Właściwości farmakokinetyczne tadalafilu

Analiza właściwości farmakokinetycznych tadalafilu, substancji czynnej produktu leczniczego Tadalafil Teva, obejmuje szczegółową charakterystykę procesów wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz wydalania. Poniżej przedstawiono kompleksowy opis tych procesów wraz z uwzględnieniem różnic farmakokinetycznych w szczególnych grupach pacjentów.¹

Wchłanianie

Tadalafil charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest średnio po 2 godzinach od przyjęcia leku. Istotne jest, że dokładna bezwzględna biodostępność tadalafilu po podaniu doustnym nie została w pełni określona. Badania wykazały, że przyjmowanie pokarmu nie wpływa na szybkość ani stopień wchłaniania substancji czynnej, co oznacza, że Tadalafil Teva może być przyjmowany niezależnie od posiłków. Dodatkowo pora przyjmowania leku (rano czy wieczorem) nie wykazuje klinicznie istotnego wpływu na parametry wchłaniania.²

Dystrybucja

Po wchłonięciu tadalafil ulega szerokiej dystrybucji w organizmie, co potwierdza średnia objętość dystrybucji wynosząca około 63 litrów. Wartość ta wskazuje na znaczące rozmieszczanie substancji czynnej w tkankach. W stężeniach terapeutycznych tadalafil w 94% wiąże się z białkami osocza. Co istotne, w przypadku pacjentów z zaburzeniami czynności nerek stopień wiązania z białkami nie ulega zmianie. Badania wykazały również, że w nasieniu zdrowych osób pojawia się mniej niż 0,0005% podanej dawki leku.³

Biotransformacja

Metabolizm tadalafilu odbywa się głównie za pośrednictwem izoenzymu CYP3A4 cytochromu P450. Głównym metabolitem wykrywanym w krwioobiegu jest glukuronian metylokatecholu. Metabolit ten wykazuje znacząco mniejszą aktywność wobec fosfodiesterazy typu 5 (PDE5) – co najmniej 13 000 razy słabszą niż związek macierzysty. Z tego powodu, przy obserwowanych stężeniach, metabolit ten uznawany jest za klinicznie nieaktywny.⁴

Wydalanie

U zdrowych osób średni klirens tadalafilu po podaniu doustnym wynosi 2,5 l/godzinę, natomiast średni okres półtrwania (t1/2) osiąga wartość 17,5 godziny. Tadalafil jest eliminowany z organizmu głównie w postaci nieaktywnych metabolitów. Dominującą drogą wydalania jest wydalanie z kałem, które odpowiada za około 61% dawki. Droga nerkowa ma mniejsze znaczenie – z moczem wydalane jest około 36% dawki.⁵

Liniowość lub nieliniowość farmakokinetyki

Farmakokinetyka tadalafilu u zdrowych osób wykazuje liniowość zarówno względem dawki, jak i czasu. W zakresie dawek od 2,5 mg do 20 mg ekspozycja (mierzona jako AUC – pole pod krzywą stężenia w czasie) zwiększa się proporcjonalnie do zastosowanej dawki. Stan stacjonarny tadalafilu w osoczu jest osiągany w ciągu 5 dni stosowania leku w schemacie raz na dobę. Warto podkreślić, że farmakokinetyka tadalafilu określona w analizie populacyjnej u pacjentów z zaburzeniami erekcji nie różni się istotnie od farmakokinetyki obserwowanej u osób bez tych zaburzeń.⁶

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku

U zdrowych osób w podeszłym wieku (65 lat lub starszych) obserwuje się zmniejszenie klirensu tadalafilu po podaniu doustnym w porównaniu z osobami młodszymi (19-45 lat). Skutkuje to zwiększeniem ekspozycji (AUC) o około 25%. Jednakże ta różnica związana z wiekiem nie jest uznawana za istotną klinicznie i nie wymaga modyfikacji dawkowania produktu leczniczego.⁷

Niewydolność nerek

Farmakologiczne badania kliniczne wykazały istotny wpływ niewydolności nerek na farmakokinetykę tadalafilu. Po podaniu pojedynczej dawki tadalafilu (w zakresie od 5 do 20 mg) zaobserwowano następujące zmiany:⁸

• U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 51-80 ml/min) – ekspozycja (AUC) na tadalafil była dwukrotnie większa niż u zdrowych osób
• U pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 31-50 ml/min) – ekspozycja (AUC) na tadalafil była dwukrotnie większa niż u zdrowych osób
• U osób ze schyłkową niewydolnością nerek poddawanych hemodializie – ekspozycja (AUC) na tadalafil była dwukrotnie większa niż u zdrowych osób

U pacjentów poddawanych hemodializie stężenie maksymalne (Cmax) tadalafilu było o 41% większe w porównaniu ze zdrowymi osobami. Warto podkreślić, że hemodializa w nieistotnym stopniu wpływa na eliminację tadalafilu.⁹

Niewydolność wątroby

Wpływ niewydolności wątroby na farmakokinetykę tadalafilu został przeanalizowany w badaniach klinicznych. Po podaniu dawki 10 mg ekspozycja na tadalafil (AUC) u pacjentów z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (klasa A i B w skali Child-Pugh) jest porównywalna z ekspozycją obserwowaną u zdrowych osób. Należy jednak zaznaczyć, że istnieją ograniczone dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania tadalafilu u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby (klasa C w skali Child-Pugh).¹⁰

Nie przeprowadzono dotychczas badań dotyczących przyjmowania Tadalafilu Teva w schemacie raz na dobę u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Z tego powodu, lekarz przepisujący ten produkt leczniczy powinien dokładnie ocenić stosunek potencjalnych korzyści do ryzyka związanego z jego stosowaniem w tej grupie pacjentów.¹¹

Pacjenci chorzy na cukrzycę

Badania farmakokinetyczne wykazały, że u pacjentów chorych na cukrzycę ekspozycja na tadalafil (AUC) była o około 19% mniejsza w porównaniu z wartościami uzyskanymi u zdrowych osób. Ta różnica w ekspozycji nie jest jednak klinicznie istotna i nie wymaga modyfikacji dawki u pacjentów z cukrzycą.¹²