subtotalna paratyreoidektomia
Subtotalna paratyreoidektomia to procedura chirurgiczna polegająca na usunięciu części gruczołów przytarczycznych (paratyroidów), pozostawiając niewielki fragment tkanki gruczołowej. W typowym scenariuszu usuwa się 3,5 z 4 gruczołów, zachowując fragment jednego gruczołu o wielkości około 50-80 mg tkanki.
Zabieg wykonuje się najczęściej w leczeniu pierwotnej lub wtórnej nadczynności przytarczyc, szczególnie u pacjentów z przewlekłą chorobą nerek, gdy dochodzi do nadmiernej produkcji parathormonu (PTH). Pozostawienie fragmentu tkanki gruczołowej ma na celu utrzymanie minimalnej funkcji endokrynnej i zapobieganie rozwojowi pooperacyjnej niedoczynności przytarczyc.
Współcześnie zabieg ten bywa zastępowany selektywną paratyreoidektomią lub całkowitą paratyreoidektomią z autotransplantacją fragmentu gruczołu, co pozwala na bardziej precyzyjną kontrolę poziomu PTH. Skuteczność subtotalnej paratyreoidektomii w leczeniu wtórnej nadczynności przytarczyc sięga 90%, jednak u około 10-30% pacjentów może dojść do nawrotu choroby w pozostawionym fragmencie tkanki gruczołowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Hiperparatyreoza – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Hiperparatyreoza (HPT) jest trzecim co do częstości zaburzeniem endokrynologicznym, zróżnicowanym pod względem prognostycznym w zależności od typu (pierwotna, wtórna), nasilenia i leczenia. W pierwotnej HPT (PHPT) ogólna przeżywalność jest porównywalna z populacją ogólną, choć wyższy poziom wapnia w surowicy (RR=1,3 na mg/dL; 95% CI: 1,1-1,6; P=0,02) stanowi niezależny czynnik ryzyka śmiertelności. Około 25% bezobjawowych pacjentów z PHPT wymaga ostatecznie leczenia chirurgicznego. Wtórna HPT (SHPT), często powikłanie przewlekłej choroby nerek, wiąże się z wysoką śmiertelnością, głównie z powodu zdarzeń sercowo-naczyniowych (47,8%) i sepsy (39,2%). Czynniki ryzyka złej prognozy w SHPT to wiek (OR=1,076), poziom PTH (OR=1,004), liczba leukocytów (OR=1,295), natomiast albumina (OR=0,803) działa ochronnie. W diagnostyce PHPT istotne jest rozpoznanie choroby wielogruczołowej (MGD), gdzie nomogram łączący cechy kliniczne i ultrasonograficzne osiąga AUC=0,773, ze specyficznością 0,939 i czułością 0,500 przy progu 65 punktów.
albumina, badanie anatomopatologiczne, białe krwinki, choroba wielogruczołowa, funkcja poznawcza, gęstość kości, gruczoł przytarczyczny, gruczolak, hiperparatyreoza, hormon przytarczyc, paratyreoidektomia, pierwotna hiperparatyreoza, poziom wapnia, przeszczep nerki, przewlekła choroba nerek, rak przytarczyc, randomizacja mendlowska, rezonans magnetyczny, sepsa, subtotalna paratyreoidektomia, wtórna hiperparatyreoza, zaburzenie endokrynologiczne, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon chorób i schorzeń
Wieloogniskowa neoplazja endokrynna typu 1 (men 1) – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Wieloogniskowa neoplazja endokrynna typu 1 (MEN 1) to autosomalnie dominująca choroba genetyczna spowodowana mutacjami w genie MEN1 na chromosomie 11, charakteryzująca się rozwojem licznych guzów w przytarczycach, trzustce i przysadce mózgowej. Najczęstszą manifestacją jest pierwotna nadczynność przytarczyc (PNP) występująca u około 90% pacjentów, objawiająca się hiperkalcemią i jej powikłaniami, takimi jak kamica nerkowa czy osteoporoza. Guzy neuroendokrynne trzustki (pNET) występują u 30-80% chorych i mogą wydzielać hormony, prowadząc do zespołów takich jak Zollinger-Ellison (gastrinoma) czy hipoglikemia (insulinoma). Guzy przysadki, najczęściej prolaktinoma, występują u 15-90% pacjentów. Diagnostyka opiera się na badaniach biochemicznych (m.in. stężenia wapnia, PTH, prolaktyny, gastryny), obrazowych (MRI, CT, scyntygrafia) oraz genetycznych, które umożliwiają wczesne wykrycie nosicieli mutacji i wdrożenie badań przesiewowych od 5. roku życia.
agoniści dopaminy, akromegalia, analogi somatostatyny, autosomalny dominujący, badania biochemiczne, badania genetyczne, diazoksyd, dysfagia, gastrinoma, gen MEN1, guzy neuroendokrynne trzustki, guzy przysadki mózgowej, hiperkalcemia, inhibitory pompy protonowej, insulinoma, MEN 1, paratyreoidektomia, pierwotna nadczynność przytarczyc, pNET, prolaktynoma, rezonans magnetyczny, scyntygrafia receptorów somatostatynowych, subtotalna paratyreoidektomia, tomografia komputerowa, VIPoma, wieloogniskowa neoplazja endokrynna typu 1, zespół WDHA, zespół Zollingera-Ellisona