Leksykon wskazań
Wskazania, strona 149 z 169
ból oka
Ból oka to objaw, który może towarzyszyć różnym schorzeniom okulistycznym. Może występować jako konsekwencja urazu mechanicznego, ciała obcego, stanu zapalnego (zapalenie spojówek, zapalenie rogówki, zapalenie tęczówki), jaskry ostrej, suchego oka lub zaburzeń refrakcji (niekorygowana krótkowzroczność, nadwzroczność, astygmatyzm). Ból oka wymaga dokładnej diagnostyki okulistycznej, gdyż niektóre jego przyczyny mogą stanowić zagrożenie dla widzenia.
światłowstręt
Światłowstręt (fotofobia) to nadwrażliwość na światło objawiająca się uczuciem dyskomfortu lub bólu oczu podczas ekspozycji na światło. Nie jest samodzielną chorobą, ale objawem towarzyszącym różnym schorzeniom okulistycznym, neurologicznym lub systemowym. Światłowstręt często występuje w przebiegu zapalenia rogówki, spojówki, błony naczyniowej oka, migreny, zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych czy przy uszkodzeniach rogówki.
zwężenie źrenicy w czasie operacji zaćmy
Zwężenie źrenicy w czasie operacji zaćmy (mioza śródoperacyjna) to stan, który może znacząco utrudnić chirurgowi dostęp do soczewki i przeprowadzenie zabiegu. Zjawisko to występuje najczęściej u pacjentów długotrwale stosujących leki z grupy alfa-blokerów (np. w leczeniu przerostu prostaty), u chorych z pseudoeksfoliacją (PEX), z przewlekłym zapaleniem błony naczyniowej lub cukrzycą.
torbielowaty obrzęk plamki po operacji zaćmy z implantacją soczewki
Torbielowaty obrzęk plamki (CME, cystoid macular edema) po operacji zaćmy z implantacją soczewki, znany również jako zespół Irvine-Gassa, jest jednym z najczęstszych powikłań pooperacyjnych. Charakteryzuje się gromadzeniem płynu w obszarze plamki żółtej, co prowadzi do powstania przestrzeni cystoidalnych widocznych w badaniu OCT. Obrzęk ten zwykle rozwija się w ciągu 4-12 tygodni po zabiegu i może powodować pogorszenie ostrości wzroku, zniekształcenie obrazu oraz wrażenie centralnego zaciemnienia pola widzenia.
przewlekła hemoliza
Przewlekła hemoliza to stan patologiczny charakteryzujący się przedwczesnym niszczeniem krwinek czerwonych, utrzymujący się przez dłuższy okres. Może być wywołana zarówno przez czynniki wewnątrzkrwinkowe (np. defekty błony komórkowej, nieprawidłowości enzymatyczne, hemoglobinopatie), jak i zewnątrzkrwinkowe (np. przeciwciała, czynniki mechaniczne, toksyny). Klasycznymi objawami są niedokrwistość, żółtaczka, splenomegalia oraz zwiększone stężenie bilirubiny pośredniej i obniżone stężenie haptoglobiny w surowicy.
długo trwająca dializa
Długo trwająca dializa to metoda leczenia nerkozastępczego, która polega na przedłużonej filtracji krwi pacjenta w celu usunięcia toksyn, nadmiaru wody i wyrównania zaburzeń elektrolitowych. Stosowana jest głównie u pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek (PNN), gdy funkcja nerek spada poniżej 15% normy (stadium 5 PNN). Wskazaniem do rozpoczęcia długotrwałej dializy są też ostre stany, w których funkcja nerek nie może być przywrócona w krótkim czasie.
profilaktyka wrodzonych wad cewy nerwowej
Profilaktyka wrodzonych wad cewy nerwowej obejmuje kompleksowe działania zmierzające do zapobiegania wadom rozwojowym układu nerwowego, takim jak rozszczep kręgosłupa (spina bifida), bezmózgowie (anencefalia) czy przepuklina mózgowa. Wady te powstają we wczesnym etapie ciąży (3-4 tydzień), gdy cewy nerwowa nie zamyka się prawidłowo.
zapobieganie niedoborowi kwasu foliowego
Zapobieganie niedoborowi kwasu foliowego to istotny element profilaktyki zdrowotnej, szczególnie ważny u kobiet w wieku rozrodczym, kobiet ciężarnych, osób starszych oraz pacjentów z zaburzeniami wchłaniania. Kwas foliowy (witamina B9) jest niezbędny do prawidłowego podziału komórek, syntezy DNA i RNA oraz metabolizmu aminokwasów.
dożylna urografia wydzielnicza
Dożylna urografia wydzielnicza to badanie diagnostyczne układu moczowego, podczas którego po dożylnym podaniu środka kontrastowego obserwuje się jego wydzielanie przez nerki i dalszy transport przez układ moczowy. Badanie umożliwia ocenę funkcji nerek, morfologii układu kształtnego, miedniczki nerkowej, moczowodów oraz pęcherza moczowego. Jest szczególnie przydatne w diagnostyce kamicy układu moczowego, anomalii rozwojowych, wodonercza, zwężeń moczowodu, guzów nerek i pęcherza moczowego.
subtrakcyjna angiografia dotętnicza
Subtrakcyjna angiografia dotętnicza (DSA – Digital Subtraction Angiography) to zaawansowana technika obrazowania radiologicznego, która umożliwia uwidocznienie naczyń krwionośnych z wysoką precyzją. Metoda polega na podaniu środka kontrastowego dotętniczo, a następnie cyfrowym odjęciu (subtrakcji) obrazu sprzed podania kontrastu od obrazu z kontrastem, co pozwala na uzyskanie wyraźnego obrazu samych naczyń bez tła anatomicznego.
angiografia układu sercowo-naczyniowego
Angiografia układu sercowo-naczyniowego to badanie diagnostyczne polegające na obrazowaniu naczyń krwionośnych serca oraz dużych naczyń obwodowych przy użyciu środka kontrastowego i promieniowania rentgenowskiego. Wskazaniem do wykonania angiografii jest podejrzenie choroby wieńcowej, zwężenia lub niedrożności tętnic, wady zastawkowe serca, wady wrodzone, a także ocena stanu po zawale serca lub planowanie zabiegu rewaskularyzacji.
dolegliwości w okresie przed klimakterium
Dolegliwości w okresie przed klimakterium, czyli w okresie perimenopauzy, obejmują szereg objawów wynikających z naturalnego obniżenia się poziomu estrogenów. Okres ten trwa średnio 4-8 lat przed ostatnią miesiączką. Najczęstsze objawy to uderzenia gorąca, nadmierne pocenie się, zaburzenia snu, wahania nastroju, drażliwość, zmęczenie, bóle stawów i mięśni, suchość pochwy oraz zaburzenia miesiączkowania.
dolegliwości w okresie klimakterium
Klimakterium, znane również jako okres okołomenopauzalny, to naturalny etap w życiu kobiety obejmujący czas przed, w trakcie i po menopauzie. Charakteryzuje się stopniowym spadkiem funkcji jajników i zmniejszeniem produkcji estrogenów, co prowadzi do szeregu objawów fizycznych i psychicznych. Najczęstsze dolegliwości obejmują uderzenia gorąca, nocne poty, zaburzenia snu, wahania nastroju, suchość pochwy oraz bóle stawów.
zaburzenia afektywne dwubiegunowe
Zaburzenia afektywne dwubiegunowe (ChAD, choroba afektywna dwubiegunowa) to przewlekłe zaburzenie psychiczne charakteryzujące się występowaniem naprzemiennych epizodów manii, hipomanii lub stanów mieszanych z epizodami depresji. Zaburzenie to dotyka około 1-2% populacji, a pierwsze objawy najczęściej pojawiają się w okresie późnej adolescencji lub wczesnej dorosłości.
osteoporoza kobiet po menopauzie
Osteoporoza kobiet po menopauzie to przewlekła choroba metaboliczna kości charakteryzująca się zmniejszoną gęstością mineralną i zaburzoną mikroarchitekturą tkanki kostnej, co prowadzi do zwiększonej podatności na złamania. Po menopauzie u kobiet dochodzi do gwałtownego spadku poziomu estrogenów, które pełnią ochronną funkcję dla tkanki kostnej, co znacząco przyspiesza utratę masy kostnej.
