Działania niepożądane
Ketipinor 25 mg
Lek Ketipinor zawiera kwetiapinę w dawkach 25 mg, 100 mg, 200 mg i 300 mg w formie tabletek powlekanych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥10%) obejmują zaburzenia układu nerwowego (senność, zawroty głowy, ból głowy, objawy pozapiramidowe), zaburzenia metaboliczne (wzrost stężenia triglicerydów, cholesterolu całkowitego, zwłaszcza LDL, spadek HDL, przyrost masy ciała), zmniejszenie hemoglobiny oraz suchość błony śluzowej jamy ustnej. Po odstawieniu leku mogą wystąpić objawy odstawienia, takie jak bezsenność, nudności, bóle głowy, biegunka, wymioty, zawroty głowy i drażliwość, które zwykle ustępują po około tygodniu. Kwetiapina może powodować niedociśnienie ortostatyczne, wydłużenie odstępu QTc oraz poważne zaburzenia rytmu serca, w tym torsades de pointes, co wymaga szczególnej ostrożności podczas zwiększania dawki.
- choroba dwubiegunowa
- epizod ciężkiej depresji w przebiegu choroby dwubiegunowej
- epizod maniakalny o ciężkim nasileniu w przebiegu choroby dwubiegunowej
- epizod maniakalny o umiarkowanym nasileniu w przebiegu choroby dwubiegunowej
- schizofrenia
- zapobieganie nawrotom epizodu depresji u pacjenta z chorobą dwubiegunową
- zapobieganie nawrotom epizodu maniakalnego u pacjenta z chorobą dwubiegunową
Działania niepożądane leku Ketipinor
Lek Ketipinor zawiera substancję czynną kwetiapinę (w postaci fumaranu) w dawkach 25 mg, 100 mg, 200 mg i 300 mg w postaci tabletek powlekanych. Jak każdy lek, Ketipinor może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one występują. Znajomość potencjalnych działań niepożądanych ma kluczowe znaczenie dla właściwego monitorowania pacjenta podczas terapii.1
Najczęstsze działania niepożądane
Podczas leczenia kwetiapiną najczęściej (z częstością ≥10%) zgłaszane są następujące działania niepożądane:
- Zaburzenia układu nerwowego: senność, zawroty głowy, ból głowy, objawy pozapiramidowe
- Zaburzenia metaboliczne: zwiększenie stężenia triglicerydów w surowicy, zwiększenie stężenia cholesterolu całkowitego (szczególnie frakcji LDL), zmniejszenie stężenia frakcji HDL cholesterolu, zwiększenie masy ciała
- Zaburzenia krwi: zmniejszenie zawartości hemoglobiny
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: suchość błony śluzowej jamy ustnej
- Inne: objawy odstawienia (po przerwaniu podawania leku)2
Objawy odstawienia
U pacjentów, którzy przerwali przyjmowanie kwetiapiny, najczęściej występują takie objawy odstawienia jak: bezsenność, nudności, bóle głowy, biegunka, wymioty, zawroty głowy i drażliwość. Częstość występowania tych objawów zmniejsza się znacząco po upływie tygodnia od zaprzestania leczenia.3
Wpływ na układ krążenia
Kwetiapina, podobnie jak inne leki przeciwpsychotyczne blokujące receptory adrenergiczne α1, może powodować niedociśnienie ortostatyczne, któremu często towarzyszą zawroty głowy, tachykardia, a u niektórych pacjentów omdlenia. Ryzyko wystąpienia tych działań niepożądanych jest szczególnie wysokie w początkowym okresie zwiększania dawki.4
W trakcie leczenia lekami neuroleptycznymi, w tym kwetiapiną, obserwowano przypadki wydłużenia odstępu QTc, komorowych zaburzeń rytmu, nagłych niespodziewanych zgonów, zatrzymania akcji serca oraz częstoskurczu komorowego typu torsades de pointes. Są to działania niepożądane charakterystyczne dla całej grupy leków przeciwpsychotycznych.5
Zaburzenia metaboliczne
Podczas leczenia kwetiapiną mogą wystąpić zaburzenia metaboliczne, szczególnie w zakresie gospodarki lipidowej i węglowodanowej. Obserwowano zwiększenie stężenia triglicerydów, cholesterolu całkowitego (szczególnie frakcji LDL) oraz zmniejszenie stężenia cholesterolu frakcji HDL. U niektórych pacjentów odnotowano wzrost stężenia glukozy we krwi do poziomu hiperglikemii, a także rozwój cukrzycy lub zaostrzenie istniejącej cukrzycy. Może również wystąpić zwiększenie masy ciała, zwłaszcza w pierwszych tygodniach leczenia.6
Ciężkie działania niepożądane
Do rzadkich, ale poważnych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem kwetiapiny należą:
- Ciężkie skórne działania niepożądane (SCAR), w tym zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN) i reakcja na lek z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi (DRESS)
- Złośliwy zespół neuroleptyczny – potencjalnie zagrażający życiu zespół objawów, który może wystąpić w odpowiedzi na leki przeciwpsychotyczne
- Agranulocytoza – poważne zaburzenie hematologiczne charakteryzujące się znaczącym zmniejszeniem liczby granulocytów obojętnochłonnych
- Wydłużenie odstępu QT – zaburzenie rytmu serca, które może prowadzić do poważnych arytmii7
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
U dzieci i młodzieży w wieku od 10 do 17 lat mogą wystąpić te same działania niepożądane, które obserwuje się u dorosłych. Niektóre z nich mogą jednak występować częściej niż u pacjentów dorosłych lub nie były obserwowane w populacji pacjentów dorosłych. Do działań niepożądanych występujących częściej u dzieci i młodzieży należą:
- Zwiększenie stężenia prolaktyny
- Zwiększenie łaknienia
- Objawy pozapiramidowe
- Zwiększenie ciśnienia tętniczego krwi
- Wymioty
- Zapalenie błony śluzowej nosa
- Drażliwość8
Należy zauważyć, że drażliwość u dzieci i młodzieży może wynikać z innych uwarunkowań klinicznych niż u dorosłych.9
Szczegółowa tabela działań niepożądanych
Poniższa tabela przedstawia wszystkie działania niepożądane zgłaszane podczas leczenia kwetiapiną, wraz z ich częstością występowania. Częstość określono następująco: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).
