Działania niepożądane
Pentaxim 32 jednostek antygenu D + 10 mcg + nie mniej niż 40 j.m. + 8 jednostek antygenu D + 40 jednostek antygenu D + nie mniej niż 30 j.m. + 25 mcg + 25 mcg

Szczepionka PENTAXIM, zawierająca bezkomórkowe składniki przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, inaktywowany poliomyelitis oraz skoniugowany antygen Haemophilus influenzae typu b, wykazuje profil działań niepożądanych typowy dla szczepionek wieloskładnikowych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to reakcje miejscowe (rumień, obrzęk, ból, stwardnienie), gorączka ≥38°C (bardzo często), utrata apetytu, nerwowość, drażliwość, nietypowy płacz, senność oraz wymioty. Objawy te pojawiają się zwykle w ciągu 48 godzin po podaniu i ustępują samoistnie w ciągu 48-72 godzin. Rzadziej występują gorączki wysokie (≥39°C, niezbyt często; >40°C, rzadko) oraz duże reakcje miejscowe (>50 mm obrzęk kończyny), które ustępują w ciągu kilku dni. Szczególną uwagę należy zwrócić na reakcje nadwrażliwości o częstości nieznanej, takie jak obrzęk Quinckego, anafilaksja i wstrząs anafilaktyczny, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.

Działania niepożądane szczepionki PENTAXIM

PENTAXIM jest szczepionką przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi (bezkomórkowa, złożona), poliomyelitis (inaktywowana) i haemophilus typ b (skoniugowana), adsorbowaną. Jak każdy produkt leczniczy, szczepionka ta może powodować działania niepożądane, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej 1.

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane szczepionki PENTAXIM klasyfikowane są według następującej konwencji częstości występowania:

  • Bardzo często: ≥1/10 (występuje częściej niż u 1 na 10 pacjentów)
  • Często: ≥1/100 do <1/10 (występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów)
  • Niezbyt często: ≥1/1000 do <1/100 (występuje u 1 do 10 na 1000 pacjentów)
  • Rzadko: ≥1/10 000 do <1/1000 (występuje u 1 do 10 na 10 000 pacjentów)
  • Bardzo rzadko: <1/10 000 (występuje rzadziej niż u 1 na 10 000 pacjentów)
  • Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych

<sup data-drug="Pentaxim" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane są uszeregowane pod nagłówkami częstości z użyciem następującej konwencji: Bardzo często: ≥ 1/10, Często: ≥ 1/100 do < 1/10, Niezbyt często: ≥ 1/1000 do < 1/100, Rzadko: ≥ 1/10 000 do < 1/1000, Bardzo rzadko: 2

Obserwacje z badań klinicznych

W badaniach klinicznych, w których niemowlęta otrzymały PENTAXIM jako szczepienie pierwotne, najczęściej obserwowano: reakcje w miejscu wstrzyknięcia, nietypowy płacz, drażliwość oraz gorączkę. Objawy te zazwyczaj pojawiają się w ciągu 48 godzin po podaniu szczepionki i mogą utrzymywać się przez 48-72 godziny. Co istotne, ustępują one samoistnie, bez konieczności specjalistycznego leczenia 3.

Należy zaznaczyć, że częstość działań niepożądanych w miejscu wstrzyknięcia jest zwykle większa po dawce uzupełniającej w porównaniu z częstością obserwowaną podczas szczepienia pierwotnego 4.

Profil działań niepożądanych według układów i narządów

Zaburzenia układu immunologicznego

Z częstością nieznaną raportowano natychmiastowe reakcje nadwrażliwości, takie jak: obrzęk twarzy, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, reakcje anafilaktyczne i wstrząs anafilaktyczny 5. Reakcje te stanowią potencjalne zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.

Zaburzenia metabolizmu i odżywiania

Bardzo często po podaniu szczepionki PENTAXIM obserwuje się utratę apetytu 6. Jest to zwykle przejściowe zaburzenie, które ustępuje samoistnie w ciągu kilku dni.

Zaburzenia psychiczne

W obszarze zaburzeń psychicznych obserwuje się:

  • Bardzo często: nerwowość, drażliwość, nietypowy płacz 7
  • Często: bezsenność, zaburzenia snu 8
  • Niezbyt często: długotrwały nieutulony płacz 9

Zaburzenia układu nerwowego

W zakresie układu nerwowego raportowano:

Zaburzenia żołądka i jelit

W zakresie układu pokarmowego występują:

  • Bardzo często: wymioty 12
  • Często: biegunka 13

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Z częstością nieznaną raportowano reakcje skórne, takie jak: wysypka, rumień i pokrzywka 14. Reakcje te zwykle ustępują samoistnie w ciągu kilku dni.

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

Do najczęstszych należą:

  • Bardzo często: rumień w miejscu podania, gorączka ≥38°C, obrzęk i ból w miejscu podania 15
  • Często: stwardnienie w miejscu podania 16
  • Niezbyt często: gorączka ≥39°C, zaczerwienienie i obrzęk ≥5 cm w miejscu wstrzyknięcia 17
  • Rzadko: gorączka >40°C 40°C”>18

Z częstością nieznaną obserwowano duże reakcje w miejscu podania (>50 mm), w tym rozległy obrzęk kończyny od miejsca podania do jednego lub obu sąsiadujących stawów. Te reakcje rozpoczynają się w ciągu 24-72 godzin po szczepieniu, mogą być związane z objawami takimi jak rumień, ucieplenie, tkliwość lub ból w miejscu podania i ustępują samoistnie w ciągu 3-5 dni 50 mm), w tym rozległy obrzęk kończyny od miejsca podania do jednego lub obu sąsiadujących stawów. Te reakcje zaczynają się w ciągu 24 do 72 godzin po szczepieniu, mogą być związane z objawami takimi jak rumień, ucieplenie, tkliwość lub ból w miejscu podania i ustępują samoistnie w ciągu 3 do 5 dni”>19.

Ryzyko wystąpienia tych reakcji wydaje się być zależne od liczby poprzednich dawek szczepionki zawierającej bezkomórkowe składniki krztuścowe, z większym ryzykiem po czwartej dawce 20.

Specyficzne reakcje poszczepienne

Po podaniu szczepionek zawierających komponent Haemophilus influenzae typ b mogą wystąpić reakcje obrzękowe obejmujące jedną lub obie kończyny dolne. Reakcje te występują przeważnie po szczepieniu pierwotnym, pojawiają się w ciągu kilku godzin po szczepieniu i ustępują samoistnie w ciągu 24 godzin bez pozostawienia następstw. Objawom tym mogą towarzyszyć sinica, rumień, przejściowa plamica i ostry płacz 21.

Potencjalne działania niepożądane

Istnieją działania niepożądane, które nie zostały zgłoszone bezpośrednio po podaniu szczepionki PENTAXIM, ale po podaniu innych szczepionek zawierających jeden lub więcej składników antygenowych szczepionki PENTAXIM. Do tych potencjalnych działań niepożądanych należą zespół Guillain-Barré i zapalenie nerwu barkowego po podaniu szczepionki zawierającej toksoid tężcowy 22.

Dodatkowe informacje dotyczące populacji szczególnych

W przypadku bardzo niedojrzałych wcześniaków (urodzonych ≤28. tygodnia ciąży) po podaniu szczepionki PENTAXIM może wystąpić bezdech 23. Wymaga to szczególnej uwagi i monitorowania czynności oddechowych przez 48-72 godziny po podaniu szczepionki, zwłaszcza u wcześniaków z wywiadem niedojrzałości układu oddechowego.

Tabela działań niepożądanych szczepionki PENTAXIM

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje nadwrażliwości (obrzęk twarzy, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, reakcja anafilaktyczna, wstrząs anafilaktyczny) Częstość nieznana Natychmiastowe reakcje mogące zagrażać życiu, wymagające pilnej interwencji medycznej
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Utrata apetytu Bardzo często Przejściowe zaburzenie, ustępujące samoistnie
Zaburzenia psychiczne Nerwowość, drażliwość Bardzo często Objawy zwykle ustępują w ciągu 48-72 godzin
Nietypowy płacz Bardzo często Pojawia się w ciągu 48 godzin po szczepieniu
Bezsenność, zaburzenia snu Często Przejściowe zaburzenia snu
Długotrwały nieutulony płacz Niezbyt często Płacz nieustający mimo standardowych metod uspokajania
Zaburzenia układu nerwowego Senność Bardzo często Przejściowa senność ustępująca samoistnie
Drgawki z gorączką lub bez gorączki, epizody hipotensyjno-hiporeaktywne Częstość nieznana Mogą wystąpić poważne zaburzenia neurologiczne wymagające interwencji medycznej
Zaburzenia żołądka i jelit Wymioty Bardzo często Zwykle ustępują samoistnie w ciągu 1-2 dni
Biegunka Często Przejściowe zaburzenie funkcji przewodu pokarmowego
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Wysypka, rumień, pokrzywka Częstość nieznana Reakcje skórne, zwykle ustępujące samoistnie
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Rumień w miejscu podania Bardzo często Reakcja miejscowa, ustępuje w ciągu kilku dni
Gorączka ≥38°C Bardzo często Występuje w ciągu 48 godzin, ustępuje w ciągu 48-72 godzin
Obrzęk w miejscu podania Bardzo często Reakcja miejscowa, ustępuje samoistnie
Ból w miejscu podania Bardzo często Ustępuje bez specjalistycznego leczenia
Stwardnienie w miejscu podania Często Reakcja miejscowa wyczuwalna przy palpacji
Gorączka ≥39°C, zaczerwienienie i obrzęk ≥5 cm w miejscu wstrzyknięcia Niezbyt często Intensywniejsze reakcje miejscowe i wyższa gorączka
Gorączka >40°C Rzadko Wysoka gorączka wymagająca monitorowania
Reakcje specyficzne Duże reakcje w miejscu podania (>50 mm), w tym rozległy obrzęk kończyny Częstość nieznana Rozpoczynają się 24-72h po szczepieniu, ustępują samoistnie w ciągu 3-5 dni
Reakcje obrzękowe kończyn dolnych po komponencie Hib Częstość nieznana Ustępują samoistnie w ciągu 24h, mogą towarzyszyć: sinica, rumień, plamica, ostry płacz
Populacje szczególne Bezdech u bardzo niedojrzałych wcześniaków (≤28 tyg. ciąży) Częstość nieznana Wymaga monitorowania czynności oddechowych
Potencjalne działania niepożądane Zespół Guillain-Barré, zapalenie nerwu barkowego Częstość nieznana Nie zgłoszone bezpośrednio po PENTAXIM, ale po innych szczepionkach z toksoidem tężcowym

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, Tel.: + 48 22 49 21 301, Faks: + 48 22 49 21 309, Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl 24.

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu 25.

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl