Leki zawierające w składzie
podtlenek azotu
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania
Podtlenek azotu (N₂O), znany również jako gaz rozweselający, to substancja o działaniu znieczulającym, przeciwbólowym i uspokajającym, stosowana w medycynie od ponad 170 lat. Jego mechanizm działania opiera się głównie na blokowaniu receptorów NMDA w ośrodkowym układzie nerwowym, co prowadzi do zahamowania transmisji bólowej oraz wywołania efektu euforycznego.
W praktyce klinicznej podtlenek azotu jest najczęściej stosowany w anestezjologii jako składnik znieczulenia ogólnego oraz w stomatologii do krótkotrwałych procedur. Jest dostępny w postaci mieszaniny z tlenem (zwykle 50% N₂O i 50% O₂) pod nazwami handlowymi takimi jak Entonox, Kalinox czy Livopan. W Polsce stosuje się go również w ratownictwie medycznym i podczas bolesnych procedur medycznych.
Największą zaletą podtlenku azotu jest szybki początek działania (30-60 sekund) oraz krótki czas eliminacji z organizmu, co umożliwia szybki powrót pacjenta do pełnej świadomości po zakończeniu podawania. Nie wymaga również dostępu dożylnego, co ułatwia jego zastosowanie w warunkach przedszpitalnych. Dodatkowo, wykazuje niską toksyczność przy krótkotrwałym stosowaniu i nie powoduje istotnej depresji oddechowej w stężeniach terapeutycznych.
Mimo licznych zalet, stosowanie podtlenku azotu wiąże się z pewnymi ryzykami. Długotrwała ekspozycja może prowadzić do niedoboru witaminy B12 i megaloblastycznej anemii poprzez inaktywację witaminy B12. Istnieje również ryzyko uzależnienia przy regularnym używaniu. Podtlenek azotu może zwiększać ciśnienie wewnątrzczaszkowe, dlatego jest przeciwwskazany u pacjentów z urazami głowy. Ponadto, może rozprzestrzeniać się do zamkniętych przestrzeni w organizmie, co stanowi przeciwwskazanie do jego stosowania przy odmie opłucnowej, niedrożności jelit czy po operacjach oka z użyciem gazu.
Lista leków z tym składnikiem
-
Podtlenek Azotu Medyczny Air Liquide – Gaz medyczny skroplony – 100%
Produkt składa się z 100% podtlenku azotu w formie skroplonego gazu medycznego. Jest stosowany jako lek pomocniczy w znieczuleniu ogólnym wraz z innymi środkami znieczulającymi podawanymi dożylnie lub wziewnie. Może być również używany do uśmierzania bólu podczas płytkiego znieczulenia bez utraty świadomości, na przykład na bloku operacyjnym lub w trakcie porodu. Gaz ten występuje w różnych pojemnościach butli, dostosowanych do potrzeb medycznych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Podtlenek azotu N2O – Gaz medyczny – 100%
Produkt zawiera podtlenek azotu w czystej postaci, jest to gaz skroplony przechowywany pod ciśnieniem. Stosuje się go przede wszystkim do wprowadzania i podtrzymywania znieczulenia ogólnego w połączeniu z innymi anestetykami. Ponadto, używany jest w mieszaninie z tlenem do uzyskania efektu przeciwbólowego bez utraty świadomości. Wskazany jest m.in. podczas zmiany opatrunków, badań diagnostycznych oraz w autoanalgezji okołoporodowej.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Podtlenek Azotu Medyczny SPAWMET – Gaz medyczny skroplony – 98%
Produkt leczniczy zawiera skroplony podtlenek azotu o stężeniu co najmniej 98,0 %. Jest to bezbarwny i praktycznie bezwonny gaz medyczny. Stosuje się go jako lek pomocniczy w znieczuleniu ogólnym, łącznie z innymi środkami znieczulającymi podawanymi dożylnie lub wziewnie. Może być również używany do uśmierzania bólu podczas krótkotrwałych, bolesnych zabiegów medycznych, takich jak urazy, oparzenia, procedury dentystyczne czy okołoporodowa autoanalgezja.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Entonox – Gaz medyczny sprężony – 50% + 50%
Produkt leczniczy jest gazem medycznym sprężonym, zawierającym 50% podtlenku azotu oraz 50% tlenu. Skład ten umożliwia szybkie i skuteczne działanie przeciwbólowe. Stosuje się go do krótkotrwałego łagodzenia bólu o umiarkowanym nasileniu. Preparat jest odpowiedni dla pacjentów w każdym wieku, z wyjątkiem niemowląt poniżej jednego miesiąca życia.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Podtlenek azotu SIAD – Gaz medyczny skroplony – 100% v/v
Produkt leczniczy zawiera podtlenek azotu w czystej postaci gazu medycznego skroplonego, który jest bezbarwny i ma słodkawy zapach. Stosowany jest głównie jako anestetyk we wprowadzeniu do znieczulenia całkowitego oraz do podtrzymania znieczulenia podczas zabiegów medycznych. Ponadto wykorzystywany jest jako środek przeciwbólowy i uspokajający, zapewniając szybkie działanie. Może być stosowany u pacjentów w różnym wieku.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Kalinox – Gaz medyczny sprężony – 50% + 50%
Produkt leczniczy składa się w równych proporcjach z podtlenku azotu i tlenu, które są sprężonym gazem medycznym. Stosuje się go do krótkotrwałego znieczulenia podczas bolesnych zabiegów oraz w celu zmniejszenia bólu o nasileniu łagodnym do umiarkowanego u dorosłych i dzieci powyżej 1 miesiąca życia. Wykorzystywany jest także do sedacji podczas procedur stomatologicznych oraz jako środek znieczulający w położnictwie w warunkach szpitalnych. Preparat jest szczególnie przydatny w sytuacjach nagłych, takich jak urazy czy oparzenia, oraz gdy inne formy znieczulenia nie są możliwe lub odrzucone przez pacjenta.
-
Podtlenek azotu Messer – Gaz medyczny skroplony – nie mniej niż 98%
Jest to gaz medyczny skroplony zawierający nie mniej niż 98,0% podtlenku azotu. Stosowany jest głównie do wprowadzenia i podtrzymania znieczulenia ogólnego w połączeniu z innymi anestetykami. Może być również stosowany w mieszaninie z tlenem, aby uzyskać efekt przeciwbólowy bez utraty świadomości. Wykorzystywany jest między innymi w analgezji okołoporodowej.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna