Interakcje leku
AzitroLEK 200 mg/5 ml

AzitroLEK (azytromycyna) wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z różnymi grupami leków, które mają istotne znaczenie kliniczne. Leki zobojętniające obniżają maksymalne stężenie azytromycyny w surowicy o około 25%, dlatego zaleca się zachowanie 2-godzinnego odstępu między ich podaniem. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu azytromycyny z cyzaprydem oraz lekami wydłużającymi odstęp QT (np. hydroksychlorochina), ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes. Wysokie ryzyko interakcji dotyczy także warfaryny i innych doustnych leków przeciwzakrzepowych z grupy kumaryny, gdzie obserwowano nasilenie działania przeciwzakrzepowego, oraz cyklosporyny, której Cmax i AUC0-5 znacząco wzrastają pod wpływem azytromycyny, co wymaga monitorowania stężenia i dostosowania dawki. Zwiększenie stężenia substratów glikoproteiny P, takich jak digoksyna i kolchicyna, również wymaga uważnego monitorowania ze względu na potencjalną toksyczność.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

AzitroLEK (azytromycyna) może wchodzić w różnorodne interakcje z innymi lekami, co wymaga szczególnej uwagi personelu medycznego podczas ustalania schematu terapeutycznego. Poniżej przedstawiono charakterystykę głównych grup interakcji, ich mechanizmy oraz znaczenie kliniczne.1

Interakcje z lekami wpływającymi na układ trawienny

Leki zobojętniające zmniejszają maksymalne stężenie azytromycyny w surowicy o około 25%, jednak nie wpływają na jej ogólną biodostępność. Zaleca się, aby pacjenci leczeni jednocześnie azytromycyną i lekami zobojętniającymi przyjmowali je w odstępie około 2 godzin.2

Cyzapryd, metabolizowany w wątrobie przy udziale izoenzymu CYP3A4, w połączeniu z makrolidami może prowadzić do poważnych zaburzeń rytmu serca. Jednoczesne stosowanie azytromycyny z cyzaprydem może spowodować wydłużenie odstępu QT, komorowe zaburzenia rytmu serca i zaburzenia typu torsade de pointes.3

Interakcje z lekami przeciwinfekcyjnymi

Jednoczesne stosowanie azytromycyny z ryfabutyną nie wpływa na stężenie obu leków w surowicy. Niemniej jednak obserwowano neutropenię u pacjentów otrzymujących jednocześnie te leki. Chociaż neutropenia wiązała się ze stosowaniem ryfabutyny, nie ustalono bezpośredniego związku przyczynowego z leczeniem skojarzonym z azytromycyną.4

Trimetoprym z sulfametoksazolem podawany przez 7 dni jednocześnie z azytromycyną w dawce 1200 mg nie wykazuje znaczącego wpływu na maksymalne stężenia, całkowite narażenie lub wydalanie nerkowe obu składników.5

Flukonazol podany jednocześnie z azytromycyną w pojedynczej dawce nie zmienia farmakokinetyki azytromycyny, choć obserwowano nieistotne klinicznie zmniejszenie wartości Cmax azytromycyny o około 18%.6

Interakcje z lekami przeciwwirusowymi

Zydowudyna – Azytromycyna podawana jednorazowo w dawce 1000 mg lub wielokrotnie w dawkach 1200 mg lub 600 mg wykazuje niewielki wpływ na farmakokinetykę zydowudyny w osoczu lub jej wydalanie przez nerki. Jednak istotnym skutkiem takiego połączenia jest zwiększenie stężenia fosforylowanej zydowudyny (klinicznie czynnego metabolitu) w komórkach jednojądrzastych krwi obwodowej, co potencjalnie może być korzystne dla pacjenta.7

Dydanozyna (dideoksyinozyna) stosowana jednocześnie z azytromycyną w dawce dobowej 1200 mg prawdopodobnie nie wpływa na farmakokinetykę dydanozyny w stanie stacjonarnym.8

Efawirenz podawany w dawce 400 mg na dobę przez 7 dni jednocześnie z azytromycyną w pojedynczej dawce 600 mg nie powoduje żadnych znaczących klinicznie interakcji farmakokinetycznych.9

Indynawir – podanie azytromycyny w pojedynczej dawce 1200 mg nie ma znaczącego statystycznie wpływu na farmakokinetykę indynawiru podawanego w dawce 800 mg trzy razy na dobę przez 5 dni.10

Nelfinawir stosowany jednocześnie z azytromycyną (1200 mg) w stanie stacjonarnym (750 mg trzy razy na dobę) powoduje zwiększenie stężenia azytromycyny. Nie obserwowano jednak istotnych klinicznie działań niepożądanych i nie była konieczna modyfikacja dawki.11

Interakcje z lekami wpływającymi na układ sercowo-naczyniowy

Atorwastatyna podawana jednocześnie z azytromycyną (500 mg na dobę) nie zmienia stężenia atorwastatyny w osoczu. Niemniej jednak w praktyce klinicznej opisywano przypadki rabdomiolizy u pacjentów otrzymujących statyny z azytromycyną, co wymaga zachowania szczególnej ostrożności.12

Warfaryna i inne doustne leki przeciwzakrzepowe z grupy kumaryny – w badaniach farmakokinetycznych nie wykazano, aby azytromycyna zmieniała przeciwzakrzepowe działanie warfaryny podanej w pojedynczej dawce 15 mg. Istnieją jednak doniesienia z praktyki klinicznej o nasileniu działania przeciwzakrzepowego po jednoczesnym zastosowaniu azytromycyny i doustnych leków przeciwzakrzepowych z grupy kumaryny. Chociaż nie ustalono związku przyczynowego, zaleca się uważne monitorowanie czasu protrombinowego podczas jednoczesnego stosowania tych leków.13

Interakcje z lekami wpływającymi na ośrodkowy układ nerwowy

Midazolam podawany u zdrowych ochotników jednocześnie z azytromycyną w dawce 500 mg na dobę przez 3 dni nie wykazuje znaczących klinicznie zmian parametrów farmakokinetycznych i farmakodynamicznych.14

Triazolam – badania u zdrowych ochotników wykazały, że podanie azytromycyny w dawce 500 mg w dniu 1. i 250 mg w dniu 2. jednocześnie z 0,125 mg triazolamu nie ma znaczącego wpływu na parametry farmakokinetyczne triazolamu.15

Karbamazepina stosowana jednocześnie z azytromycyną nie wykazuje znaczących zmian w stężeniu karbamazepiny lub jej czynnego metabolitu w osoczu.16

Interakcje z lekami immunosupresyjnymi

Cyklosporyna – badania farmakokinetyczne wykazały, że podawanie azytromycyny w dawce 500 mg/dobę przez 3 dni, a następnie cyklosporyny w pojedynczej dawce doustnej 10 mg/kg mc., powoduje znaczący wzrost Cmax i AUC0-5 cyklosporyny. Z tego powodu zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu tych leków. Jeśli skojarzone leczenie jest konieczne, należy regularnie kontrolować stężenie cyklosporyny i odpowiednio modyfikować jej dawkę.17

Interakcje z innymi grupami leków

Digoksyna i kolchicyna (substraty dla glikoproteiny P) – istnieją doniesienia, że jednoczesne stosowanie antybiotyków makrolidowych (w tym azytromycyny) z substratami dla glikoproteiny P może powodować zwiększenie stężenia tych substratów w surowicy. Podczas jednoczesnego stosowania azytromycyny i substratów dla P-gp, takich jak digoksyna, należy brać pod uwagę możliwość zwiększenia ich stężenia w surowicy.18

Pochodne alkaloidów sporyszu – ze względu na teoretyczną możliwość zatrucia sporyszem nie zaleca się jednoczesnego stosowania azytromycyny z pochodnymi alkaloidów sporyszu.19

Metyloprednizolon – azytromycyna nie wykazuje znaczącego wpływu na farmakokinetykę metyloprednizolonu w badaniach interakcji u zdrowych ochotników.20

Syldenafil – u zdrowych mężczyzn azytromycyna (500 mg na dobę przez 3 dni) nie wpływa na wartość AUC i Cmax syldenafilu lub jego głównego metabolitu w krwiobiegu.21

Cymetydyna podana jednorazowo na 2 godziny przed azytromycyną nie wpływa na jej farmakokinetykę.22

Astemizol, alfentanyl – brak jest konkretnych danych dotyczących interakcji azytromycyny z tymi lekami. Zaleca się jednak zachowanie ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu, ponieważ opisywano nasilenie działania tych leków podczas skojarzonego podawania z erytromycyną (inny antybiotyk makrolidowy).23

Interakcje w zakresie rytmu serca

Hydroksychlorochina i inne leki wydłużające odstęp QT – azytromycynę należy stosować ostrożnie u pacjentów otrzymujących leki, o których wiadomo, że wydłużają odstęp QT i mogą wywoływać zaburzenia rytmu serca.24

