amnezja przejściowa globalna
Amnezja przejściowa globalna (TGA – Transient Global Amnesia) to nagły, przejściowy epizod utraty pamięci, który zazwyczaj trwa kilka godzin (rzadko dłużej niż 24 godziny). Podczas epizodu pacjent zachowuje świadomość i tożsamość, ale nie jest w stanie tworzyć nowych wspomnień (amnezja anterogradowa) oraz ma trudności z przypominaniem sobie niedawnych wydarzeń (amnezja retrogradowa).
Charakterystycznym objawem TGA jest powtarzanie tych samych pytań przez pacjenta, który nie pamięta, że zadawał je wcześniej. Pacjent pozostaje zorientowany co do własnej tożsamości, zachowuje zdolności poznawcze i umiejętności motoryczne, ale wykazuje dezorientację w czasie i miejscu. Po ustąpieniu epizodu amnezja wycofuje się, choć pacjent zazwyczaj nie pamięta okresu trwania TGA.
Etiologia TGA nie jest w pełni poznana, ale wśród potencjalnych czynników wymienia się przemijające zaburzenia ukrwienia w strukturach hipokampa i przyśrodkowej części płata skroniowego, migrenę, stres emocjonalny, wysiłek fizyczny, zanurzenie w zimnej wodzie czy stosunek płciowy. TGA nie wymaga specyficznego leczenia poza obserwacją, a ryzyko nawrotu jest niskie (około 5-25%). Diagnostyka różnicowa obejmuje napady padaczkowe, przemijające niedokrwienie mózgu, udar, zatrucia i inne zaburzenia neurologiczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Amnezja – Epidemiologia
Amnezja to zaburzenie pamięci obejmujące utratę zdolności przywoływania informacji lub tworzenia nowych wspomnień, spowodowane różnorodnymi czynnikami, w tym urazami mózgu i chorobami. Przejściowa amnezja globalna (TGA) charakteryzuje się nagłym ograniczeniem pamięci anterogradowej i retrogradowej, z roczną zapadalnością od 3,4 do 10,4 na 100 000 osób, wzrastającą do 23,5-32 na 100 000 w populacji powyżej 50 lat. TGA najczęściej dotyka osoby w wieku 50-80 lat, z szczytem zapadalności między 60 a 70 rokiem życia, i wykazuje różnice geograficzne w częstości występowania. Czynniki wyzwalające różnią się płciowo: u mężczyzn dominują czynniki fizyczne, u kobiet emocjonalne. Nawrót TGA jest rzadki, z rocznym wskaźnikiem od 2,9% do 26,3%. Migrena zwiększa ryzyko TGA (iloraz ryzyka 2,48-5,98), a najczęstsze wyzwalacze to wysiłek fizyczny, stres emocjonalny oraz zmiany temperatury. Amnezja dysocjacyjna, często niedodiagnozowana, dotyka 1,0-2,6% populacji i jest częstsza u kobiet, zwykle pojawiając się w późnej adolescencji i wczesnej dorosłości. Fuga dysocjacyjna, podtyp amnezji dysocjacyjnej, charakteryzuje się nagłymi podróżami i amnezją dotyczącą epizodu, z rozpowszechnieniem około 0,2%.
amnezja, amnezja dysocjacyjna, amnezja immunologiczna, amnezja następcza, amnezja przejściowa globalna, amnezja wsteczna, choroba Alzheimera, choroba niedokrwienna serca, delirium, fuga dysocjacyjna, hiperlipidemia, łagodne zaburzenie poznawcze, migrena, niedokrwienie hipokampa, padaczka skroniowa, przejściowa amnezja globalna, udar niedokrwienny, uraz mózgu, utrata pamięci, wstrząśnienie mózgu, zapadalność na TGA, zespół Korsakowa