| Klasyfikacja układów narządów | Bardzo często (≥1/10) | Często (≥1/100 do <1/10) | Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Zmniejszona zawartość hemoglobiny | Leukopenia, zmniejszenie liczby neutrofilów, zwiększenie liczby eozynofilów | Neutropenia, małopłytkowość, niedokrwistość, zmniejszenie liczby płytek krwi | Agranulocytoza | ||
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nadwrażliwość (w tym alergiczne reakcje skórne) | Reakcja anafilaktyczna | ||||
| Zaburzenia endokrynologiczne | Hiperprolaktynemia, zmniejszenie stężenia całkowitej T4, zmniejszenie stężenia wolnej T4, zmniejszenie stężenia wolnej T3, niedoczynność tarczycy | Nieadekwatne wydzielanie hormonu antydiuretycznego | ||||
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zwiększenie stężenia triglicerydów w surowicy, zwiększenie stężenia cholesterolu całkowitego (szczególnie frakcji LDL), zmniejszenie stężenia cholesterolu frakcji HDL, przyrost wagi | Zwiększenie łaknienia, zwiększenie stężenia glukozy we krwi do poziomu hiperglikemii | Hiponatremia, cukrzyca, zaostrzenie istniejącej cukrzycy | Zespół metaboliczny | ||
| Zaburzenia psychiczne | Dziwaczne sny i koszmary senne, wyobrażenia samobójcze i zachowania samobójcze | Somnambulizm oraz pokrewne reakcje i zachowania, takie jak mówienie przez sen oraz zaburzenia odżywiania związane ze snem | ||||
| Zaburzenia układu nerwowego | Zawroty głowy, senność, ból głowy, objawy pozapiramidowe | Dyzartria | Padaczka (napady drgawkowe), zespół niespokojnych nóg, dyskinezy późne, omdlenie, stan splątania | |||
| Zaburzenia serca | Częstoskurcz, kołatanie serca | Wydłużenie odstępu QT | Kardiomiopatia i zapalenie mięśnia sercowego | Bradykardia | ||
| Zaburzenia oka | Niewyraźne widzenie | |||||
| Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie ortostatyczne | Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa | Udar mózgu | |||
| Zaburzenia oddechowe, klatki piersiowej i śródpiersia | Duszność | Zapalenie błony śluzowej nosa | ||||
| Zaburzenia żołądkowo-jelitowe | Suchość w jamie ustnej | Zaparcie, niestrawność, wymioty | Zaburzenia połykania | Zapalenie trzustki, niedrożność jelit | ||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zwiększenie stężenia aminotransferazy alaninowej (ALT) w surowicy, zwiększenie stężenia gamma-GT w surowicy | Zwiększenie stężenia aminotransferazy asparaginianowej (AST) w surowicy | Żółtaczka, zapalenie wątroby | |||
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Obrzęk naczyniowy, zespół Stevensa-Johnsona | Toksyczno-rozpływna martwica naskórka, rumień wielopostaciowy, ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP), wysypka z eozynofilią i objawami układowymi (DRESS), zapalenie naczyń krwionośnych skóry | ||||
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Rabdomioliza | |||||
| Zaburzenia nerek i układu moczowego | Zatrzymanie moczu | |||||
| Ciąża, połóg i okres okołoporodowy | Noworodkowy zespół odstawienia | |||||
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Zaburzenia sprawności seksualnej | Priapizm, mlekotok, obrzęk piersi, zaburzenia cyklu miesiączkowego | ||||
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Objawy odstawienia (przerwania podawania) | Łagodna astenia, obrzęk obwodowy, drażliwość, wysoka gorączka | Złośliwy zespół neuroleptyczny, hipotermia | |||
| Wyniki badań | Zwiększenie stężenia kinazy kreatynowej we krwi |
Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Podczas stosowania leku Ketipinor zaleca się regularne monitorowanie stanu pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem parametrów metabolicznych, hematologicznych oraz czynności wątroby. Należy również obserwować pacjenta pod kątem wystąpienia objawów neurologicznych, kardiologicznych oraz psychiatrycznych.
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:10
Al. Jerozolimskie 181C
02-222 Warszawa
tel.: + 48 22 49 21 301
fax: + 48 22 49 21 309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.11
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania