Interakcje leku
Pirfenidone Aurovitas 267 mg

Pirfenidon, substancja czynna leku Pirfenidone Aurovitas, jest metabolizowany głównie przez enzym CYP1A2 (70-80%), z udziałem innych izoenzymów CYP (2C9, 2C19, 2D6, 2E1). Inhibitory CYP1A2, zwłaszcza silne jak fluwoksamina, mogą znacząco zwiększać ekspozycję na pirfenidon (np. 4-krotny wzrost przy fluwoksaminie), co podnosi ryzyko działań niepożądanych i stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. W przypadku silnych selektywnych inhibitorów CYP1A2 (np. enoksacyna) zaleca się redukcję dawki pirfenidonu do 801 mg/dobę (1 kapsułka 3x/dzień) oraz ścisłe monitorowanie pacjenta. Umiarkowani inhibitory, takie jak cyprofloksacyna 750 mg, zwiększają ekspozycję o 81%, co wymaga zmniejszenia dawki do 1602 mg/dobę (2 kapsułki 3x/dzień). Należy również zachować ostrożność przy stosowaniu innych umiarkowanych inhibitorów CYP1A2 (amiodaron, propafenon) oraz inhibitorów innych izoenzymów CYP, które mogą potęgować efekt (np. flukonazol, fluoksetyna). Sok grejpfrutowy, jako inhibitor CYP1A2, również powinien być unikany.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Pirfenidon, substancja czynna produktu leczniczego Pirfenidone Aurovitas, podlega metabolizmowi wątrobowemu z udziałem enzymów cytochromu P450. Około 70-80% pirfenidonu jest metabolizowane przez CYP1A2, natomiast inne izoenzymy CYP, w tym CYP2C9, 2C19, 2D6 i 2E1, uczestniczą w tym procesie w mniejszym stopniu. Ta charakterystyka metaboliczna determinuje potencjalne interakcje z innymi lekami oraz substancjami, które mogą wpływać na aktywność tych enzymów.1

Interakcje z inhibitorami CYP1A2

Jednoczesne stosowanie pirfenidonu z inhibitorami enzymu CYP1A2 może prowadzić do zwiększenia ekspozycji na tę substancję czynną, co wiąże się z podwyższonym ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych. Szczególną uwagę należy zwrócić na następujące interakcje:

Fluwoksamina i silne inhibitory CYP1A2

W badaniach klinicznych fazy 1 wykazano, że jednoczesne stosowanie produktu Pirfenidone Aurovitas i fluwoksaminy, która jest silnym inhibitorem CYP1A2 i hamuje również inne izoenzymy CYP (CYP2C9, 2C19 i 2D6), powoduje aż czterokrotny wzrost ekspozycji na pirfenidon u osób niepalących. Z tego powodu stosowanie produktu leczniczego Pirfenidone Aurovitas jest przeciwwskazane u pacjentów jednocześnie przyjmujących fluwoksaminę. Przed rozpoczęciem terapii pirfenidonem konieczne jest przerwanie leczenia fluwoksaminą oraz unikanie jej stosowania podczas całego okresu leczenia produktem Pirfenidone Aurovitas.2

Podobny efekt mogą wywoływać inne leki, które są inhibitorami zarówno CYP1A2, jak i jednego lub kilku innych izoenzymów CYP uczestniczących w metabolizmie pirfenidonu. Dlatego podczas leczenia produktem Pirfenidone Aurovitas należy unikać stosowania takich leków.3

Na podstawie ekstrapolacji wyników badań in vitro i in vivo ustalono, że silne i selektywne inhibitory CYP1A2, takie jak enoksacyna, mogą zwiększać ekspozycję na pirfenidon dwu- lub nawet czterokrotnie. W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania produktu Pirfenidone Aurovitas i silnego, selektywnego inhibitora CYP1A2, dawkę pirfenidonu należy zmniejszyć do 801 mg na dobę (jedna kapsułka trzy razy na dobę). W takiej sytuacji konieczne jest także prowadzenie ścisłej obserwacji pacjenta pod kątem wystąpienia potencjalnych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem pirfenidonu.4

Cyprofloksacyna i umiarkowane inhibitory CYP1A2

Wykazano, że jednoczesne stosowanie produktu Pirfenidone Aurovitas i cyprofloksacyny w dawce 750 mg, będącej umiarkowanym inhibitorem CYP1A2, powoduje wzrost ekspozycji na pirfenidon o 81%. W przypadku konieczności stosowania cyprofloksacyny w dawce 750 mg dwa razy na dobę, dawkę pirfenidonu należy zmniejszyć do 1602 mg na dobę (dwie kapsułki trzy razy na dobę). Należy zachować ostrożność również podczas jednoczesnego stosowania produktu Pirfenidone Aurovitas i cyprofloksacyny w mniejszych dawkach: 250 mg lub 500 mg raz lub dwa razy na dobę.5

Produkt leczniczy Pirfenidone Aurovitas powinien być stosowany ostrożnie u pacjentów leczonych innymi umiarkowanymi inhibitorami CYP1A2, takimi jak amiodaron czy propafenon. Szczególną ostrożność należy zachować podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów CYP1A2 z silnymi inhibitorami innych izoenzymów CYP biorących udział w metabolizmie pirfenidonu, np. CYP2C9 (jak amiodaron, flukonazol), CYP2C19 (jak chloramfenikol) oraz CYP2D6 (jak fluoksetyna, paroksetyna).6

Interakcje z induktorami CYP1A2

Substancje indukujące aktywność enzymu CYP1A2 mogą zmniejszać stężenie pirfenidonu w osoczu, co potencjalnie może prowadzić do obniżenia skuteczności terapeutycznej.

Palenie tytoniu

W badaniu fazy 1 dotyczącym interakcji wykazano, że palenie tytoniu, które jest induktorem CYP1A2, powoduje znaczące zmniejszenie ekspozycji na pirfenidon. U palaczy ekspozycja na lek wynosiła zaledwie 50% wartości obserwowanej u osób niepalących. Palenie tytoniu może stymulować wytwarzanie enzymów wątrobowych, zwiększając klirens produktu leczniczego i zmniejszając ekspozycję na pirfenidon. Z tego powodu należy unikać palenia tytoniu podczas leczenia produktem Pirfenidone Aurovitas. Pacjentów należy zachęcać do zaprzestania palenia przed rozpoczęciem i w trakcie terapii pirfenidonem.7

Inne induktory CYP1A2

Na podstawie zaobserwowanego związku między paleniem tytoniu a jego wpływem na pobudzanie CYP1A2, należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów CYP1A2 podczas leczenia produktem Pirfenidone Aurovitas.8

Jednoczesne stosowanie umiarkowanie silnych induktorów CYP1A2, takich jak omeprazol, może teoretycznie prowadzić do obniżenia stężenia pirfenidonu w osoczu.9

Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu produktów leczniczych, które są silnymi induktorami zarówno CYP1A2, jak i innych izoenzymów CYP uczestniczących w metabolizmie pirfenidonu, takich jak ryfampicyna. Leki te mogą prowadzić do znacznego obniżenia stężenia pirfenidonu w osoczu, dlatego należy unikać ich stosowania, jeśli to tylko możliwe.10

Interakcje z żywnością

Sok grejpfrutowy działa jako inhibitor CYP1A2, dlatego należy unikać jego spożywania w czasie leczenia pirfenidonem, gdyż może to prowadzić do zwiększenia ekspozycji na lek.11

Interakcje z alkoholem

Chociaż brak bezpośrednich badań dotyczących interakcji pirfenidonu z alkoholem, należy uwzględnić potencjalne ryzyko związane z jednoczesnym spożywaniem alkoholu podczas terapii tym lekiem. Zarówno pirfenidon, jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie, co może prowadzić do zwiększonego obciążenia tego narządu. Alkohol może także wpływać na aktywność niektórych enzymów cytochromu P450, co potencjalnie mogłoby modyfikować metabolizm pirfenidonu.

Ponadto, biorąc pod uwagę, że pirfenidon może powodować działania niepożądane ze strony układu pokarmowego, jednoczesne spożywanie alkoholu mogłoby nasilać te objawy. Dlatego zaleca się ostrożność i ograniczenie spożycia alkoholu podczas leczenia produktem Pirfenidone Aurovitas.

Zestawienie interakcji

Substancja/Grupa leków Mechanizm interakcji Efekt interakcji Zalecenia Poziom istotności
Fluwoksamina Silny inhibitor CYP1A2 oraz innych izoenzymów (CYP2C9, 2C19, 2D6) Czterokrotny wzrost ekspozycji na pirfenidon Jednoczesne stosowanie przeciwwskazane Bardzo wysoki
Enoksacyna i inne silne selektywne inhibitory CYP1A2 Silne selektywne hamowanie CYP1A2 Dwu- do czterokrotnego wzrostu ekspozycji na pirfenidon Zmniejszenie dawki pirfenidonu do 801 mg/dobę (1 kapsułka 3 razy dziennie) i ścisłe monitorowanie Wysoki
Cyprofloksacyna 750 mg Umiarkowane hamowanie CYP1A2 Wzrost ekspozycji na pirfenidon o 81% Zmniejszenie dawki pirfenidonu do 1602 mg/dobę (2 kapsułki 3 razy dziennie) Średni
Cyprofloksacyna 250 mg lub 500 mg Umiarkowane hamowanie CYP1A2 Potencjalny wzrost ekspozycji na pirfenidon Zachowanie ostrożności Średni
Amiodaron, propafenon i inne umiarkowane inhibitory CYP1A2 Umiarkowane hamowanie CYP1A2 Potencjalny wzrost ekspozycji na pirfenidon Zachowanie ostrożności Średni
Inhibitory CYP1A2 + inhibitory innych izoenzymów (CYP2C9, 2C19, 2D6) np. amiodaron, flukonazol, chloramfenikol, fluoksetyna, paroksetyna Złożone hamowanie wielu szlaków metabolicznych Potencjalnie znaczący wzrost ekspozycji na pirfenidon Szczególna ostrożność Wysoki
Palenie tytoniu Indukcja CYP1A2 Zmniejszenie ekspozycji na pirfenidon o 50% Unikanie podczas leczenia Wysoki
Ryfampicyna i inne silne induktory CYP1A2 oraz innych izoenzymów Silna indukcja wielu szlaków metabolicznych Znaczne zmniejszenie stężenia pirfenidonu w osoczu Unikanie jednoczesnego stosowania Wysoki
Omeprazol i inne umiarkowane induktory CYP1A2 Umiarkowana indukcja CYP1A2 Potencjalne zmniejszenie stężenia pirfenidonu w osoczu Zachowanie ostrożności Średni
Sok grejpfrutowy Hamowanie CYP1A2 Potencjalny wzrost ekspozycji na pirfenidon Unikanie podczas leczenia Średni
Alkohol Potencjalne obciążenie wątroby i wpływ na enzymy CYP Możliwe nasilenie działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony układu pokarmowego Ograniczenie spożycia alkoholu Średni
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl