Leki w grupie
„leki stosowane w chorobach nerek”

Leki stosowane w chorobach nerek to szeroka grupa preparatów farmaceutycznych skierowanych na leczenie różnych schorzeń nefrologicznych. Obejmują one środki do leczenia przewlekłej choroby nerek (PChN), ostrej niewydolności nerek, zakażeń układu moczowego, kamicy nerkowej, chorób autoimmunologicznych nerek oraz nadciśnienia towarzyszącego chorobom nerek.

W leczeniu przewlekłej choroby nerek stosuje się leki spowalniające jej postęp. Kluczową rolę odgrywają inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE-I) takie jak ramipril (Tritace), perindopril (Prenessa) czy enalapryl (Enarenal) oraz antagoniści receptora angiotensyny II (ARB/sartany) jak losartan (Cozaar, Xartan), walsartan (Diovan, Valsacor) czy telmisartan (Micardis, Pritor). Ważną grupę stanowią również leki blokujące kotransporter sodowo-glukozowy 2 (SGLT2) jak dapagliflozyna (Forxiga), empagliflozyna (Jardiance) czy kanagliflozyna (Invokana), które wykazują działanie nefroprotekcyjne.

W leczeniu chorób autoimmunologicznych nerek stosuje się leki immunosupresyjne, takie jak cyklofosfamid (Endoxan), mykofenolan mofetylu (CellCept), azatiopryna (Imuran), cyklosporyna (Sandimmun) oraz kortykosteroidy jak prednizon (Encorton) czy metyloprednizolon (Medrol, Solu-Medrol).

Zakażenia układu moczowego leczone są głównie antybiotykami. Najczęściej stosowane to: fluorochinolony (ciprofloksacyna – Cipronex, norfloksacyna – Nolicin), trimetoprim z sulfametoksazolem (Biseptol), cefalosporyny (cefuroksym – Zinacef, Zamur), aminoglikozydy (gentamycyna – Gentamycin) oraz fosfomycyna (Monural).

W przypadku kamicy nerkowej stosuje się leki rozkurczowe (drotaweryna – No-Spa), przeciwbólowe (ketoprofen – Ketonal, diklofenak – Diclac) oraz leki moczopędne (furosemid – Furosemidum). W kamicy moczanowej stosuje się allopurynol (Milurit) lub febuksostat (Adenuric), zaś w kamicy cystynowej – tiopronina (Thiola).

Największą zaletą nowoczesnych leków stosowanych w chorobach nerek jest ich działanie nefroprotekcyjne, szczególnie widoczne w przypadku leków z grupy SGLT2i, ACE-I oraz ARB, które nie tylko spowalniają progresję PChN, ale także zmniejszają ryzyko sercowo-naczyniowe. Leki te często wykazują działanie wielokierunkowe, co pozwala na osiągnięcie kilku celów terapeutycznych jednocześnie.

Niebezpieczeństwa związane ze stosowaniem leków nefrologicznych obejmują możliwość pogorszenia funkcji nerek (np. NLPZ, aminoglikozydy), hiperkaliemię (ACE-I, ARB, antagoniści aldosteronu), hiponatremię (diuretyki), kwasicę (inhibitory anhydrazy węglanowej) oraz działania niepożądane immunosupresji (zwiększone ryzyko infekcji, nowotworów). Szczególnie ostrożnie należy stosować leki wydalane przez nerki u pacjentów z PChN, dostosowując dawkę do stopnia wydolności nerek.

Grupa leków stosowanych w chorobach nerek dzieli się na kilka istotnych podgrup. Diuretyki (moczopędne) obejmują pętlowe (furosemid – Furosemidum), tiazydowe (hydrochlorotiazyd – Hydrochlorothiazidum), tiazydopodobne (indapamid – Indix) oraz oszczędzające potas (spironolakton – Spironol, eplerenon – Inspra). Ketoanalogi aminokwasów (Ketosteril) stosowane są w zaawansowanej PChN dla zmniejszenia stężenia toksyn mocznicowych. Leki hipolipemizujące (statyny – atorwastatyna, rosuwastatyna) chronią przed powikłaniami sercowo-naczyniowymi. W leczeniu niedokrwistości nerkopochodnej stosuje się preparaty żelaza oraz czynniki stymulujące erytropoezę (darbepoetyna alfa – Aranesp, epoetyna alfa – Eprex). W zaburzeniach gospodarki wapniowo-fosforanowej stosuje się leki wiążące fosforany (sewelamer – Renvela, węglan wapnia – Calcium Carbonicum) oraz aktywne metabolity witaminy D (alfakalcydol – Alfadiol, parykalcytol – Zemplar).