Właściwości farmakokinetyczne
Abiraterone Fresenius Kabi 250 mg

Abirateron octan po doustnym podaniu na czczo osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) w około 2 godziny, charakteryzuje się wysokim wiązaniem z białkami osocza (99,8%) oraz dużą objętością dystrybucji (~5630 l). Biodostępność leku jest silnie zależna od obecności pokarmu, zwłaszcza tłuszczów, co powoduje wzrost AUC do 10-krotnego i Cmax do 17-krotnego w porównaniu z podaniem na czczo. Metabolizm abirateronu zachodzi głównie w wątrobie, prowadząc do powstania dominujących metabolitów – siarczanu abirateronu i siarczanu N-tlenku abirateronu, które stanowią po około 43% całkowitej promieniotwórczości. Okres półtrwania u osób zdrowych wynosi około 15 godzin, a eliminacja odbywa się głównie z kałem (88%, w tym 55% w postaci niezmienionego abirateronu octanu) oraz w mniejszym stopniu z moczem (5%). Ze względu na zmienność ekspozycji farmakokinetycznej, zaleca się przyjmowanie leku na czczo, co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku, aby zapewnić stabilną biodostępność.

Właściwości farmakokinetyczne leku Abiraterone Fresenius Kabi

Badania farmakokinetyczne abirateronu i abirateronu octanu przeprowadzono po podaniu abirateronu octanu w różnych grupach pacjentów, obejmujących zarówno osoby zdrowe, jak i pacjentów z zaawansowanym rakiem gruczołu krokowego z przerzutami oraz osoby bez raka, ale z zaburzeniami czynności wątroby i nerek. Ważnym mechanizmem działania jest szybka konwersja abirateronu octanu in vivo do abirateronu, który jest inhibitorem biosyntezy androgenów.1

Wchłanianie

Po doustnym podaniu abirateronu octanu na czczo, czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax) w osoczu wynosi około 2 godziny. Istotnym aspektem farmakokinetyki tego leku jest znaczący wpływ pokarmu na jego biodostępność. Podawanie abirateronu octanu z jedzeniem, w porównaniu do podawania na czczo, skutkuje nawet 10-krotnym zwiększeniem całkowitego wpływu na organizm (AUC) oraz 17-krotnym zwiększeniem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax). Efekt ten jest zależny od zawartości tłuszczu w posiłku.2

Ze względu na dużą zmienność ekspozycji wynikającą z różnorodności zawartości i składu posiłków, produkt leczniczy Abiraterone Fresenius Kabi nie powinien być przyjmowany razem z jedzeniem. Zaleca się przyjmowanie leku co najmniej jedną godzinę przed lub co najmniej dwie godziny po posiłku. Tabletki należy połykać w całości, popijając wodą, co zapewnia optymalną biodostępność leku.3

Dystrybucja

Abirateron charakteryzuje się bardzo wysokim stopniem wiązania z białkami osocza – znakowany izotopowo ¹⁴C-abirateron wiąże się z ludzkimi białkami osocza w 99,8%. Pozorna objętość dystrybucji wynosi około 5 630 l, co świadczy o znaczącej dystrybucji leku w tkankach obwodowych organizmu.4

Metabolizm

Metabolizm abirateronu jest złożonym procesem obejmującym kilka etapów transformacji. Po doustnym podaniu znakowanego izotopowo ¹⁴C-abirateronu octanu w kapsułkach, związek ten ulega hydrolizie do abirateronu, który następnie podlega dalszym przemianom metabolicznym, głównie w wątrobie. Procesy te obejmują sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie.5

Większość krążącej promieniotwórczości (około 92%) stanowią metabolity abirateronu. Spośród 15 wykrytych metabolitów, dwa podstawowe – siarczan abirateronu i siarczan N-tlenku abirateronu – stanowią po około 43% całkowitej promieniotwórczości każdy, co wskazuje na ich dominującą rolę w profilu metabolicznym leku.6

Eliminacja

Średni okres półtrwania abirateronu w osoczu, określony na podstawie danych uzyskanych od zdrowych osób, wynosi około 15 godzin. Po doustnym podaniu dawki 1000 mg znakowanego ¹⁴C-abirateronu octanu, drogi eliminacji obejmują głównie wydalanie z kałem (około 88% dawki promieniotwórczej) oraz w mniejszym stopniu z moczem (około 5%).7

W kale znajdowana jest większość podanej dawki w postaci niezmienionego abirateronu octanu (około 55%) oraz abirateronu (około 22%). Oznacza to, że znaczna część dawki nie ulega wchłonięciu lub jest wydalana w niezmienionej postaci.8

Wpływ zaburzeń czynności wątroby na farmakokinetykę

Przeprowadzono szczegółowe badania farmakokinetyki abirateronu octanu u pacjentów z różnym stopniem zaburzeń czynności wątroby. U pacjentów z istniejącymi wcześniej łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby (klasa Child-Pugh A) całkowite narażenie organizmu na abirateron po pojedynczym doustnym podaniu dawki 1000 mg zwiększało się o 11% w porównaniu do grupy kontrolnej zdrowych osób. Średni okres półtrwania abirateronu wydłużył się do około 18 godzin.9

U pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (klasa Child-Pugh B) obserwowano znacznie większy wzrost narażenia – o 260% w porównaniu do grupy kontrolnej. Okres półtrwania wydłużył się do około 19 godzin.10

W oddzielnym badaniu oceniano farmakokinetykę abirateronu u pacjentów (n=8) z ciężkimi zaburzeniami wątroby (klasa C Child-Pugh) w porównaniu do grupy kontrolnej 8 zdrowych osób z prawidłową czynnością wątroby. Wyniki wykazały, że AUC abirateronu zwiększyła się o około 600%, a wolna frakcja leku zwiększyła się o 80% u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami wątroby w porównaniu z osobami z prawidłową czynnością wątroby.11

Na podstawie uzyskanych wyników, modyfikacja dawkowania abirateronu octanu wygląda następująco:

  • U pacjentów z występującymi wcześniej łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby nie jest konieczne dostosowywanie dawki.12
  • U pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby zastosowanie abirateronu octanu należy rozważnie ocenić, a korzyści powinny jasno przeważać nad ryzykiem.13
  • Abirateronu octanu nie należy stosować u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby.14

W przypadku rozwoju hepatotoksyczności podczas leczenia, może być konieczne zawieszenie terapii lub dostosowanie dawki leku.15

Wpływ zaburzeń czynności nerek na farmakokinetykę

Badania farmakokinetyczne abirateronu octanu przeprowadzono również u pacjentów z krańcowym stadium choroby nerek, stabilnych na hemodializie, porównując ich z dopasowaną grupą kontrolną osób z prawidłową czynnością nerek. Wyniki wskazują, że całkowite narażenie organizmu na abirateron po pojedynczym doustnym podaniu dawki 1000 mg nie zwiększyło się u dializowanych pacjentów z krańcowym stadium choroby nerek.16

Na podstawie uzyskanych danych, nie jest konieczne zmniejszanie dawki abirateronu octanu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, włączając w to pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek.17

Należy jednak zauważyć, że brakuje danych klinicznych dotyczących stosowania leku u pacjentów z rakiem gruczołu krokowego i jednocześnie występującymi ciężkimi zaburzeniami czynności nerek. W tej grupie pacjentów zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności podczas terapii abirateronem.18

Parametr farmakokinetyczny Wartość/Charakterystyka Uwagi
Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax) Około 2 godziny Po podaniu na czczo
Wpływ pokarmu na AUC Zwiększenie do 10-krotne Zależne od zawartości tłuszczu w posiłku
Wpływ pokarmu na Cmax Zwiększenie do 17-krotne Zależne od zawartości tłuszczu w posiłku
Wiązanie z białkami osocza 99,8% Bardzo wysoki stopień wiązania
Objętość dystrybucji Około 5 630 l Wskazuje na znaczną dystrybucję w tkankach obwodowych
Okres półtrwania (t½) Około 15 godzin U osób zdrowych
Główne metabolity Siarczan abirateronu i siarczan N-tlenku abirateronu Stanowią po około 43% całkowitej promieniotwórczości
Eliminacja z kałem Około 88% 55% jako niezmieniony abirateronu octan, 22% jako abirateron
Eliminacja z moczem Około 5%
t½ przy łagodnych zaburzeniach wątroby Około 18 godzin Wzrost AUC o 11%
t½ przy umiarkowanych zaburzeniach wątroby Około 19 godzin Wzrost AUC o 260%
Wpływ ciężkich zaburzeń wątroby Wzrost AUC o 600%, wolnej frakcji o 80% Przeciwwskazanie do stosowania
Wpływ krańcowej niewydolności nerek Brak zwiększenia narażenia Nie wymaga dostosowania dawki
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl