Specjalne ostrzeżenia
Abiraterone Fresenius Kabi

Nadciśnienie, hipokaliemia, zastój płynów i niewydolność serca wynikające z nadmiaru mineralokortykosteroidów

Terapia z zastosowaniem abirateronu octanu może prowadzić do wystąpienia nadciśnienia tętniczego, hipokaliemii oraz zastoju płynów w organizmie. Te działania niepożądane są konsekwencją zwiększenia stężeń mineralokortykosteroidów spowodowanego hamowaniem aktywności enzymu CYP17. Jednoczesne stosowanie kortykosteroidów może zmniejszyć częstość i nasilenie tych działań niepożądanych poprzez hamowanie wydzielania hormonu adrenokortykotropowego (ACTH).¹

Szczególną ostrożność należy zachować podczas leczenia pacjentów, u których stan chorób współistniejących może ulec pogorszeniu z powodu:

• Zwiększenia ciśnienia tętniczego
• Hipokaliemii, zwłaszcza u pacjentów przyjmujących glikozydy nasercowe
• Zastoju płynów, szczególnie u osób z niewydolnością serca, ciężką lub niestabilną dławicą piersiową, niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego, arytmią komorową lub ciężkimi zaburzeniami czynności nerek²

Ryzyko u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi

Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania abirateronu u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi w wywiadzie. Badania kliniczne 3 fazy nie obejmowały pacjentów z:

• Niepoddającym się leczeniu nadciśnieniem tętniczym
• Istotną klinicznie chorobą serca
• Zawałem mięśnia sercowego lub tętniczymi zdarzeniami zakrzepowymi w okresie ostatnich 6 miesięcy
• Ciężką lub niestabilną dławicą piersiową
• Niewydolnością serca klasy III lub IV wg NYHA (badanie 301) lub klasy II do IV (badania 3011 i 302)
• Frakcją wyrzutową serca poniżej 50%

Z badań 3011 i 302 wykluczono również pacjentów z migotaniem przedsionków lub innymi arytmiami komorowymi wymagającymi leczenia.<sup data-drug="Abiraterone Fresenius Kabi" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Abiraterone Fresenius Kabi należy stosować ostrożnie u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi w wywiadzie. Badania 3 fazy abirateronu octanu nie obejmowały pacjentów z niepoddającym się leczeniu nadciśnieniem tętniczym, istotną klinicznie chorobą serca, potwierdzoną zawałem mięśnia sercowego lub tętniczymi zdarzeniami zakrzepowymi w okresie ostatnich 6 miesięcy, z ciężką lub niestabilną dławicą piersiową lub niewydolnością serca klasy III lub IV wg NYHA (ang. New York Heart Association) (badanie 301) lub niewydolnością serca klasy II do IV (badania 3011 i 302) lub pacjentów z frakcją wyrzutową serca 3

Nie określono bezpieczeństwa stosowania abirateronu u pacjentów z frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) poniżej 50% lub niewydolnością serca klasy III lub IV wg NYHA (w badaniu 301) lub klasy II do IV wg NYHA (w badaniach 3011 i 302).<sup data-drug="Abiraterone Fresenius Kabi" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Nie określono bezpieczeństwa stosowania u pacjentów z frakcją wyrzutową lewej komory (ang. Left Ventricular Ejection Fraction, LVEF) 4

Monitorowanie i postępowanie kardiologiczne

Przed rozpoczęciem leczenia abirateronem u pacjentów z istotnym ryzykiem zastoinowej niewydolności serca (np. niewydolność serca w wywiadzie, nieopanowane nadciśnienie tętnicze lub zdarzenia sercowe, takie jak choroba niedokrwienna serca) należy rozważyć wykonanie badań oceniających czynność serca, takich jak echokardiografia. Przed rozpoczęciem terapii należy leczyć niewydolność serca i zoptymalizować czynność serca.⁵

Konieczne jest również wyrównanie i kontrola nadciśnienia tętniczego, hipokaliemii oraz zastoju płynów. W trakcie leczenia zaleca się regularne monitorowanie:

• Ciśnienia tętniczego
• Stężenia potasu w osoczu
• Zastoju płynów (przyrost masy ciała, obrzęki obwodowe)
• Innych objawów przedmiotowych i podmiotowych zastoinowej niewydolności serca

Monitorowanie powinno odbywać się co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące leczenia, a następnie co miesiąc. Wszelkie nieprawidłowości należy korygować.⁶

U pacjentów z hipokaliemią w trakcie leczenia abirateronem obserwowano wydłużenie odstępu QT. Należy regularnie oceniać czynność serca zgodnie ze wskazaniami klinicznymi oraz ustalić właściwe postępowanie. W przypadku znacznego pogorszenia czynności serca należy rozważyć przerwanie terapii abirateronem.⁷

Hepatotoksyczność i zaburzenia czynności wątroby

W trakcie kontrolowanych badań klinicznych obserwowano istotne zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, które w niektórych przypadkach prowadziło do przerwania leczenia lub modyfikacji dawki.⁸ Przed rozpoczęciem leczenia abirateronem należy ocenić aktywność aminotransferaz w surowicy, a następnie monitorować ją regularnie:

• Co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące leczenia
• Następnie co miesiąc

W przypadku pojawienia się klinicznych objawów podmiotowych lub przedmiotowych wskazujących na hepatotoksyczność należy niezwłocznie wykonać pomiar aktywności aminotransferaz w surowicy.⁹

