Działania niepożądane
Dasatinib Zentiva 80 mg

Dazatynib, stosowany w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL), wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania. Mediana czasu leczenia w badaniach klinicznych wynosiła od 6,2 miesiąca w zaawansowanych postaciach choroby do około 60 miesięcy u pacjentów z nowo rozpoznaną CML w fazie przewlekłej. Działania niepożądane występowały u większości pacjentów (n=2712), a u 19% z nich doprowadziły do przerwania terapii. Profil bezpieczeństwa u pacjentów pediatrycznych był zbliżony do dorosłych, z wyjątkiem braku przypadków wysięku osierdziowego, opłucnowego, obrzęku płuc i nadciśnienia płucnego. W populacji dzieci i młodzieży tylko 1,5% przerwało leczenie z powodu działań niepożądanych.

Działania niepożądane leku Dasatinib Zentiva

Działania niepożądane są istotnym elementem profilu bezpieczeństwa dazatynibu i wymagają szczególnej uwagi ze strony personelu medycznego. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę działań niepożądanych występujących podczas terapii tym lekiem, opracowaną na podstawie danych klinicznych oraz doświadczeń po wprowadzeniu produktu do obrotu.1

Charakterystyka badań klinicznych i czas ekspozycji na lek

Dane dotyczące bezpieczeństwa dazatynibu pochodzą z rozległych badań klinicznych obejmujących dużą grupę pacjentów. U dorosłych pacjentów z przewlekłą lub zaawansowaną postacią przewlekłej białaczki szpikowej (CML) lub ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL) mediana czasu leczenia wynosiła 19,2 miesiąca, z zakresem od 0 do 93,2 miesiąca.2

W zależności od populacji pacjentów, mediana czasu leczenia różniła się znacząco:

  • W randomizowanym badaniu u pacjentów z nowo rozpoznaną CML w fazie przewlekłej – około 60 miesięcy3
  • U dorosłych pacjentów z CML w fazie przewlekłej – 29 miesięcy (zakres 0-92,9 miesiąca)4
  • U dorosłych pacjentów z CML w fazie zaawansowanej lub Ph+ ALL – 6,2 miesiąca (zakres 0-93,2 miesiąca)5
  • W populacji pediatrycznej – 26,3 miesiąca (zakres 0-99,6 miesiąca), a w podgrupie dzieci i młodzieży z CML w fazie przewlekłej – 42,3 miesiąca (zakres 0,1-99,6 miesiąca)6

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane występowały u większości pacjentów leczonych dazatynibem. W ogólnej populacji 2712 pacjentów, u 520 osób (19%) działania niepożądane doprowadziły do przerwania leczenia.7

Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży

Profil bezpieczeństwa dazatynibu w populacji pediatrycznej z CML w fazie przewlekłej był zasadniczo podobny do profilu obserwowanego u dorosłych. Istotną różnicą jest brak opisanych przypadków wysięku osierdziowego, wysięku opłucnowego, obrzęku płuc czy nadciśnienia płucnego u dzieci i młodzieży. Tylko u 2 z 130 pacjentów pediatrycznych (1,5%) działania niepożądane doprowadziły do przerwania leczenia.8

Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia szczegółowe zestawienie działań niepożądanych obserwowanych podczas stosowania dazatynibu zarówno w badaniach klinicznych, jak i po wprowadzeniu leku do obrotu. Działania niepożądane zaprezentowano według klasyfikacji układów i narządów oraz częstości występowania.9

Klasyfikacja układów i narządów Częstość występowania Działania niepożądane Opis
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Bardzo często (≥1/10) Zakażenia (w tym bakteryjne, wirusowe, grzybicze, niespecyficzne) Często występujące infekcje różnego pochodzenia, które mogą obejmować różne układy i narządy.
Często (≥1/100 do <1/10) Zapalenie płuc (bakteryjne, wirusowe, grzybicze), zakażenia/zapalenie górnych dróg oddechowych, zakażenia wirusem Herpes (w tym cytomegalowirusem – CMV), zakażenia przewodu pokarmowego, posocznica/sepsa Infekcje dolnych i górnych dróg oddechowych, w tym różne rodzaje zapaleń płuc. Zakażenia herpeswirusami, w tym CMV. Infekcje przewodu pokarmowego. Posocznica może, choć niezbyt często, prowadzić do zgonu.
Częstość nieznana Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B Reaktywacja zakażenia wirusem HBV, które może prowadzić do poważnych powikłań wątrobowych.

Zakres częstości występowania działań niepożądanych

Częstość występowania działań niepożądanych w powyższej tabeli sklasyfikowano według następujących kryteriów:<sup data-drug="Dasatinib Zentiva" data-section="Działania niepożądane" title="Częstości występowania określono następująco: bardzo często (≥ 1/10); często (≥ 1/100 do < 1/10); niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100); rzadko (≥ 1/10 000 do 10

  • Bardzo często: występujące u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥1/10)
  • Często: występujące u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów (≥1/100 do <1/10)
  • Niezbyt często: występujące u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów (≥1/1000 do <1/100)
  • Rzadko: występujące u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów (≥1/10 000 do <1/1000)
  • Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych po wprowadzeniu leku do obrotu

Szczegółowe omówienie działań niepożądanych w zakresie zakażeń i zarażeń pasożytniczych

Zakażenia ogólne

Zakażenia różnego pochodzenia (bakteryjne, wirusowe, grzybicze, niespecyficzne) występują bardzo często podczas terapii dazatynibem. Należy zwrócić szczególną uwagę na objawy infekcji u pacjentów, zwłaszcza w kontekście możliwego działania immunosupresyjnego leku.11

Zapalenie płuc i inne poważne infekcje

Zapalenie płuc różnego pochodzenia (bakteryjne, wirusowe, grzybicze) występuje często u pacjentów leczonych dazatynibem. Podobnie często obserwuje się zakażenia górnych dróg oddechowych oraz zakażenia herpeswirusami, w tym cytomegalowirusem. Infekcje przewodu pokarmowego również należą do często występujących działań niepożądanych.12

Posocznica/sepsa

Szczególnie niebezpiecznym powikłaniem infekcyjnym jest posocznica (sepsa), która występuje często podczas terapii dazatynibem. Należy podkreślić, że w niektórych przypadkach powikłanie to może zakończyć się zgonem pacjenta, choć taki przebieg nie jest częsty.13

Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B

U pacjentów leczonych dazatynibem odnotowano przypadki reaktywacji wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV). Częstość występowania tego powikłania nie jest dokładnie określona na podstawie dostępnych danych po wprowadzeniu leku do obrotu. Reaktywacja HBV może prowadzić do poważnych powikłań wątrobowych, dlatego u pacjentów z przebytym zakażeniem HBV zaleca się monitorowanie funkcji wątroby i stanu serologicznego.14

Wnioski i zalecenia dotyczące zarządzania działaniami niepożądanymi

Przedstawione dane wskazują, że dazatynib może powodować szereg działań niepożądanych, ze szczególnym uwzględnieniem zakażeń o różnej etiologii. Lekarz prowadzący terapię tym lekiem powinien zwrócić szczególną uwagę na:

  1. Regularne monitorowanie pacjentów pod kątem objawów infekcji
  2. Szybkie diagnozowanie i leczenie zakażeń, zwłaszcza tych o ciężkim przebiegu
  3. Wykonywanie badań przesiewowych w kierunku HBV przed rozpoczęciem terapii
  4. Monitorowanie pacjentów z przebytym zakażeniem HBV pod kątem reaktywacji

Profil bezpieczeństwa dazatynibu różni się między populacją dorosłych a dzieci i młodzieży, co należy uwzględnić podczas planowania terapii i monitorowania działań niepożądanych. Obserwacja działań niepożądanych powinna być dostosowana do czasu trwania terapii, biorąc pod uwagę, że niektóre działania niepożądane mogą pojawiać się po dłuższym okresie leczenia.15

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl