Działania niepożądane
AzitroLEK 200 mg/5 ml
AzitroLEK (azytromycyna) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu, od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000). Szczególnie istotne są potencjalnie zagrażające życiu reakcje, takie jak ciężkie reakcje anafilaktyczne (w tym wstrząs anafilaktyczny), zaburzenia rytmu serca (torsade de pointes, arytmie komorowe), niewydolność wątroby (w tym piorunujące zapalenie i martwica), ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka, DRESS) oraz rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego, w tym biegunka (≥1/10), wymioty, ból brzucha i nudności (≥1/100 do <1/10). Ponadto, azytromycyna może powodować zmiany w obrazie krwi (leukopenia, neutropenia, eozynofilia, małopłytkowość), reakcje nadwrażliwości, objawy neuropsychiatryczne (nerwowość, bezsenność, majaczenie, omamy) oraz zaburzenia słuchu i wzroku.
- Działania niepożądane leku AzitroLEK
- Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
- Potencjalnie niebezpieczne działania niepożądane
- Działania niepożądane według układów i narządów
- Zakażenia i zarażenia pasożytnicze
- Zaburzenia krwi i układu chłonnego
- Zaburzenia układu immunologicznego
- Zaburzenia metabolizmu
- Zaburzenia psychiczne
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia oka
- Zaburzenia ucha i błędnika
- Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego
- Zaburzenia układu oddechowego
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych
- Zaburzenia układu rozrodczego
- Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
- Nieprawidłowości w badaniach diagnostycznych
- Działania niepożądane w leczeniu zakażenia Mycobacterium avium complex
- Tabela działań niepożądanych leku AzitroLEK
- Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
- Kolejne rozdziały
- niepowikłane zapalenie cewki moczowej
- niepowikłane zapalenie szyjki macicy
- ostre bakteryjne zapalenie ucha środkowego
- ostre bakteryjne zapalenie zatok obocznych nosa
- pozaszpitalne zapalenie płuc
- zakażenie skóry
- zakażenie tkanki miękkiej
- zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli
- zapalenie gardła
- zapalenie migdałków
Działania niepożądane leku AzitroLEK
Lek AzitroLEK (azytromycyna) może wywoływać szereg działań niepożądanych o zróżnicowanej częstości występowania i nasileniu. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis możliwych działań niepożądanych, które zostały odnotowane zarówno w trakcie badań klinicznych, jak i w okresie po wprowadzeniu leku do obrotu.1
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
Częstość występowania działań niepożądanych sklasyfikowano według następujących kategorii:
- Bardzo często (≥1/10) – występuje częściej niż u 1 na 10 pacjentów
- Często (≥1/100 do <1/10) – występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów
- Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) – występuje u 1 do 10 na 1000 pacjentów
- Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) – występuje u 1 do 10 na 10 000 pacjentów
- Bardzo rzadko (<1/10 000) – występuje rzadziej niż u 1 na 10 000 pacjentów
- Częstość nieznana – nie może być określona na podstawie dostępnych danych
2
Potencjalnie niebezpieczne działania niepożądane
Wśród działań niepożądanych azytromycyny należy zwrócić szczególną uwagę na kilka stanów mogących stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta:3
- Ciężkie reakcje anafilaktyczne – w tym wstrząs anafilaktyczny, który w rzadkich przypadkach może prowadzić do zgonu4
- Zaburzenia rytmu serca – w tym groźne dla życia zaburzenia typu torsade de pointes oraz arytmie komorowe5
- Niewydolność wątroby – rzadko zakończona zgonem, piorunujące zapalenie wątroby oraz martwica wątroby6
- Ciężkie reakcje skórne – zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka (zespół Lyella), wysypka polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS)7
- Rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego – poważne powikłanie ze strony przewodu pokarmowego8
- Ostra niewydolność nerek i śródmiąższowe zapalenie nerek9
Działania niepożądane według układów i narządów
Poniżej przedstawiono działania niepożądane z podziałem na układy i narządy, w których się manifestują.10
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze
W trakcie terapii azytromycyną może dojść do rozwoju infekcji oportunistycznych oraz wzrostu patogenów opornych na lek:
- Niezbyt często: drożdżyca, zakażenie pochwy, zapalenie płuc, zakażenia grzybicze, zakażenia bakteryjne, zapalenie gardła, zapalenie żołądka i jelit, zaburzenia oddechowe, zapalenie błony śluzowej nosa
- Częstość nieznana: rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego – poważne powikłanie antybiotykoterapii związane z namnażaniem Clostridioides difficile
11
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Azytromycyna może wpływać na parametry morfotyczne krwi:
- Niezbyt często: leukopenia (zmniejszenie liczby leukocytów), neutropenia (zmniejszenie liczby neutrofilów), eozynofilia (zwiększenie liczby eozynofilów)
- Rzadko: małopłytkowość (zmniejszenie liczby płytek krwi)
- Częstość nieznana: niedokrwistość hemolityczna – stan, w którym dochodzi do przedwczesnego niszczenia krwinek czerwonych
12
Zaburzenia układu immunologicznego
W wyniku stosowania azytromycyny mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości, w tym:
- Niezbyt często: obrzęk naczynioruchowy, nadwrażliwość
- Częstość nieznana: ciężkie reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny – stan zagrażający życiu, który wymaga natychmiastowej interwencji medycznej
13
Zaburzenia metabolizmu
Niezbyt często: jadłowstręt – zmniejszenie lub utrata apetytu14
Zaburzenia psychiczne
W trakcie terapii azytromycyną mogą pojawić się następujące objawy neuropsychiatryczne:
- Niezbyt często: nerwowość, bezsenność
- Rzadko: pobudzenie, agresja
- Częstość nieznana: niepokój, majaczenie, omamy
15
Zaburzenia układu nerwowego
Wpływ azytromycyny na układ nerwowy może manifestować się jako:
- Często: ból głowy, zawroty głowy, senność, zaburzenia smaku, parestezje (nieprawidłowe doznania czuciowe)
- Rzadko: omdlenie
- Częstość nieznana: drgawki, niedoczulica (osłabione czucie), nadmierna aktywność psychoruchowa, zaburzenia węchu i smaku, miastenia (osłabienie mięśni)
16
Zaburzenia oka
Niezbyt często: zaburzenia widzenia, niewyraźne widzenie17
Zaburzenia ucha i błędnika
Azytromycyna może powodować następujące objawy ze strony narządu słuchu:
- Niezbyt często: zaburzenia słuchu
- Rzadko: osłabienie słuchu, w tym głuchota
- Częstość nieznana: zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, szumy uszne
18
Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego
Wpływ azytromycyny na układ sercowo-naczyniowy może objawiać się jako:
- Niezbyt często: kołatanie serca
- Częstość nieznana: zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes (groźna dla życia arytmia komorowa), arytmia (w tym częstoskurcz komorowy), wydłużenie odstępu QT w EKG (zaburzenie przewodnictwa elektrycznego w sercu), uderzenia gorąca, niedociśnienie tętnicze
19
Zaburzenia układu oddechowego
Niezbyt często: duszność, krwawienie z nosa20
Zaburzenia żołądka i jelit
Objawy ze strony układu pokarmowego należą do najczęstszych działań niepożądanych azytromycyny:
- Bardzo często: biegunka
- Często: wymioty, ból brzucha, nudności
- Niezbyt często: zaparcie, wzdęcie, niestrawność, zapalenie błony śluzowej żołądka, zaburzenia połykania, napięcie brzucha, suchość w jamie ustnej, odbijanie się, owrzodzenie jamy ustnej, nadmierne wydzielanie śliny
- Częstość nieznana: zapalenie trzustki, przebarwienia języka
21
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Azytromycyna może wywoływać następujące zaburzenia czynności wątroby:
- Niezbyt często: nieprawidłowa czynność wątroby, żółtaczka cholestatyczna
- Częstość nieznana: niewydolność wątroby (rzadko zakończona zgonem), piorunujące zapalenie wątroby, martwica wątroby
22
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Działania niepożądane ze strony skóry obejmują:
- Niezbyt często: wysypka, świąd, pokrzywka, zapalenie skóry, suchość skóry, nadmierne pocenie się
- Rzadko: reakcja nadwrażliwości na światło
- Częstość nieznana: ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP), wysypka polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS), zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka (zespół Lyella), rumień wielopostaciowy
23
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe
Azytromycyna może wywoływać następujące dolegliwości ze strony układu mięśniowo-szkieletowego:
- Niezbyt często: zapalenie kości i stawów, ból mięśni, ból pleców, ból stawów
- Częstość nieznana: ból szyi
24
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Działania niepożądane ze strony układu moczowego obejmują:
- Niezbyt często: dyzuria (bolesne lub utrudnione oddawanie moczu), ból nerki
- Częstość nieznana: ostra niewydolność nerek, śródmiąższowe zapalenie nerek
25
Zaburzenia układu rozrodczego
Niezbyt często: krwawienie z dróg rodnych, zaburzenia jąder26
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Ogólnoustrojowe działania niepożądane mogą obejmować:
- Niezbyt często: obrzęk, astenia (osłabienie), złe samopoczucie, zmęczenie, obrzęk twarzy, ból w klatce piersiowej, gorączka, ból
- Częstość nieznana: obrzęki obwodowe
27
Nieprawidłowości w badaniach diagnostycznych
W trakcie stosowania azytromycyny można zaobserwować następujące odchylenia w wynikach badań laboratoryjnych:
- Często: zmniejszenie liczby limfocytów, zwiększenie liczby eozynofilów, zmniejszenie stężenia wodorowęglanów we krwi
- Niezbyt często: zwiększenie liczby bazofilów, monocytów i neutrofilów, zwiększenie aktywności aminotransferaz (AST, ALT), zwiększenie stężenia bilirubiny, mocznika i kreatyniny we krwi, nieprawidłowe stężenie potasu, zwiększenie aktywności fosfatazy zasadowej, zwiększenie stężenia chlorków i glukozy, zwiększenie liczby płytek krwi, zmniejszenie wartości hematokrytu
28
Działania niepożądane w leczeniu zakażenia Mycobacterium avium complex
Profil działań niepożądanych w leczeniu i zapobieganiu zakażeniom wywołanym przez Mycobacterium avium complex (MAC) może różnić się od typowego profilu działań niepożądanych azytromycyny:29
- Bardzo często: biegunka, ból brzucha, nudności, wzdęcia, odczucie dyskomfortu w jamie brzusznej, luźne stolce
- Często: jadłowstręt, zawroty głowy, ból głowy, parestezje, zaburzenia smaku, zaburzenia widzenia, głuchota, wysypka, świąd, ból stawów, odczucie zmęczenia
- Rzadko: niedoczulica, zaburzenia słuchu, szumy uszne, kołatanie serca, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, reakcja nadwrażliwości na światło, osłabienie, złe samopoczucie
30
Tabela działań niepożądanych leku AzitroLEK
| Układ/narząd | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Drożdżyca, zakażenie pochwy, zapalenie płuc, zakażenia grzybicze, zakażenia bakteryjne, zapalenie gardła, zapalenie żołądka i jelit, zapalenie błony śluzowej nosa | Niezbyt często | Może wynikać z zaburzeń flory fizjologicznej |
| Rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego | Częstość nieznana | Poważne powikłanie antybiotykoterapii, wymaga natychmiastowego przerwania leczenia | |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Leukopenia, neutropenia, eozynofilia | Niezbyt często | Zmiany w obrazie krwi obwodowej |
| Małopłytkowość | Rzadko | Zmniejszenie liczby płytek krwi, może objawiać się krwawieniami | |
| Niedokrwistość hemolityczna | Częstość nieznana | Przedwczesne niszczenie krwinek czerwonych | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Obrzęk naczynioruchowy, nadwrażliwość | Niezbyt często | Reakcje nadwrażliwości o umiarkowanym nasileniu |
| Reakcja anafilaktyczna, wstrząs anafilaktyczny | Częstość nieznana | Stan zagrażający życiu, wymaga natychmiastowej interwencji | |
| Zaburzenia metabolizmu | Jadłowstręt | Niezbyt często | Zmniejszenie lub utrata apetytu |
| Zaburzenia psychiczne | Nerwowość, bezsenność | Niezbyt często | Lekkie zaburzenia funkcji psychicznych |
| Pobudzenie, agresja | Rzadko | Poważniejsze zaburzenia zachowania | |
| Niepokój, majaczenie, omamy | Częstość nieznana | Ciężkie reakcje psychiatryczne | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy, zawroty głowy, senność, zaburzenia smaku, parestezje | Często | Najczęstsze neurologiczne działania niepożądane |
| Omdlenie | Rzadko | Krótkotrwała utrata przytomności | |
| Drgawki, niedoczulica, nadmierna aktywność psychoruchowa, brak węchu i smaku, miastenia | Częstość nieznana | Poważne zaburzenia neurologiczne | |
| Zaburzenia oka | Zaburzenia widzenia, niewyraźne widzenie | Niezbyt często | Przemijające zaburzenia wzroku |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Zaburzenia słuchu | Niezbyt często | Przemijające zaburzenia słuchu |
| Osłabienie słuchu, głuchota | Rzadko | Poważne, czasem nieodwracalne upośledzenie słuchu | |
| Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, szumy uszne | Częstość nieznana | Zaburzenia błędnika, uczucie dzwonienia w uszach | |
| Zaburzenia serca i naczyń | Kołatanie serca | Niezbyt często | Subiektywne odczucie nieprawidłowej pracy serca |
| Torsade de pointes, arytmie komorowe, wydłużenie odstępu QT, niedociśnienie | Częstość nieznana | Potencjalnie zagrażające życiu zaburzenia rytmu serca | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Duszność, krwawienie z nosa | Niezbyt często | Zaburzenia oddychania i krwawienia |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Biegunka | Bardzo często | Najczęstsze działanie niepożądane |
| Wymioty, ból brzucha, nudności | Często | Częste dolegliwości pokarmowe | |
| Zaparcie, wzdęcie, niestrawność, zapalenie błony śluzowej żołądka, suchość w jamie ustnej, owrzodzenie jamy ustnej | Niezbyt często | Dolegliwości o mniejszej częstości występowania | |
| Zapalenie trzustki, przebarwienia języka | Częstość nieznana | Rzadkie, ale poważne powikłanie (zapalenie trzustki) | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Nieprawidłowa czynność wątroby, żółtaczka cholestatyczna | Niezbyt często | Objawy dysfunkcji wątroby |
| Niewydolność wątroby, piorunujące zapalenie wątroby, martwica wątroby | Częstość nieznana | Potencjalnie śmiertelne powikłania wątrobowe | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Wysypka, świąd, pokrzywka, zapalenie skóry, suchość skóry | Niezbyt często | Najczęstsze reakcje skórne |
| Reakcja nadwrażliwości na światło | Rzadko | Zwiększona wrażliwość skóry na światło słoneczne | |
| AGEP, DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka, rumień wielopostaciowy | Częstość nieznana | Ciężkie, zagrażające życiu reakcje skórne | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Dyzuria, ból nerki | Niezbyt często | Dyskomfort przy oddawaniu moczu, ból |
| Ostra niewydolność nerek, śródmiąższowe zapalenie nerek | Częstość nieznana | Poważne zaburzenia funkcji nerek | |
| Zaburzenia ogólne | Zmęczenie, astenia, złe samopoczucie, gorączka, ból | Niezbyt często | Ogólne objawy dyskomfortu |
| Obrzęki obwodowe | Częstość nieznana | Zatrzymanie płynów w organizmie |
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:31
- Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu.32
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania