Właściwości farmakokinetyczne
Clozapine Aristo 25 mg

Właściwości farmakokinetyczne klozapiny

Klozapina jest lekiem przeciwpsychotycznym charakteryzującym się złożonymi właściwościami farmakokinetycznymi. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis procesów, jakim podlega lek w organizmie, z uwzględnieniem wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz eliminacji. ¹

Wchłanianie

Po podaniu doustnym klozapina charakteryzuje się wysokim stopniem wchłaniania, wynoszącym od 90% do 95%. Istotną cechą procesu absorpcji jest jego niezależność od spożywanego pokarmu, co oznacza, że przyjmowanie leku podczas posiłku lub na czczo nie wpływa na prędkość ani stopień wchłaniania substancji czynnej. Należy jednak zaznaczyć, że lek podlega efektowi pierwszego przejścia w umiarkowanym stopniu, co skutkuje bezwzględną biodostępnością na poziomie 50-60%. ²

Dystrybucja

W przypadku stosowania schematu dawkowania dwa razy na dobę, w stanie stacjonarnym maksymalne stężenia klozapiny we krwi osiągane są średnio po około 2,1 godziny (z zakresem od 0,4 do 4,2 godziny). Objętość dystrybucji leku wynosi 1,6 L/kg, co wskazuje na dobrą penetrację do tkanek. Klozapina charakteryzuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, wynoszącym 95%, co może mieć znaczenie w kontekście interakcji z innymi lekami silnie wiążącymi się z białkami. ³

Metabolizm

Klozapina przed wydaleniem z organizmu podlega niemal całkowitemu procesowi metabolizmu, który zachodzi głównie przy udziale enzymów cytochromu P450. W proces ten zaangażowanych jest kilka izoenzymów z różnym stopniem intensywności:

• CYP 1A2 – główny szlak metaboliczny
• CYP 3A4 – główny szlak metaboliczny
• CYP 2C19 – mniejszy udział w metabolizmie
• CYP 2D6 – mniejszy udział w metabolizmie

Spośród licznych metabolitów klozapiny, tylko metabolit demetylowy wykazuje aktywność farmakologiczną. Jego działanie jest podobne do działania związku macierzystego, jednakże charakteryzuje się słabszą siłą działania oraz krótszym czasem aktywności. ⁴

Eliminacja

Eliminacja klozapiny z organizmu przebiega w sposób dwufazowy. Średni okres półtrwania w fazie końcowej wynosi 12 godzin, z obserwowanym zakresem od 6 do 26 godzin. Podczas podawania pojedynczych dawek 75 mg, średni okres półtrwania w fazie końcowej wynosił 7,9 godzin. Interesującym zjawiskiem jest wydłużenie tego parametru do 14,2 godzin po osiągnięciu stanu stacjonarnego przy dawkowaniu 75 mg dziennie przez okres 7 dni. ⁵

W moczu i kale wykrywane są jedynie śladowe ilości niezmienionej klozapiny. Około 50% podanej dawki jest wydalane z moczem w postaci metabolitów, natomiast 30% jest wydalane z kałem. ⁶

Liniowość lub nieliniowość farmakokinetyki

Klozapina wykazuje liniową farmakokinetykę w zakresie dawek terapeutycznych. Zwiększenie dawki z 37,5 mg do 75 mg i dalej do 150 mg przy dawkowaniu dwa razy na dobę prowadzi do liniowo proporcjonalnego wzrostu wartości AUC (pole pod krzywą zależności stężenia od czasu) oraz do proporcjonalnego zwiększenia maksymalnych i minimalnych stężeń leku w osoczu w stanie stacjonarnym. Ta właściwość ułatwia przewidywanie stężeń leku po zmianie dawkowania. ⁷