zaawansowany rak piersi posiadający receptory dla hormonów
Wskazanie

Zaawansowany rak piersi z obecnością receptorów hormonalnych (ER-dodatni i/lub PR-dodatni) stanowi istotny podtyp nowotworu piersi, który charakteryzuje się ekspresją receptorów estrogenowych i/lub progesteronowych. Ten typ nowotworu zazwyczaj rozwija się wolniej niż raki receptorowo-ujemne, jednak nadal stanowi poważne wyzwanie terapeutyczne w stadium zaawansowanym, gdy dochodzi do przerzutów odległych lub nieoperacyjnego miejscowego zaawansowania.

Podstawą leczenia zaawansowanego hormonowrażliwego raka piersi jest terapia hormonalna (endokrynna), która blokuje działanie żeńskich hormonów na komórki nowotworowe. W Polsce stosuje się kilka grup leków: selektywne modulatory receptora estrogenowego (Nolvadex, Tamoxifen), inhibitory aromatazy (Femara, Aromek, Letrozol, Arimidex, Anastrozol, Exemestan, Aromasin), fulwestrant (Faslodex), a także supresja jajników u kobiet przed menopauzą (Zoladex, Lucrin Depot).

W ostatnich latach standardem stało się łączenie terapii hormonalnej z inhibitorami CDK4/6, które znacząco wydłużają czas do progresji choroby. W Polsce dostępne są: Ibrance (palbocyklib), Kisqali (rybocyklib) oraz Verzenios (abemacyklib). U pacjentek z mutacją PIK3CA stosuje się również Piqray (alpelisyb), a w przypadku obecności mutacji w genach BRCA – inhibitory PARP, takie jak Lynparza (olaparyb) czy Talzenna (talazoparib).

Największe wyzwania w leczeniu zaawansowanego hormonowrażliwego raka piersi obejmują rozwój oporności na terapię hormonalną, która niemal nieuchronnie pojawia się w trakcie leczenia. Mechanizmy oporności są złożone i mogą obejmować mutacje w genie receptora estrogenowego, aktywację alternatywnych szlaków sygnałowych czy zmiany w metabolizmie komórkowym. Dodatkowym problemem jest odpowiednie sekwencjonowanie dostępnych terapii, aby maksymalnie wydłużyć czas do konieczności włączenia chemioterapii, która jest zazwyczaj gorzej tolerowana.

Istotnym wyzwaniem pozostaje również leczenie przerzutów do ośrodkowego układu nerwowego, które gorzej odpowiadają na terapię hormonalną ze względu na ograniczoną penetrację leków przez barierę krew-mózg. W takich przypadkach często konieczne jest zastosowanie radioterapii lub neurochirurgii w połączeniu z leczeniem systemowym. Optymalne postępowanie wymaga multidyscyplinarnego podejścia z udziałem onkologów, radiologów, patologów i chirurgów onkologicznych.