Produkty lecznicze wydłużające odstęp QT – azytromycyny nie należy stosować jednocześnie z innymi produktami leczniczymi, o których wiadomo, że wydłużają odstęp QT ze względu na potencjalne ryzyko zaburzeń rytmu serca.25

Inne interakcje

Cetyryzyna podawana w dawce 20 mg, w stanie stacjonarnym, wraz z azytromycyną według schematu 5-dniowego u zdrowych ochotników, nie wykazuje interakcji farmakokinetycznych ani znaczących zmian odstępu QT.26

Terfenadyna – chociaż w badaniach farmakokinetycznych nie opisywano interakcji między azytromycyną a terfenadyną, notowano rzadkie przypadki, gdy nie można było całkowicie wykluczyć ryzyka takich interakcji, jednak nie było konkretnych dowodów potwierdzających ich występowanie.27

Teofilina – u zdrowych ochotników nie wykazano znaczących klinicznie interakcji farmakokinetycznych między azytromycyną a jednocześnie podawaną teofiliną.28

Interakcje azytromycyny z alkoholem

Chociaż w charakterystyce produktu leczniczego AzitroLEK nie ma bezpośrednich informacji dotyczących interakcji azytromycyny z alkoholem, należy zwrócić uwagę na kilka istotnych aspektów tego połączenia:

  • Nie wykazano bezpośrednich interakcji farmakodynamicznych lub farmakokinetycznych między azytromycyną a alkoholem
  • W przeciwieństwie do niektórych innych antybiotyków (np. metronidazol, cefalosporyny, linezolid), azytromycyna nie wywołuje efektu disulfiramopodobnego po spożyciu alkoholu
  • Jednakże spożywanie alkoholu podczas antybiotykoterapii może:
    • Obniżać ogólną skuteczność leczenia poprzez wpływ na układ odpornościowy
    • Zwiększać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego (np. nudności, wymioty, biegunka)
    • Zwiększać obciążenie wątroby, szczególnie u pacjentów z wcześniejszymi chorobami tego narządu

W związku z powyższym, chociaż nie istnieją ścisłe przeciwwskazania do jednoczesnego spożywania alkoholu z azytromycyną, zaleca się powstrzymanie się od spożywania napojów alkoholowych podczas kuracji tym antybiotykiem w celu zapewnienia optymalnej skuteczności leczenia oraz zmniejszenia ryzyka działań niepożądanych.

Tabela interakcji azytromycyny

Lek/grupa leków Rodzaj interakcji Konsekwencje kliniczne Poziom istotności interakcji
Leki zobojętniające Zmniejszenie maksymalnego stężenia azytromycyny w surowicy o 25% Zachować 2-godzinny odstęp pomiędzy przyjmowaniem leków Umiarkowany
Digoksyna, kolchicyna (substraty P-gp) Zwiększenie stężenia substratów P-gp w surowicy Monitorowanie stężenia digoksyny i objawów toksyczności Wysoki
Warfaryna i pochodne kumaryny Nasilenie działania przeciwzakrzepowego Regularne monitorowanie INR i czasu protrombinowego Wysoki
Cyklosporyna Znaczące zwiększenie wartości Cmax i AUC0-5 cyklosporyny Kontrola stężenia cyklosporyny i modyfikacja dawki Wysoki
Nelfinawir Zwiększenie stężenia azytromycyny Brak konieczności modyfikacji dawki Niski
Statyny (np. atorwastatyna) Potencjalne ryzyko rabdomiolizy Monitorowanie objawów miopatii i rabdomiolizy Umiarkowany
Zydowudyna Zwiększenie stężenia fosforylowanej zydowudyny w komórkach jednojądrzastych Potencjalnie korzystny efekt kliniczny Niski
Cyzapryd Wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu typu torsade de pointes Unikać jednoczesnego stosowania Wysoki
Leki wydłużające odstęp QT (hydroksychlorochina i inne) Ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzenia rytmu serca Unikać jednoczesnego stosowania Wysoki
Ryfabutyna Możliwa neutropenia Monitorowanie morfologii krwi Umiarkowany
Pochodne alkaloidów sporyszu Teoretyczne ryzyko zatrucia sporyszem Nie zaleca się jednoczesnego stosowania Umiarkowany
Midazolam, triazolam Brak znaczących interakcji Bez szczególnych zaleceń Niski
Teofilina Brak znaczących interakcji Bez szczególnych zaleceń Niski
Alkohol Brak specyficznych interakcji farmakologicznych Zalecane unikanie spożycia dla optymalizacji leczenia Niski
  1. 14.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl