążącego, ponieważ wpływają one na całkowity poziom kortyzolu bez zmiany stężenia wolnej, aktywnej frakcji hormonu. Stany takie jak ciąża, stosowanie estrogenów czy doustnych środków antykoncepcyjnych zwiększają poziom CBG, podczas gdy glikokortykosteroidy, androgeny i stany kataboliczne obniżają jego stężenie.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Metyloprednizolon sodu bursztynian, substancja czynna produktu Meprelon podawanego dożylnie, charakteryzuje się wysoką dostępnością biologiczną na poziomie 89%, co świadczy o efektywnym uwalnianiu i biodostępności leku. Po podaniu dożylnym następuje szybkie uwolnienie substancji czynnej z formy estrowej, co umożliwia szybkie osiągnięcie efektu terapeutycznego. Lek wiąże się w 77% z albuminą osocza, co wpływa na jego dystrybucję i dostępność wolnej frakcji. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, gdzie powstają nieaktywne metabolity 11-keto- i 20-hydroksy-, które są eliminowane głównie przez nerki (85% dawki w moczu w ciągu 10 godzin) oraz w mniejszym stopniu przez przewód pokarmowy (około 10% dawki). Okres półtrwania metyloprednizolonu w surowicy wynosi 2-3 godziny, jednak działanie terapeutyczne utrzymuje się od 12 do 36 godzin przy stosowaniu średnich dawek, co ma istotne znaczenie dla schematów dawkowania.
aktywność hormonalna, albumina, bariera łożyskowa, białka osocza, białko wiążące kortyzol, dostępność biologiczna, dystrybucja leku, eliminacja leku, kortykosteroid, metabolizm leku, metyloprednizolon, metyloprednizolonu sodu bursztynian, niewydolność nerek, okres półtrwania, podanie dożylne, transkortyna, wiązanie z białkami, wodorobursztynian metyloprednizolonu, zaburzenia czynności nerek -
Leksykon leków
Metyloprednizolon, substancja czynna leku Meprelon, charakteryzuje się szybką absorpcją po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w surowicy (Cₘₐₓ) w ciągu 1,5 godziny. Lek wiąże się specyficznie z albuminami (77% stopień wiązania), bez powinowactwa do transkortyny (CBG), co wpływa na jego dystrybucję i biodostępność. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, a mniej niż 10% dawki jest wydalane w postaci niezmienionej. Główne metabolity – 11-keto i 20-hydroksy – są nieaktywne hormonalnie. Eliminacja odbywa się przede wszystkim przez nerki (85% dawki w moczu w ciągu 10 godzin) oraz częściowo przez kał (10% dawki). W przypadku niewydolności nerek nie ma konieczności modyfikacji dawki, co jest istotne klinicznie.
albuminy, białka osocza, białko wiążące kortyzol, biodostępność, biotransformacja, czas działania leku, ekspresja genów, glikokortykosteroidy, Meprelon, metabolity, metabolizm, metyloprednizolon, niewydolność nerek, okres półtrwania, podanie doustne, stężenie w surowicy krwi, transkortyna, wydalanie nerkowe, wydalanie z kałem
