Specjalne ostrzeżenia
Bosutinib Stada

Bosutynib, stosowany w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML), wiąże się z ryzykiem hepatotoksyczności, manifestującej się wzrostem aktywności aminotransferaz (AlAT, AspAT) u ponad 80% pacjentów w ciągu pierwszych 3 miesięcy terapii. Zaleca się monitorowanie czynności wątroby przed rozpoczęciem leczenia oraz co miesiąc przez pierwsze 3 miesiące, a następnie według wskazań klinicznych. W przypadku istotnego wzrostu enzymów wątrobowych i bilirubiny należy rozważyć wstrzymanie lub przerwanie terapii. Bosutynib może również powodować mielosupresję (niedokrwistość, neutropenię, małopłytkowość), dlatego konieczne jest wykonywanie pełnej morfologii krwi co tydzień przez pierwszy miesiąc, a następnie co miesiąc. Ponadto, lek może indukować zatrzymanie płynów (wysięk osierdziowy, opłucnowy, obrzęki), zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, wymioty) oraz zwiększenie aktywności lipazy, co wymaga szczególnej uwagi u pacjentów z historią zapalenia trzustki.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania

Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat zagrożeń oraz środków ostrożności, jakie należy podjąć podczas stosowania bosutynibu. Konieczne jest dokładne zapoznanie się z tymi informacjami przed zaleceniem pacjentowi leczenia tym lekiem oraz monitorowanie pacjenta w trakcie terapii zgodnie z przedstawionymi wytycznymi.1

Zaburzenia czynności wątroby

Stosowanie bosutynibu wiąże się z ryzykiem zwiększenia aktywności aminotransferaz w surowicy (aminotransferazy alaninowej [AlAT] i aminotransferazy asparaginianowej [AspAT]). Zwiększona aktywność aminotransferaz występuje zazwyczaj we wczesnej fazie leczenia – u ponad 80% pacjentów, u których wystąpiło zwiększenie aktywności aminotransferaz dowolnego stopnia, pierwsze takie zdarzenie miało miejsce w ciągu pierwszych 3 miesięcy terapii.2

Przed rozpoczęciem leczenia bosutynibem należy przeprowadzić testy czynnościowe wątroby, a następnie kontynuować ich wykonywanie raz w miesiącu przez pierwsze 3 miesiące terapii oraz zgodnie ze wskazaniami klinicznymi. U pacjentów ze zwiększoną aktywnością aminotransferaz zaleca się tymczasowe wstrzymanie podawania bosutynibu (z uwzględnieniem możliwości zmniejszenia dawki po przywróceniu nasilenia zdarzenia niepożądanego do stopnia 1. lub stanu początkowego) i/lub przerwanie leczenia bosutynibem.3

Szczególną uwagę należy zwrócić na przypadki, gdy zwiększeniu aktywności aminotransferaz towarzyszy jednoczesne zwiększenie stężenia bilirubiny, co może stanowić wczesną oznakę polekowego uszkodzenia wątroby. Tacy pacjenci wymagają natychmiastowego odpowiedniego leczenia.4

Biegunka i wymioty

Leczenie bosutynibem wiąże się z ryzykiem wystąpienia biegunki i wymiotów. U pacjentów z niedawno przebytymi lub utrzymującymi się istotnymi klinicznie zaburzeniami żołądka i jelit, bosutynib należy stosować z zachowaniem szczególnej ostrożności i wyłącznie po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka, ponieważ tacy pacjenci zostali wykluczeni z badań klinicznych.5

W przypadku wystąpienia biegunki i wymiotów należy wdrożyć standardowe postępowanie terapeutyczne, w tym:6

  • Podanie leków przeciwbiegunkowych
  • Podanie leków przeciwwymiotnych
  • Uzupełnienie płynów

W przypadkach nasilonych objawów można rozważyć tymczasowe wstrzymanie podawania bosutynibu, zmniejszenie dawki i/lub przerwanie leczenia.7

Należy zachować ostrożność przy stosowaniu leków przeciwwymiotnych. Szczególnie istotne jest, że domperidon może powodować wydłużenie odstępu QTc i wywoływać arytmie typu „torsades de pointes”, dlatego należy unikać jego skojarzonego podawania z bosutynibem. Domperidon powinien być stosowany wyłącznie w sytuacjach, gdy inne leki przeciwwymiotne okazały się nieskuteczne, po dokonaniu indywidualnej oceny korzyści i ryzyka oraz przy jednoczesnym monitorowaniu pacjenta pod kątem wydłużenia odstępu QTc.8

Mielosupresja

Stosowanie bosutynibu może prowadzić do wystąpienia mielosupresji, definiowanej jako niedokrwistość, neutropenia i małopłytkowość. Z tego powodu konieczne jest wykonywanie pełnej morfologii krwi:9

  • Co tydzień w ciągu pierwszego miesiąca leczenia
  • Następnie co miesiąc
  • Dodatkowo zgodnie ze wskazaniami klinicznymi

W przypadku wystąpienia mielosupresji można zastosować tymczasowe wstrzymanie podawania bosutynibu, zmniejszenie dawki i/lub przerwanie leczenia.10

Zatrzymanie płynów

Terapia bosutynibem może powodować zatrzymanie płynów w organizmie, manifestujące się jako:11

  • Wysięk osierdziowy
  • Wysięk opłucnowy
  • Obrzęk płuc
  • Obrzęki obwodowe

Pacjenci powinni być monitorowani pod kątem tych objawów i w razie ich wystąpienia objęci standardowym leczeniem. W zależności od nasilenia objawów zatrzymania płynów można rozważyć tymczasowe wstrzymanie podawania bosutynibu, zmniejszenie dawki i/lub przerwanie leczenia.12

Aktywność lipazy w surowicy

U pacjentów leczonych bosutynibem zaobserwowano zwiększenie aktywności lipazy w surowicy. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów, którzy przebyli zapalenie trzustki. Jeśli zwiększeniu aktywności lipazy towarzyszą objawy brzuszne, należy przerwać podawanie bosutynibu i rozważyć wykonanie odpowiednich badań diagnostycznych w celu wykluczenia zapalenia trzustki.13

Zakażenia

Przyjmowanie bosutynibu może predysponować pacjentów do różnego rodzaju zakażeń, w tym zakażeń bakteryjnych, grzybiczych, wirusowych i pierwotniakowych. W związku z tym należy zwrócić szczególną uwagę na objawy mogące świadczyć o rozwijającej się infekcji i wdrożyć odpowiednie postępowanie diagnostyczno-terapeutyczne.14

Potencjał proarytmiczny

W automatycznym odczycie EKG u pacjentów leczonych bosutynibem stwierdzano wydłużenie odstępu QTc bez towarzyszących zaburzeń rytmu serca. Bosutynib należy stosować ze szczególną ostrożnością u:15

  • Pacjentów z wydłużeniem QTc w wywiadzie lub predyspozycją do jego wystąpienia
  • Pacjentów z niekontrolowaną lub istotną klinicznie chorobą serca, w tym:
    • Niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego
    • Zastoinową niewydolnością serca
    • Dusznicą bolesną niestabilną
    • Istotną klinicznie bradykardią
  • Pacjentów przyjmujących leki mogące wydłużać QTc (np. leki przeciwarytmiczne)

Należy pamiętać, że współistniejąca hipokaliemia lub hipomagnezemia mogą dodatkowo nasilać to działanie.16

Zalecane jest monitorowanie wpływu na odstęp QTc poprzez wykonanie wyjściowego elektrokardiogramu (EKG) przed rozpoczęciem leczenia bosutynibem oraz w przypadkach wskazanych klinicznie. Przed podaniem bosutynibu należy wyrównać hipokaliemię lub hipomagnezemię, a następnie okresowo kontrolować stężenie potasu i magnezu w trakcie terapii.17

Zaburzenia czynności nerek

Leczenie bosutynibem może prowadzić do istotnego klinicznie pogorszenia czynności nerek u pacjentów z CML. W badaniach klinicznych obserwowano zmniejszanie się w czasie szacunkowej wartości wskaźnika przesączania kłębuszkowego (eGFR) u pacjentów leczonych bosutynibem.18

Populacja pacjentów Dawka bosutynibu Mediana zmniejszenia eGFR
Nowo rozpoznana CML w fazie CP 400 mg 11,1 mL/min/1,73 m² po roku
14,1 mL/min/1,73 m² po 5 latach
Nieleczona wcześniej CML 500 mg 9,2 mL/min/1,73 m² po roku
12,0 mL/min/1,73 m² po 5 latach
16,6 mL/min/1,73 m² po 10 latach
Leczona wcześniej CML w fazie CP lub postać zaawansowana 500 mg 7,6 mL/min/1,73 m² po roku
12,3 mL/min/1,73 m² po 5 latach
15,9 mL/min/1,73 m² po 10 latach
CML Ph+, wcześniej leczona ≥1 TKI 500 mg 9,2 mL/min/1,73 m² po roku
14,5 mL/min/1,73 m² po 4 latach

Kluczowe zalecenia dotyczące postępowania w kontekście czynności nerek:19

  • Ocena czynności nerek przed rozpoczęciem leczenia
  • Staranne monitorowanie czynności nerek podczas terapii
  • Szczególna uwaga u pacjentów:
    • Z zaburzeniami czynności nerek w wywiadzie
    • Zagrożonych zaburzeniami czynności nerek
    • Przyjmujących jednocześnie potencjalnie nefrotoksyczne leki, takie jak:
      • Diuretyki
      • Inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE)
      • Antagoniści receptora angiotensyny
      • Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ)

Należy pamiętać, że ekspozycja na bosutynib wzrasta u pacjentów z umiarkowanymi i ciężkimi zaburzeniami czynności nerek, co uzasadnia zalecenie zmniejszenia dawki u tych pacjentów.20

Z badań klinicznych wykluczono pacjentów ze stężeniem kreatyniny w surowicy >1,5 x GGN. Analizy farmakokinetyki populacyjnej wykazały zwiększenie ekspozycji (AUC) u pacjentów z umiarkowanymi i ciężkimi zaburzeniami czynności nerek w momencie rozpoczęcia leczenia.22

Pacjenci pochodzenia azjatyckiego

Analizy farmakokinetyki populacyjnej wykazały, że u pacjentów pochodzenia azjatyckiego występuje mniejszy klirens bosutynibu, co prowadzi do większej ekspozycji na lek. Z tego powodu pacjenci tej grupy etnicznej powinni być ściśle monitorowani pod kątem występowania działań niepożądanych, szczególnie w przypadku zwiększenia dawki leku.23

Ciężkie reakcje skórne

Bosutynib może wywoływać ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczna nekroliza naskórka. W przypadku wystąpienia takich objawów konieczne jest natychmiastowe i całkowite odstawienie leku.24

Zespół rozpadu guza

Ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu rozpadu guza podczas terapii bosutynibem, przed rozpoczęciem leczenia należy:25

  • Skorygować istotne klinicznie odwodnienie
  • Wyleczyć duże stężenie kwasu moczowego

Reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B

U pacjentów będących przewlekłymi nosicielami wirusa zapalenia wątroby typu B może dojść do reaktywacji zakażenia po zastosowaniu inhibitorów kinazy tyrozynowej BCR-ABL, w tym bosutynibu. Niektóre przypadki mogą prowadzić do ostrej niewydolności wątroby lub piorunującego zapalenia wątroby, wymagającego przeszczepienia wątroby lub zagrażającego życiu.26

Wszyscy pacjenci przed rozpoczęciem leczenia bosutynibem powinni zostać przebadani pod kątem zakażenia wirusem HBV. W przypadku pacjentów z dodatnim wynikiem badania serologicznego w kierunku HBV (zarówno z aktywną chorobą, jak i w przypadku dodatniego wyniku badania w trakcie leczenia), należy skonsultować się z ekspertami ds. chorób wątroby i leczenia HBV.27

Nosiciele wirusa HBV wymagający leczenia bosutynibem powinni być poddawani ścisłej obserwacji pod kątem objawów podmiotowych i przedmiotowych aktywnego zakażenia wirusem HBV przez cały okres leczenia oraz przez kilka miesięcy po jego zakończeniu.28

Nadwrażliwość na światło

Ze względu na ryzyko nadwrażliwości na światło związane z leczeniem bosutynibem, pacjenci powinni:29

  • Unikać narażenia na bezpośrednie działanie promieni słonecznych lub promieniowania ultrafioletowego (UV) lub minimalizować je
  • Stosować środki ochronne, takie jak:
    • Odzież ochronna
    • Filtry przeciwsłoneczne o wysokim współczynniku ochrony przeciwsłonecznej (SPF)

Interakcje z lekami modulującymi CYP3A

Inhibitory CYP3A

Należy unikać równoczesnego stosowania bosutynibu z inhibitorami CYP3A silnie działającymi lub o średniej sile działania, ponieważ prowadzi to do zwiększenia stężenia bosutynibu w osoczu. Jeśli to możliwe, zaleca się wybór produktu leczniczego bez wpływu hamującego lub o minimalnym potencjale hamującym CYP3A.30

W przypadku konieczności podania inhibitora CYP3A silnie działającego lub o średniej sile działania w trakcie leczenia bosutynibem, należy rozważyć przerwanie leczenia bosutynibem lub zmniejszenie jego dawki.31

Induktory CYP3A

Należy unikać równoczesnego stosowania bosutynibu z induktorami CYP3A silnie działającymi lub o średniej sile działania, ponieważ prowadzi to do zmniejszenia stężenia bosutynibu w osoczu, co może negatywnie wpłynąć na skuteczność leczenia.32

Wpływ pożywienia

Podczas leczenia bosutynibem należy unikać spożywania:33

  • Produktów zawierających grejpfruty
  • Soku grejpfrutowego
  • Innych pokarmów hamujących CYP3A

Sód w diecie

Produkt leczniczy Bosutinib Stada zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na każdą tabletkę o mocy 100 mg, 400 mg lub 500 mg, co oznacza, że jest on zasadniczo „wolny od sodu”. Informacja ta jest istotna dla pacjentów kontrolujących zawartość sodu w diecie.34

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl

Powiązane tematy: