porażenie mięśni gałki ocznej

Porażenie mięśni gałki ocznej to stan neurologiczny charakteryzujący się osłabieniem lub utratą funkcji jednego lub więcej mięśni odpowiedzialnych za ruchy gałki ocznej. W warunkach prawidłowych sześć mięśni zewnętrznych gałki ocznej (prosty górny, prosty dolny, prosty przyśrodkowy, prosty boczny, skośny górny i skośny dolny) zapewnia precyzyjne, skoordynowane ruchy oka.

Etiologia porażeń mięśni gałki ocznej jest zróżnicowana i obejmuje m.in. choroby naczyniowe (szczególnie u pacjentów z cukrzycą i nadciśnieniem), procesy demielinizacyjne (np. stwardnienie rozsiane), urazy, nowotwory, infekcje, choroby autoimmunologiczne oraz zaburzenia nerwowo-mięśniowe (np. miastenia). Lokalizacja uszkodzenia może dotyczyć jąder nerwów czaszkowych (III, IV, VI), pnia mózgu, przestrzeni podpajęczynówkowej, zatoki jamistej, szczeliny oczodołowej górnej lub samych mięśni gałki ocznej.

Objawy kliniczne porażenia mięśni gałki ocznej obejmują głównie podwójne widzenie (diplopię), nieprawidłowe ustawienie gałek ocznych (zez), ograniczenie ruchomości oka w określonym kierunku oraz kompensacyjne ustawienie głowy. W przypadku porażenia nerwu okoruchowego (III) może dodatkowo wystąpić opadanie powieki (ptoza) oraz rozszerzenie źrenicy.

Diagnostyka obejmuje dokładne badanie neurologiczne, ocenę oftalmologiczną, badania obrazowe (MRI, CT) oraz, w wybranych przypadkach, badania laboratoryjne i elektrofizjologiczne. Leczenie zależy od przyczyny i może obejmować farmakoterapię, interwencję chirurgiczną, a w przypadkach o charakterze przemijającym – obserwację z ewentualnym zastosowaniem pryzmatów lub opaski na oko w celu złagodzenia objawów.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl