Właściwości farmakokinetyczne lizynoprylu

Lizynopryl jest doustnie czynnym inhibitorem enzymu konwertującego angiotensynę (ACE), który nie zawiera grupy sulfhydrylowej. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę właściwości farmakokinetycznych tego leku, uwzględniając jego profil wchłaniania, dystrybucji oraz eliminacji, a także specyficzne różnice w farmakokinetyce u różnych grup pacjentów.¹

Wchłanianie lizynoprylu

Po podaniu doustnym lizynoprylu, maksymalne stężenie w surowicy (Cmax) osiągane jest w czasie około 7 godzin. U pacjentów z ostrym zawałem mięśnia sercowego obserwuje się tendencję do niewielkiego wydłużenia czasu do osiągnięcia maksymalnego stężenia w surowicy. Średni stopień wchłaniania lizynoprylu, oceniany na podstawie zawartości leku w moczu, wynosi około 25%, przy czym występuje znaczna zmienność międzyosobnicza w zakresie 6-60% dla dawek od 5 mg do 80 mg. Istotnym aspektem jest fakt, że pokarm nie wpływa na proces wchłaniania lizynoprylu, co umożliwia jego przyjmowanie niezależnie od posiłków.²

U pacjentów z niewydolnością serca stwierdza się zmniejszenie całkowitej dostępności biologicznej lizynoprylu o około 16% w porównaniu z osobami zdrowymi.³

Dystrybucja lizynoprylu

Lizynopryl charakteryzuje się specyficznym profilem wiązania z białkami osocza – nie wiąże się z większością białek osocza, z wyjątkiem krążącego enzymu konwertującego angiotensynę (ACE). Badania przeprowadzone na szczurach wykazały, że lizynopryl słabo przenika przez barierę krew-mózg, co ma znaczenie dla jego działania ośrodkowego.⁴

Eliminacja lizynoprylu

Jedną z charakterystycznych cech lizynoprylu jest fakt, że nie podlega on procesom metabolicznym w organizmie i jest wydalany całkowicie w postaci niezmienionej z moczem. W przypadku wielokrotnego dawkowania efektywny okres półtrwania w fazie kumulacji (t0,5) wynosi 12,6 godziny. Klirens lizynoprylu u osób zdrowych oszacowano na około 50 mL/min. Profil stężenia leku w osoczu wykazuje przedłużoną fazę końcową, która jednak nie przyczynia się istotnie do kumulacji leku. Faza ta prawdopodobnie odzwierciedla proces ulegającego wysyceniu wiązania z ACE i nie wykazuje proporcjonalności względem dawki.⁵

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

U pacjentów z marskością wątroby obserwuje się zmniejszenie wchłaniania lizynoprylu o około 30% (oceniane na podstawie zawartości leku w moczu). Jednocześnie u tych pacjentów występuje zwiększone narażenie systemowe (około 50% wzrost) w porównaniu z osobami zdrowymi, co jest spowodowane zmniejszeniem klirensu leku.⁶

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

Zaburzenia czynności nerek wpływają na wydalanie lizynoprylu, który jest eliminowany głównie przez nerki. Zmniejszenie wydalania staje się istotne klinicznie dopiero przy współczynniku przesączania kłębuszkowego (GFR) poniżej 30 mL/min. W przypadku łagodnych do umiarkowanych zaburzeń czynności nerek (klirens kreatyniny 30-80 mL/min) średnia wartość pola pod krzywą zależności stężenia leku w osoczu od czasu (AUC) jest zwiększona jedynie o 13%. Natomiast w ciężkich zaburzeniach czynności nerek (klirens kreatyniny 5-30 mL/min) obserwuje się 4,5-krotne zwiększenie średniej wartości AUC.⁷

Lizynopryl może być skutecznie usuwany podczas hemodializy. W trakcie 4-godzinnej sesji hemodializy stężenie lizynoprylu w osoczu zmniejsza się średnio o 60%, przy klirensie dializacyjnym wynoszącym 40-55 mL/min.⁸

Pacjenci z niewydolnością serca

U pacjentów z niewydolnością serca obserwuje się zwiększone narażenie systemowe na lizynopryl w porównaniu z osobami zdrowymi, średnio o 125% (określone jako zwiększenie wartości AUC). Jednocześnie, na podstawie ilości lizynoprylu wydalanego z moczem, stwierdzono zmniejszenie wchłaniania o około 16% w porównaniu z osobami zdrowymi.⁹

Farmakokinetyka u dzieci i młodzieży

Profil farmakokinetyczny lizynoprylu został zbadany u 29 dzieci w wieku od 6 do 16 lat z nadciśnieniem tętniczym, u których współczynnik przesączania kłębuszkowego (GFR) wynosił powyżej 30 mL/min/1,73 m². Po podaniu dawek w zakresie 0,1-0,2 mg/kg, maksymalne stężenie lizynoprylu w osoczu w stanie równowagi dynamicznej osiągane było w ciągu 6 godzin. Stopień wchłaniania leku, oceniony na podstawie odzysku substancji czynnej z moczu, wyniósł około 28%. Wartości te są zbliżone do parametrów obserwowanych u dorosłych. Również wartości AUC i Cmax u dzieci były podobne do wartości uzyskanych u dorosłych pacjentów.¹⁰

Farmakokinetyka u osób w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku stwierdza się zwiększone stężenie lizynoprylu we krwi oraz większe wartości pola powierzchni pod krzywą zależności stężenia w osoczu od czasu (AUC) w porównaniu z osobami młodszymi. Wzrost ten wynosi około 60% i powinien być brany pod uwagę przy ustalaniu dawkowania u pacjentów geriatrycznych.¹¹

Tabela parametrów farmakokinetycznych lizynoprylu w różnych grupach pacjentów