Postępowanie w hepatotoksyczności

Jeśli podczas terapii aktywność AlAT lub AspAT przekroczy 5-krotnie górną granicę normy (GGN), należy:

1. Natychmiast przerwać leczenie
2. Szczegółowo monitorować czynność wątroby
3. Wznowić leczenie w zmniejszonej dawce dopiero po powrocie testów czynnościowych wątroby do wartości wyjściowych¹⁰

W przypadku wystąpienia ciężkiej hepatotoksyczności (aktywność AlAT lub AspAT zwiększona ponad 20-krotnie powyżej GGN) konieczne jest całkowite przerwanie leczenia, bez możliwości jego ponownego wdrożenia.¹¹

Grupy pacjentów szczególnego ryzyka

Do badań klinicznych nie włączano pacjentów z czynnym lub objawowym wirusowym zapaleniem wątroby, co oznacza brak danych potwierdzających skuteczność i bezpieczeństwo stosowania abirateronu w tej populacji pacjentów.¹²

Brak jest również danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności wielokrotnych dawek abirateronu u pacjentów z umiarkowanymi lub ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa B lub C wg Child-Pugh). Zastosowanie abirateronu u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby powinno być poprzedzone wnikliwą analizą korzyści i ryzyka. Abirateronu nie należy stosować u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby.¹³

Po wprowadzeniu abirateronu do obrotu odnotowano rzadkie przypadki ostrej niewydolności wątroby oraz nadostrego zapalenia wątroby, z których część zakończyła się zgonem pacjenta.¹⁴

Odstawianie kortykosteroidów i zabezpieczenie sytuacji stresogennych

Gdy pacjentom odstawia się prednizon lub prednizolon, zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności i obserwację w kierunku objawów niewydolności nadnerczy. Jeśli leczenie abirateronem jest kontynuowane po odstawieniu kortykosteroidów, pacjenci powinni być monitorowani pod kątem objawów nadmiaru mineralokortykosteroidów.¹⁵

U pacjentów leczonych prednizonem lub prednizolonem, którzy mogą być narażeni na wyjątkowy stres (np. zabiegi operacyjne, poważne choroby), zalecane może być zwiększenie dawki kortykosteroidów przed, w trakcie oraz po sytuacji stresogennej.¹⁶

Inne istotne ostrzeżenia i środki ostrożności

Wpływ na gęstość kości

U mężczyzn z zaawansowanym rakiem gruczołu krokowego z przerzutami może występować zmniejszenie gęstości kości. Stosowanie abirateronu w skojarzeniu z glikokortykosteroidami może nasilić to działanie.¹⁷

Wcześniejsze stosowanie ketokonazolu

U pacjentów, którzy w przeszłości stosowali ketokonazol w leczeniu raka gruczołu krokowego, można spodziewać się słabszej odpowiedzi na leczenie abirateronem.¹⁸

Kontrola glikemii

Stosowanie glikokortykosteroidów może nasilać hiperglikemię, dlatego u pacjentów z cukrzycą zaleca się częste monitorowanie stężenia glukozy we krwi.¹⁹

Odnotowano przypadki hipoglikemii po podaniu abirateronu w skojarzeniu z prednizonem/prednizolonem u pacjentów z istniejącą wcześniej cukrzycą, którzy przyjmowali pioglitazon lub repaglinid. Z tego powodu u pacjentów z cukrzycą należy regularnie monitorować stężenie glukozy we krwi.²⁰

Stosowanie podczas chemioterapii

Nie określono bezpieczeństwa ani skuteczności jednoczesnego stosowania abirateronu z cytotoksyczną chemioterapią.²¹

Ryzyko działań niepożądanych

U mężczyzn z rakiem gruczołu krokowego z przerzutami, w tym u pacjentów leczonych abirateronem, mogą wystąpić niedokrwistość i zaburzenia czynności seksualnych.²²

Wpływ na mięśnie szkieletowe

U pacjentów leczonych abirateronem odnotowano przypadki miopatii i rabdomiolizy. Większość tych przypadków wystąpiła w pierwszych 6 miesiącach leczenia, a po odstawieniu leku objawy rabdomiolizy ustępowały. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów otrzymujących jednocześnie leki związane z występowaniem miopatii lub rabdomiolizy.²³

Interakcje z innymi produktami leczniczymi

Ze względu na ryzyko zmniejszenia ekspozycji na abirateron, należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów enzymu CYP3A4 (np. fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna, ryfabutyna, ryfapentyna, fenobarbital), chyba że nie istnieje alternatywne leczenie.²⁴

Przeciwwskazania do stosowania abirateronu z Ra-223

Skojarzenie abirateronu i prednizonu/prednizolonu z Ra-223 jest przeciwwskazane. Badania kliniczne wykazały, że takie połączenie leków zwiększa ryzyko złamań oraz wykazuje tendencję do zwiększenia śmiertelności u pacjentów bezobjawowych lub z niewielkimi objawami raka gruczołu krokowego.²⁵

Zaleca się, aby kolejna terapia z użyciem Ra-223 nie była rozpoczynana przez co najmniej 5 dni po ostatnim podaniu abirateronu w skojarzeniu z prednizonem/prednizolonem.²⁶

Informacje o substancjach pomocniczych

Produkt Abiraterone Fresenius Kabi zawiera laktozę, dlatego nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.²⁷

Produkt zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) w dawce czterech tabletek 250 mg, co oznacza, że praktycznie uznaje się go za „wolny od sodu”.²⁸