osteoporoza u mężczyzn z grupy zwiększonego ryzyka wystąpienia złamań
Osteoporoza u mężczyzn z grupy zwiększonego ryzyka wystąpienia złamań to stan chorobowy charakteryzujący się zmniejszoną gęstością mineralną kości, co prowadzi do ich zwiększonej kruchości i podatności na złamania. Chociaż osteoporoza jest często kojarzona z kobietami po menopauzie, szacuje się, że około 20-25% wszystkich złamań osteoporotycznych występuje u mężczyzn. Do głównych czynników ryzyka należą: wiek powyżej 70 lat, niska masa ciała (BMI <20), długotrwała terapia glikokortykosteroidami, hipogonadyzm, nadużywanie alkoholu, palenie tytoniu oraz choroby współistniejące (np. reumatoidalne zapalenie stawów, cukrzyca).
trudność w oddawaniu moczu
Trudność w oddawaniu moczu (dysuria) to objaw, który może towarzyszyć różnym schorzeniom układu moczowego. Najczęściej występuje w przebiegu zakażeń dolnych dróg moczowych, przerostu gruczołu krokowego u mężczyzn, kamicy nerkowej oraz zwężeń cewki moczowej. Objaw ten może manifestować się jako uczucie pieczenia podczas mikcji, ból, osłabiony strumień moczu, uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza lub konieczność nadmiernego parcia podczas oddawania moczu.
zaburzenie rytmu dobowego snu i czuwania związane z pracą zmianową
Zaburzenie rytmu dobowego snu i czuwania związane z pracą zmianową to schorzenie, które dotyka osoby pracujące w systemie zmianowym, szczególnie w porach nocnych lub wczesnoporannych. Charakteryzuje się bezsenością, nadmierną sennością w ciągu dnia oraz ogólnym zmęczeniem, co wynika z niezgodności między wewnętrznym zegarem biologicznym a narzuconym harmonogramem pracy. Zaburzenie to pojawia się, gdy organizm nie może prawidłowo dostosować się do zmieniających się godzin pracy i odpoczynku.
infekcja dróg oddechowych
Infekcja dróg oddechowych to stan zapalny obejmujący górne i/lub dolne drogi oddechowe, wywołany najczęściej przez patogeny wirusowe lub bakteryjne. Górne drogi oddechowe obejmują nos, zatoki, gardło i krtań, natomiast do dolnych należą tchawica, oskrzela i płuca. Zakażenia te stanowią jedną z najczęstszych przyczyn wizyt pacjentów w placówkach podstawowej opieki zdrowotnej, szczególnie w sezonie jesienno-zimowym.
zaburzenia oddawania moczu związane z łagodnym rozrostem gruczołu krokowego
Zaburzenia oddawania moczu związane z łagodnym rozrostem gruczołu krokowego (BPH – benign prostatic hyperplasia) to powszechny problem dotykający mężczyzn po 50. roku życia. Objawy obejmują częste oddawanie moczu (szczególnie w nocy), słaby strumień moczu, uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza, trudności z rozpoczęciem mikcji oraz parcia naglące. Nasilenie dolegliwości zwykle postępuje z wiekiem, a ich przyczyną jest powiększenie gruczołu krokowego uciskającego cewkę moczową.
układowe zakażenie grzybicze
Układowe zakażenie grzybicze (grzybica układowa) to poważna infekcja, która obejmuje wiele narządów i układów organizmu. Powstaje najczęściej w wyniku inwazji grzybów takich jak Candida, Aspergillus, Cryptococcus czy Mucorales. Zakażenia te stanowią istotne zagrożenie dla pacjentów z obniżoną odpornością, w tym osób po przeszczepach narządów, chorych na AIDS, pacjentów z nowotworami hematologicznymi, osób poddawanych długotrwałej antybiotykoterapii oraz pacjentów z cukrzycą.
przewlekła nawracająca grzybica pochwy
Przewlekła nawracająca grzybica pochwy (RVVC – Recurrent Vulvovaginal Candidiasis) to schorzenie charakteryzujące się nawracającymi epizodami kandydozy sromu i pochwy, występującymi cztery lub więcej razy w ciągu roku. Najczęstszym czynnikiem etiologicznym jest Candida albicans (w około 90% przypadków), choć w niektórych przypadkach mogą być to inne gatunki, jak C. glabrata czy C. tropicalis.
ciężkie zakażenie drożdżakowe przewodu pokarmowego
Ciężkie zakażenie drożdżakowe przewodu pokarmowego to stan wywoływany najczęściej przez grzyby z rodzaju Candida, głównie Candida albicans. Zakażenie to może wystąpić w różnych odcinkach przewodu pokarmowego, od jamy ustnej po odbyt, i często wiąże się z immunosupresją, długotrwałą antybiotykoterapią, cukrzycą, lub innymi stanami osłabiającymi odporność organizmu. U pacjentów z ciężkim przebiegiem może dochodzić do bolesnych owrzodzeń, trudności w przyjmowaniu pokarmów, a nawet rozprzestrzenienia się infekcji do krwiobiegu (kandydemia).
zakażenie włosów
Zakażenie włosów, znane medycznie jako tinea capitis (grzybica głowy) lub folliculitis (zapalenie mieszków włosowych), to choroba infekcyjna skóry głowy i mieszków włosowych. Tinea capitis powodowana jest głównie przez dermatofity z rodzaju Trichophyton i Microsporum, podczas gdy folliculitis może być wywoływane przez bakterie (najczęściej Staphylococcus aureus), grzyby lub wirusy. Zakażenia te najczęściej występują u dzieci (tinea capitis) oraz u osób z osłabionym układem immunologicznym, przy nadmiernej potliwości lub po depilacji (folliculitis).
zakażenie paznokci
Zakażenie paznokci, znane również jako grzybica paznokci lub onychomikoza, to częsta infekcja wywołana głównie przez dermatofity, rzadziej przez drożdżaki lub pleśnie. Schorzenie to charakteryzuje się zgrubieniem, przebarwieniem i kruszeniem się płytki paznokciowej, najczęściej dotykając paznokci stóp. Zakażenie paznokci występuje u ok. 10% populacji ogólnej, a u osób starszych odsetek ten wzrasta nawet do 50%.
łupież głowy
Łupież głowy jest powszechnym schorzeniem dermatologicznym charakteryzującym się nadmiernym złuszczaniem się naskórka skóry głowy w postaci białych lub szarych płatków. Przyczyną jego powstawania jest najczęściej nadmierne namnażanie się grzyba Malassezia, który naturalnie występuje na skórze głowy. Czynnikami sprzyjającymi rozwojowi łupieżu są: zaburzenia hormonalne, stres, nieprawidłowa dieta, a także nieodpowiednia pielęgnacja włosów.
zapalenie mieszków włosowych wywołane przez Pityrosporum
Zapalenie mieszków włosowych wywołane przez Pityrosporum (obecnie znane jako Malassezia) to choroba skóry charakteryzująca się występowaniem drobnych grudek i krostek zapalnych w okolicach mieszków włosowych. Schorzenie to najczęściej pojawia się na tułowiu, plecach, ramionach oraz czasami na twarzy. Dotyczy głównie młodych dorosłych i nastolatków, szczególnie w klimacie gorącym i wilgotnym, a także u osób z nadmierną potliwością.
przewlekłe drożdżakowe zakażenie błony śluzowej
Przewlekłe drożdżakowe zakażenie błony śluzowej, znane również jako przewlekła kandydoza błon śluzowych, jest uporczywym zakażeniem grzybiczym wywoływanym najczęściej przez Candida albicans. Schorzenie to charakteryzuje się utrzymującym się ponad 4 tygodnie stanem zapalnym błon śluzowych, najczęściej jamy ustnej (kandydoza jamy ustnej), gardła (kandydoza gardła), przełyku (kandydoza przełyku) lub narządów płciowych (kandydoza narządów płciowych). Zakażenie może przybierać formę białych, kremowych nalotów lub czerwonych, bolesnych zmian śluzówkowych.
przewlekłe drożdżakowe zakażenie skóry
Przewlekłe drożdżakowe zakażenie skóry to schorzenie wywołane najczęściej przez grzyby z rodzaju Candida, zwłaszcza Candida albicans. Infekcja ta może występować na różnych obszarach ciała, szczególnie w miejscach wilgotnych i ciepłych, takich jak fałdy skórne, pachwiny, okolice pachowe, przestrzenie międzypalcowe oraz pod piersiami. Charakteryzuje się rumieniem, łuszczeniem, pękaniem skóry oraz świądem i pieczeniem.
zapobieganie zakażeniom grzybiczym u pacjentów ze zmniejszoną odpornością
Zapobieganie zakażeniom grzybiczym u pacjentów ze zmniejszoną odpornością (profilaktyka przeciwgrzybicza) to kluczowy element opieki nad pacjentami z upośledzoną funkcją układu immunologicznego. Dotyczy to przede wszystkim pacjentów po przeszczepach szpiku kostnego, z neutropenią w trakcie chemioterapii, zakażonych HIV z niskim poziomem limfocytów CD4, a także osób po przeszczepach narządów miąższowych przyjmujących leki immunosupresyjne.
zakażenie związane z protezowaniem stawu
Zakażenie związane z protezowaniem stawu to poważne powikłanie po zabiegu endoprotezoplastyki, które może wystąpić zarówno we wczesnym okresie po operacji, jak i po wielu latach od wszczepienia protezy. Zakażenia te dotyczą najczęściej endoprotez stawu biodrowego i kolanowego. Częstość występowania to około 1-2% przypadków pierwotnych endoprotezoplastyk oraz do 5% w przypadku operacji rewizyjnych.
zaburzenie czynności wątroby i dróg żółciowych związane z mukowiscydozą
Zaburzenia czynności wątroby i dróg żółciowych związane z mukowiscydozą (CF-related liver disease, CFLD) stanowią jedno z poważnych powikłań pozapłucnych mukowiscydozy. Występują u około 30% pacjentów z mukowiscydozą, przy czym ciężka postać choroby wątroby rozwija się u 5-10% chorych. Patogeneza tych zaburzeń wiąże się z dysfunkcją białka CFTR w przewodach żółciowych, co prowadzi do zagęszczenia żółci, zaburzeń jej przepływu, włóknienia i stopniowego rozwoju marskości wątroby.
niedostateczne wydzielanie żółci przez wątrobę
Niedostateczne wydzielanie żółci przez wątrobę, znane również jako cholestaza, to stan patologiczny, w którym dochodzi do upośledzenia przepływu żółci z wątroby do dwunastnicy. Może mieć charakter wewnątrzwątrobowy (spowodowany zaburzeniami funkcji hepatocytów lub małych przewodów żółciowych) lub zewnątrzwątrobowy (związany z mechanicznym zablokowaniem dużych przewodów żółciowych).
stan wstrząsowy
Stan wstrząsowy to poważne, zagrażające życiu zaburzenie, w którym dochodzi do ostrej niewydolności układu krążenia, prowadzące do niedostatecznej perfuzji tkanek i narządów. Stan ten charakteryzuje się obniżeniem ciśnienia tętniczego, tachykardią, zaburzeniami świadomości oraz objawami hipoperfuzji narządowej. W zależności od etiologii wyróżnia się wstrząs hipowolemiczny, kardiogenny, dystrybucyjny (septyczny, anafilaktyczny, neurogenny) oraz obturacyjny.
wstrząs pooperacyjny
Wstrząs pooperacyjny to stan zagrożenia życia, charakteryzujący się niewydolnością krążenia, która pojawia się po zabiegu operacyjnym. Przyczyną jest nieadekwatna perfuzja tkanek i narządów, co prowadzi do hipoksji komórkowej, uszkodzenia mitochondriów i produkcji mediatorów zapalnych. Może wystąpić jako powikłanie krwawienia śródoperacyjnego, reakcji anafilaktycznej, zakażenia, zaburzeń elektrolitowych lub zbyt głębokiej sedacji.
wstrząs poprzetoczeniowy
Wstrząs poprzetoczeniowy to poważna reakcja immunologiczna organizmu, występująca po przetoczeniu krwi lub preparatów krwiopochodnych. Pojawia się, gdy układ odpornościowy biorcy rozpoznaje przetoczone składniki jako obce i atakuje je. Objawy mogą wystąpić zarówno natychmiast po transfuzji, jak i do 24 godzin po niej i obejmują: gorączkę, dreszcze, niepokój, ból w klatce piersiowej, duszność, hipotensję, tachykardię, a w ciężkich przypadkach wstrząs i niewydolność wielonarządową.
wstrząs pooparzeniowy
Wstrząs pooparzeniowy to stan zagrożenia życia będący konsekwencją rozległych oparzeń termicznych lub chemicznych. Pojawia się zwykle w ciągu pierwszych 24-48 godzin po oparzeniu i jest wywołany gwałtowną utratą płynów z przestrzeni śródnaczyniowej do tkanek (przesięk), prowadzącą do hipowolemii, zaburzeń mikrokrążenia oraz hipoperfuzji narządowej. Występuje najczęściej przy oparzeniach obejmujących powyżej 20% całkowitej powierzchni ciała u dorosłych i powyżej 10% u dzieci i osób starszych.
zespół jelita nadwrażliwego
Zespół jelita nadwrażliwego (IBS, irritable bowel syndrome) to przewlekłe zaburzenie czynnościowe przewodu pokarmowego, charakteryzujące się nawracającymi bólami brzucha, wzdęciami oraz zaburzeniami rytmu wypróżnień, bez stwierdzenia organicznych zmian w badaniach diagnostycznych. IBS występuje u około 10-15% populacji ogólnej, częściej u kobiet niż u mężczyzn, zwykle ujawniając się przed 45. rokiem życia.
dolegliwość związana z nadmiernym gromadzeniem się gazów w jelitach
Dolegliwość związana z nadmiernym gromadzeniem się gazów w jelitach, znana jako wzdęcia lub meteoryzm, to powszechny problem gastroenterologiczny. Występuje, gdy w przewodzie pokarmowym gromadzi się zbyt dużo gazów, co prowadzi do uczucia pełności, dyskomfortu, a nawet bólu brzucha. Wzdęcia mogą być objawem wielu schorzeń, takich jak zespół jelita drażliwego (IBS), nietolerancje pokarmowe (np. laktozy, fruktozy), przewlekłe zaparcia, zaburzenia mikrobioty jelitowej, czy też mogą wynikać z szybkiego połykania powietrza podczas jedzenia (aerofagia).
uczucie pełności w jamie brzusznej
Uczucie pełności w jamie brzusznej, medycznie określane jako wczesna sytość lub wzdęcie, jest subiektywnym objawem często zgłaszanym przez pacjentów. Może występować samodzielnie lub jako część zespołu objawów związanych z różnymi schorzeniami przewodu pokarmowego. Najczęściej pojawia się po posiłkach, ale może również występować niezależnie od jedzenia.
przygotowanie do ultrasonografii jamy brzusznej
Przygotowanie do ultrasonografii jamy brzusznej jest kluczowym elementem wpływającym na jakość badania. Podstawowym wymogiem jest pozostanie na czczo przez 6-8 godzin przed badaniem, co pozwala na odpowiednią ocenę narządów miąższowych jamy brzusznej, szczególnie wątroby, trzustki i pęcherzyka żółciowego. Istotne jest także powstrzymanie się od palenia tytoniu oraz żucia gumy, które mogą powodować połykanie powietrza i pogarszać warunki badania.
przygotowanie do radiografii jamy brzusznej
Przygotowanie do radiografii jamy brzusznej (zdjęcia RTG jamy brzusznej) to kluczowy element diagnostyki obrazowej umożliwiający uwidocznienie nieprawidłowości w obrębie przewodu pokarmowego, narządów miąższowych oraz struktur kostnych. Wskazaniami do wykonania badania są: podejrzenie niedrożności przewodu pokarmowego, perforacji narządów, obecności ciał obcych, kamieni w układzie moczowym lub dróg żółciowych, a także diagnostyka ostrego brzucha.
przygotowanie do endoskopii jamy brzusznej
Przygotowanie do endoskopii jamy brzusznej, czyli badań takich jak gastroskopia czy kolonoskopia, wymaga odpowiedniego postępowania, które ma na celu zapewnienie dobrej widoczności podczas badania oraz bezpieczeństwa pacjenta. W przypadku gastroskopii najważniejsze jest pozostanie na czczo przez minimum 6-8 godzin przed badaniem, aby żołądek był pusty. Natomiast przygotowanie do kolonoskopii jest bardziej złożone i wymaga dokładnego oczyszczenia jelita grubego.
uzupełnienie niedoborów dehydroepiandrosteronu
Uzupełnienie niedoborów dehydroepiandrosteronu (DHEA) jest wskazaniem do stosowania suplementacji u pacjentów, u których poziom tego hormonu jest obniżony. DHEA jest prekursorem hormonów płciowych, produkowanym głównie przez nadnercza, a jego stężenie we krwi naturalnie zmniejsza się wraz z wiekiem. Niedobór DHEA może występować w przebiegu chorób autoimmunologicznych, przewlekłego stresu, depresji, zaburzeń funkcji nadnerczy oraz jako naturalny efekt starzenia się organizmu.
inne układowe zakażenie grzybicze
Inne układowe zakażenia grzybicze obejmują szereg infekcji grzybiczych, które rozprzestrzeniają się w organizmie, atakując wiele narządów i układów. Do najczęstszych należą kandydoza układowa, aspergiloza, kryptokokoza, mucormykoza (zygomykoza) i histoplazmoza. Zakażenia te występują głównie u pacjentów z obniżoną odpornością, w tym u osób po przeszczepach narządów, chorych na AIDS, pacjentów onkologicznych poddawanych chemioterapii oraz osób z ciężkimi chorobami podstawowymi.
inne tropikalne zakażenie grzybicze
Inne tropikalne zakażenia grzybicze obejmują szereg infekcji wywoływanych przez różne gatunki grzybów występujących głównie w regionach o klimacie tropikalnym i subtropikalnym. Do najczęstszych zaliczamy histoplazmozę, kokcydioidomykozę, blastomykozę, parakokidioidomykozę oraz sporotrychozę. Zakażenia te występują najczęściej u osób podróżujących do obszarów endemicznych, pracowników leśnych, rolników oraz u pacjentów z obniżoną odpornością.
utrata masy ciała
Utrata masy ciała to zmniejszenie całkowitej masy ciała, które może być zamierzone (np. w procesie redukcji nadwagi) lub niezamierzone (jako objaw choroby). Niezamierzona utrata masy ciała, szczególnie przekraczająca 5% w ciągu 6-12 miesięcy, powinna budzić niepokój i wymaga diagnostyki. Najczęstsze przyczyny patologicznej utraty masy ciała to: choroby nowotworowe, zaburzenia endokrynologiczne (np. nadczynność tarczycy, cukrzyca), choroby przewodu pokarmowego (np. choroba Leśniowskiego-Crohna, celiakia), choroby infekcyjne (np. gruźlica, HIV), zaburzenia psychiczne (np. depresja, zaburzenia odżywiania) oraz przewlekłe choroby zapalne.
łupież skóry głowy
Łupież skóry głowy to powszechne schorzenie dermatologiczne charakteryzujące się złuszczaniem martwych komórek naskórka w postaci białych lub szarych płatków, którym może towarzyszyć świąd. Przyczyny łupieżu obejmują nadmierny wzrost grzyba Malassezia globosa (dawniej Pityrosporum ovale), zaburzenia rogowacenia naskórka, nadmierną produkcję sebum, czynniki genetyczne oraz stres. Łupież występuje u około 50% populacji dorosłych, częściej u mężczyzn niż u kobiet.
zaawansowany rak piersi posiadający receptory dla hormonów
Zaawansowany rak piersi z obecnością receptorów hormonalnych (ER-dodatni i/lub PR-dodatni) stanowi istotny podtyp nowotworu piersi, który charakteryzuje się ekspresją receptorów estrogenowych i/lub progesteronowych. Ten typ nowotworu zazwyczaj rozwija się wolniej niż raki receptorowo-ujemne, jednak nadal stanowi poważne wyzwanie terapeutyczne w stadium zaawansowanym, gdy dochodzi do przerzutów odległych lub nieoperacyjnego miejscowego zaawansowania.
zaawansowany nowotwór piersi
Zaawansowany nowotwór piersi odnosi się do raka piersi w stadium III lub IV, który jest albo miejscowo zaawansowany (rozległy guz i/lub zajęcie regionalnych węzłów chłonnych), albo uogólniony z przerzutami odległymi. W przypadku miejscowo zaawansowanego raka piersi bez przerzutów odległych stosuje się leczenie wielomodalne obejmujące chemioterapię neoadjuwantową, zabieg chirurgiczny, radioterapię i leczenie systemowe.