zmniejszone wydzielanie śliny
Zmniejszone wydzielanie śliny, zwane także hiposialią lub kserostomią, to stan charakteryzujący się niedostateczną produkcją śliny przez gruczoły ślinowe. Stan ten może prowadzić do uczucia suchości w jamie ustnej i wiąże się z licznymi dolegliwościami, takimi jak trudności w połykaniu, mówieniu, a także zwiększoną podatnością na próchnicę i infekcje jamy ustnej.
Przyczyny zmniejszonego wydzielania śliny są różnorodne, obejmują m.in. działanie niepożądane wielu leków (np. przeciwdepresyjnych, przeciwhistaminowych, przeciwnadciśnieniowych), choroby autoimmunologiczne (zespół Sjögrena), radioterapię okolic głowy i szyi, choroby gruczołów ślinowych, zaburzenia neurologiczne, cukrzycę oraz odwodnienie. Fizjologicznie zmniejszenie produkcji śliny może wystąpić także w procesie starzenia się organizmu.
Diagnostyka opiera się na wywiadzie, badaniu klinicznym oraz specjalistycznych testach oceniających ilość wydzielanej śliny, takich jak sialometria. W leczeniu kluczowe jest zidentyfikowanie i usunięcie przyczyny, jeśli jest to możliwe. Postępowanie obejmuje także stosowanie substytutów śliny, stymulację wydzielania śliny (np. za pomocą sialagogów), nawadnianie organizmu oraz odpowiednią higienę jamy ustnej. Chorzy z przewlekłym zmniejszonym wydzielaniem śliny wymagają regularnych kontroli stomatologicznych ze względu na zwiększone ryzyko próchnicy.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Ziele werbeny – Działania niepożądane
Ziele werbeny (Verbena officinalis L.) jest składnikiem preparatów takich jak Sinupret i Sinupret extract, stosowanych w leczeniu stanów zapalnych zatok. Profil bezpieczeństwa tych preparatów wykazuje działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, z dominacją zaburzeń żołądkowo-jelitowych. W preparacie Sinupret extract najczęściej obserwuje się nudności, wzdęcia, biegunkę, suchość w ustach oraz ból brzucha z częstością ≥1/100 do <1/10, natomiast w Sinupret w postaci kropli i tabletek te objawy występują rzadziej (≥1/1000 do <1/100). Reakcje nadwrażliwości, zarówno miejscowe (osutka, rumień, świąd), jak i układowe (obrzęk naczynioruchowy, duszność, obrzęk twarzy), występują z częstością od rzadkich do niezbyt częstych, przy czym układowe reakcje alergiczne w Sinupret mają częstość nieznaną. Dodatkowo, w Sinupret extract mogą pojawić się zawroty głowy (≥1/1000 do <1/100), co jest istotne przy ocenie zdolności do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.
biegunka, ból brzucha, diagnostyka różnicowa, duszność, dyskomfort w nadbrzuszu, interakcja farmakodynamiczna, mechanizm IgE-zależny, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, osutka, polipragmazja, reakcja alergiczna, reakcja immunologiczna, reakcja nadwrażliwości, rumień, suchość w ustach, świąd, świąd oczu, Verbena officinalis, wymioty, wywiad alergologiczny, wzdęcia, zaburzenia równowagi, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaczerwienienie spojówek, zapalenie zatok, zawroty głowy, ziele werbeny, zmniejszone wydzielanie śliny - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z cetyny sosnowej – Działania niepożądane
Syrop sosnowy złożony Aflofarm zawiera wyciąg z cetyny sosnowej w dawce 1283,1 mg na 15 ml syropu, w połączeniu z nalewką z anyżu (194,4 mg) oraz fosforanem kodeiny (9,72 mg). Stosowanie tego preparatu może wywoływać działania niepożądane obejmujące różne układy narządowe. W obrębie układu nerwowego obserwuje się senność i zawroty głowy, które mogą upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Zaburzenia naczyniowe manifestują się spadkami ciśnienia tętniczego, potencjalnie prowadząc do niedociśnienia i omdleń, zwłaszcza u osób starszych lub stosujących leki przeciwnadciśnieniowe. Układ oddechowy może reagować zmniejszeniem częstości oddechów oraz skurczem oskrzeli, co jest szczególnie niebezpieczne u pacjentów z astmą lub POChP. Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego obejmują zaparcia, kolkę żółciową, nudności i wymioty, które mogą obniżać komfort pacjenta i prowadzić do powikłań przy długotrwałym stosowaniu. Ponadto, mogą wystąpić trudności w oddawaniu moczu, a nawet zatrzymanie moczu, co jest istotne u pacjentów z przerostem prostaty. Suchość w jamie ustnej jest zgłaszana jako objaw ze strony układu immunologicznego.
astma, dysfunkcja mikcji, fosforan kodeiny, kolka żółciowa, lek przeciwnadciśnieniowy, nalewka z anyżu, niedociśnienie, nudności, obniżenie ciśnienia tętniczego, POChP, przerost prostaty, przewlekła choroba układu oddechowego, reakcja alergiczna, skurcz oskrzeli, spadek ciśnienia tętniczego, suchość w jamie ustnej, trudność w oddawaniu moczu, utrudnione wypróżnianie, wyciąg z cetyny sosnowej, zaburzenie równowagi, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zmniejszenie częstości oddechów, zmniejszone wydzielanie śliny, zwężenie dróg oddechowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sylifar 140 mg
Produkt leczniczy Sylifar, zawierający 140 mg sylimaryny (w przeliczeniu na sylibininę) w postaci kapsułek twardych, wykazuje potencjalne działania niepożądane, które wymagają uważnego monitorowania w praktyce klinicznej. Najczęściej obserwowane objawy dotyczą układu żołądkowo-jelitowego i obejmują suchość w jamie ustnej, nudności, rozstrój i podrażnienie żołądka oraz biegunkę. Ponadto, zgłaszano bóle głowy o różnym nasileniu w obrębie układu nerwowego. Szczególną uwagę należy zwrócić na reakcje alergiczne, które mogą manifestować się jako zapalenie skóry, pokrzywka, wysypka, świąd, a w cięższych przypadkach anafilaksja i astma. Częstość występowania tych działań niepożądanych jest określona jako nieznana, co podkreśla konieczność dalszego monitorowania bezpieczeństwa stosowania leku.
anafilaksja, astma, azorobina, biegunka, ból głowy, duszność, monitorowanie działań niepożądanych, nudności, ostropest plamisty, podrażnienie żołądka, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja ogólnoustrojowa, rozstrój żołądka, skurcz oskrzeli, stan zapalny skóry, suchość jamy ustnej, świąd, sylibinina, wykwity skórne, wysypka, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie skóry, zmniejszone wydzielanie śliny, żółcień pomarańczowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nagardlan 1,5 mg/ml
Lek Nagardlan (benzydaminy chlorowodorek) w postaci roztworu do stosowania w jamie ustnej może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości, sklasyfikowane zgodnie z MedDRA. W obrębie układu pokarmowego najczęściej obserwuje się niezbyt często występujące dolegliwości miejscowe, takie jak pieczenie i suchość w jamie ustnej. W zakresie układu immunologicznego bardzo rzadko mogą wystąpić reakcje anafilaktyczne, a częstość reakcji nadwrażliwości jest nieznana. W układzie oddechowym z częstością nieznaną może pojawić się skurcz krtani, stanowiący potencjalne zagrożenie życia. Reakcje skórne obejmują bardzo rzadką nadwrażliwość na światło oraz obrzęk naczynioruchowy o częstości nieznanej. Preparat zawiera 82,2 mg etanolu (96%) w 1 ml roztworu oraz metylu parahydroksybenzoesan, który może wywoływać reakcje alergiczne typu późnego.
benzydaminy chlorowodorek, błona śluzowa jamy ustnej, klasyfikacja MedDRA, metylu parahydroksybenzoesan, nadwrażliwość na światło, obrzęk naczynioruchowy, pieczenie w jamie ustnej, pokrzywka, promieniowanie UV, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja typu późnego, roztwór do stosowania w jamie ustnej, skurcz krtani, suchość w jamie ustnej, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia skóry, zaburzenia układu immunologicznego, zaburzenia układu oddechowego, zaburzenia żołądka i jelit, zmniejszone wydzielanie śliny