niedostateczne wydzielanie żółci przez wątrobę
Wskazanie

Niedostateczne wydzielanie żółci przez wątrobę, znane również jako cholestaza, to stan patologiczny, w którym dochodzi do upośledzenia przepływu żółci z wątroby do dwunastnicy. Może mieć charakter wewnątrzwątrobowy (spowodowany zaburzeniami funkcji hepatocytów lub małych przewodów żółciowych) lub zewnątrzwątrobowy (związany z mechanicznym zablokowaniem dużych przewodów żółciowych).

Cholestaza manifestuje się klinicznie poprzez świąd skóry, żółtaczkę, ciemne zabarwienie moczu, jasne stolce, zmęczenie oraz mogącą się z czasem rozwinąć encefalopatię wątrobową. Diagnostyka obejmuje badania laboratoryjne (podwyższone wartości bilirubiny, fosfatazy alkalicznej, GGTP), obrazowe (USG, MRCP, ERCP) oraz w niektórych przypadkach biopsję wątroby.

W leczeniu niedostatecznego wydzielania żółci stosuje się preparaty kwasu ursodeoksycholowego, które pomagają w odpływie żółci i chronią hepatocyty. Na polskim rynku dostępne są m.in.: Ursocam, Ursopol, Proursan, Ursoxyn. Przy nasilonym świądzie skóry stosuje się cholestyraminy (Quantalan) lub leki przeciwhistaminowe. W przypadkach związanych z zakażeniami dróg żółciowych niezbędna jest antybiotykoterapia (np. ciprofloksacyna – Cipronex, metronidazol – Metronidazol).

Największym wyzwaniem w leczeniu cholestazy jest identyfikacja i leczenie jej przyczyny. W przypadkach mechanicznego zablokowania dróg żółciowych (np. przez kamienie żółciowe czy guzy) konieczne jest postępowanie zabiegowe – ERCP z papillotomią, stentowanie dróg żółciowych lub nawet interwencja chirurgiczna. W cholestazach autoimmunologicznych (pierwotne zapalenie dróg żółciowych, pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych) wyzwaniem jest zatrzymanie postępu choroby i zapobieganie rozwojowi marskości żółciowej wątroby.

U pacjentów z przewlekłą cholestazą istotne jest także monitorowanie i leczenie powikłań, takich jak niedobory witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (A, D, E, K) oraz osteoporoza. W przypadkach zaawansowanej choroby wątroby jedyną opcją terapeutyczną może być przeszczepienie narządu.